Правім Google Chrome

{{Картка праграмы
 | genre  = [[браўзер]]
 | author = [[Google]]
 | status = У актыўнай распрацоўцы
}}

'''Google Chrome''' (вымаўляецца ''гугл хром''<ref>[http://news.yandex.ru/yandsearch?text=%22гугл+хром%22&rpt=nnews2&grhow=clutop Часцей] па-беларуску завецца фактычна перакладным варыянтам ''Гугл Хром'', у той час як транскрыпцыйным варыянтам з’яўляецца ''Гугл Кроўм''.</ref>, ад {{lang-en|chrome}} — [[хром]]) — [[Кросплатформавае праграмнае забеспячэнне| кросплатформавы]] [[браўзер]], які распрацоўвае кампанія [[Google]] на аснове свабоднага браўзера [[Chromium]]. Першая публічная [[бэта-версія]] для [[Microsoft Windows]] выйшла [[2 верасня]] [[2008]] года, першая стабільная — [[11 снежня]] 2008 года. Пазней былі выпушчаны версіі для [[Linux]], [[macOS]], [[iOS]], а таксама для [[Android]], дзе Chrome з’яўляецца прадвызначаным браўзерам. Таксама Chrome з’яўляецца асноўным кампанентам [[Аперацыйная сістэма|аперацыйнай сістэмы]] ChromeOS.

Спачатку для адлюстравання вэб-старонак выкарыстоўваўся рухавік [[WebKit]], але з 2013 года Google карыстаецца ўласным рухавіком [[Blink]] на аснове Webkit; усе варыянты Chrome, акрамя версіі для iOS, цяпер выкарыстоўваюць Blink.

Па ацэнках StatCounter на снежань 2022 года Chrome займае 66 % долі сусветнага рынку браўзераў на [[Персанальны камп’ютар|персанальных камп’ютарах]] (пасля дасягнення піка ў 72,38 % у лістападзе 2018 года)<ref>{{Cite web |title=Desktop Browser Market Share Worldwide |url=https://gs.statcounter.com/browser-market-share/desktop/worldwide/ |accessdate=2023-01-29 |website=StatCounter Global Stats |language=en}}</ref>, часцей за ўсё выкарыстоўваецца на [[Планшэтны камп’ютар|планшэтах]] і [[смартфон]]ах і складае 64 % на ўсіх платформах разам<ref>{{cite web |title=Browser Market Share Worldwide |url=https://gs.statcounter.com/browser-market-share |accessdate=2023-01-29 |language=en}}</ref>.

== Гісторыя ==
Чуткі пра тое, што Google плануе стварыць вэб-браўзер, упершыню з’явіліся ў верасні 2004 года. Інтэрнэт-часопісы і амерыканскія газеты заявілі ў той час, што Google наймае былых распрацоўшчыкаў Microsoft. Гэта таксама адбылося неўзабаве пасля выпуску [[Firefox|Mozilla Firefox 1.0]], папулярнасць якога ўзрасла і забрала долю рынку ў [[Internet Explorer]], у якога былі праблемы з бяспекай.

Распрацоўка браўзера пачалася ў 2006 годзе пад кіраўніцтвам Сундара Пічаі.<ref>{{cite web |last1=Bhardwaj |first1=Prachi |title=Larry Page has a reputation for pushing people at Google. |url=https://www.businessinsider.com/larry-page-google-chrome-sundar-pichai-goals-2018-6 |website=Business Insider |accessdate=2023-01-29 |lang=en |date=June 29, 2018}}</ref>

Бэта-версія браўзера была ўпершыню публічна выпушчана 2 верасня 2008 года для Windows (XP і пазнейшых версій) з падтрымкай 43 моў інтэрфейсу, стабільная версія была выпушчана 11 снежня 2008 года.

== Функцыянал ==

Асноўны [[інтэрфейс карыстальніка]] Chrome мае кнопкі «назад», «наперад», «абнавіць/адмяніць» і меню. Кнопка «Дадому» не паказваецца прадвызначана, але можа быць дададзена праз старонку налад, каб перавесці карыстальніка на старонку новай укладкі або дамашнюю старонку.

Укладкі з’яўляюцца асноўным кампанентам інтэрфейсу карыстальніка Chrome і знаходзяцца ў верхняй частцы акна, а не пад элементамі кіравання. Укладкі можна бесперашкодна пераносіць паміж вокнамі шляхам перацягвання. Кожная ўкладка мае свой уласны набор элементаў кіравання, уключаючы Omnibox.

Omnibox — гэта поле, якое спалучае ў сабе функцыі як адраснага радка, так і поля пошуку. Калі карыстальнік пачынае ўводзіць тэкст у Omnibox, Chrome дае ў якасці прапановы раней наведаныя сайты, папулярныя вэб-сайты на базе Google Instant (неабавязкова наведаныя раней), а таксама папулярныя пошукавыя запыты. Калі карыстальнік уводзіць у Omnibox ключавыя словы, якія не адпавядаюць ніводнаму раней наведанаму вэб-сайту, і націскае Enter, Chrome будзе праводзіць пошук з дапамогай прадвызначанай пошукавай сістэмы.

Chrome дазваляе карыстальнікам сінхранізаваць свае закладкі, гісторыю і налады на ўсіх прыладах з усталяваным браўзерам, адпраўляючы і прымаючы даныя праз выбраны ўліковы запіс Google. Аўтэнтыфікацыя можа праходзіць праз уліковыя даныя Google або парольную фразу.

Для вэб-распрацоўшчыкаў Chrome мае інспектар элементаў, які дазваляе карыстальнікам зазіраць у DOM і бачыць, з чаго складаецца вэб-старонка.

Пашырэнні браўзера падтрымліваюцца настольнай версіяй Google Chrome і распаўсюджваюцца праз інтэрнэт-краму Chrome. Яны напісаны з выкарыстаннем такіх вэб-тэхналогій, як [[HTML]], [[JavaScript]] і [[CSS]], і дадаюць новы функцыянал для старонкі. Пашырэнні могуць блакіраваць рэкламу і адсочванне карыстальніка ({{нп3|AdBlock|AdBlock|en|AdBlock}}, Privacy Badger), захоўваць паролі карыстальніка (1Password, LastPass), захоўваць відэа з вэб-старонкі на камп’ютары карыстальніка (Video DownloadHelper) і іншае.

Функцыя прыватнага прагляду, гэтак званы «рэжым інкогніта», не дазваляе браўзеру захоўваць на камп’ютары карыстальніка любую інфармацыю пра гісторыю наведванняў, файлы cookie, даныя сайтаў або даныя, якія ўводзіліся ў формы. Спампаваныя файлы і закладкі пры гэтым захоўваюцца. Пры гэтым, дзейнасць карыстальніка немагчыма схаваць ад наведаных вэб-сайтаў або інтэрнэт-правайдэра.

== Гл. таксама ==
* [[Firefox]]
* [[Microsoft Edge]]

{{зноскі}}

== Спасылкі ==
* [http://www.google.com/chrome Афіцыйны сайт]{{ref-en}}
* [https://chromereleases.googleblog.com/ Chrome Releases]{{ref-en}} — блог з анонсамі новых версій Google Chrome
* [https://www.google.com/intl/en/chrome/canary/ Chrome Canary Fetures For Developers]{{ref-en}} — загрузка афіцыйных тэставых версій.
* [http://books.google.com/books?id=8UsqHohwwVYC&printsec=frontcover#PPP1,M1 Кніга-комікс пра Google Chrome]{{ref-en}}

{{Вонкавыя спасылкі}}
{{Google}}
{{Браўзеры}}

[[Катэгорыя:Браўзеры]]
[[Катэгорыя:Chromium]]
[[Катэгорыя:Google]]
[[Катэгорыя:Праграмнае забеспячэнне на рухавічку V8]]
[[Катэгорыя:Браўзеры на рухавічку Webkit]]
[[Катэгорыя:Freeware]]
[[Катэгорыя:Кросплатформавае праграмнае забеспячэнне]]
[[Катэгорыя:Праграмнае забеспячэнне, напісанае на C++]]