Перайсці да зместу

Трыр

З Вікіпедыі, свабоднай энцыклапедыі
Горад
Трыр
ням.: Trier
49°45′20″ пн. ш. 6°38′22″ у. д.HGЯO
Краіна  Германія
Кіраўнік Wolfram Leibe[d][1]
Гісторыя і геаграфія
Заснаваны 16 да н.э.
Плошча 117,14 км²
Вышыня цэнтра 124 м
Водныя аб’екты Мозель
Часавы пояс UTC+1, летам UTC+2
Насельніцтва
Насельніцтва 103 396 чалавек (2007)
Лічбавыя ідэнтыфікатары
Тэлефонны код 0651
Паштовы індэкс 54290, 54292, 54293, 54294, 54295, 54296
Аўтамабільны код TR
Код AGS 07211000
Код нямецкага раёна 07211
Нямецкі рэгіянальны код 072110000000

trier.de (ням.)
Паказаць/схаваць карты


Трыр (Германія)
Трыр
Трыр


Мапа

Трыр (ням.: Trier) — горад у Германіі, на захадзе зямлі Рэйнланд-Пфальц, «Паўночны Рым». Размешчаны на берагах ракі Мозель, непадалёк ад Люксембурга. Найстарэйшы горад краіны, заснаваны ў 16 годзе да н.э. рымскім імператарам Актавіянам Аўгустам побач са свяцілішчам племя трэвераў, адкуль і пайшла назва горада — «Аўгуста Треверарум» (лац.: Augusta Treverorum).

Першае паселішча тут было заснавана рымскім імператарам Аўгустам у 16 да н.э. як ваенны лагер на тэрыторыі гальскага племя трэвераў і таму называлася Аўгуста Трэвераў. Неўзабаве калонія ператварылася ў важны гандлёвы цэнтр. Свайго росквіту Трыр дасягае ў II стагоддзі. Быў галоўным населеным пунктам рымскай правінцыі Галія Белгіка, потым усёй прэфектуры Галія. Перажыўшы першы напад алеманаў, Трыр паступова ператвараецца ў імператарскую рэзідэнцыю, званую «Паўночны Рым». Заваяванне Трыра франкамі каля 475 года стала адным з сведчанняў заходу рымскай імперыі.

3 ІХ ст. цэнтр архібіскупства. Паміж 1160 і 1190 атрымаў гарадское права. У XV ст. вольны імперскі горад, У 1473—1797 гг. тут існаваў універсітэт. 3 1794 уладанне Францыі, галоўны горад (да 1814) французскага дэпартамента Саар. У 1815 годзе далучаны да Прусіі (Германія). У Другую сусветную вайну значна разбураны. Пасля вайны ў складзе французскай зоны акупацыі Германіі, з 1949 года ў ФРГ.

ГодКолькасць
300 80 000 ± 5 000
400 50 000 ± 5 000
1363 10 000 ± 5 000
1697 2 677
1801 8 829
ГодКолькасць
1900 43 506
1945 57 599
1975 100 338 [2]
2010 105 260
2014 108 472
ГодКолькасць
2015 114 914 [3]
2016 110 111 [4]
2017 110 013 [5]
2019 110 636 [6][7]
2021 110 570 [8]
ГодКолькасць
2022 112 195 [9]
2023 112 737 [10]
2024 104 342 [11]
2025 105 054 [12]

Прамысловасць: металаапрацоўчая, электратэхнічная, тэкстыльная, абутковая. Цэнтр раёна вінаградарства і вінаробства.

Вузел чыгунак і аўтадарог.

Навука, адукацыя, культура

[правіць | правіць зыходнік]

Дзейнічае Трырскі ўніверсітэт. Музеі: зямлі Рэйнланд, Епіскапскі.

Архітэктурныя помнікі:

Вядомыя асобы

[правіць | правіць зыходнік]

Гарады-пабрацімы

[правіць | правіць зыходнік]
  1. ↑ https://www.trier.de/rathaus-buerger-in/stadtverwaltung/oberbuergermeister/ Праверана 23 сакавіка 2025.
  2. ↑ Gemeindeverzeichnis, Gebietsstand: 31.12.1975 — Statistisches Bundesamt, 2018.
  3. ↑ http://www.statistik.rlp.de/fileadmin/dokumente/berichte/A1033_201522_hj_G.pdf
  4. ↑ https://www.destatis.de/DE/ZahlenFakten/LaenderRegionen/Regionales/Gemeindeverzeichnis/Administrativ/Aktuell/05Staedte.html
  5. ↑ Alle politisch selbständigen Gemeinden mit ausgewählten Merkmalen am 31.12.2018 (4. Quartal) — Statistisches Bundesamt. Праверана 10 сакавіка 2019.
  6. ↑ https://www.statistikportal.de/de/produkte/gemeindeverzeichnis — Statistisches Bundesamt. Праверана 3 сакавіка 2020.
  7. ↑ https://www.destatis.de/DE/Themen/Laender-Regionen/Regionales/Gemeindeverzeichnis/Administrativ/04-kreise.html
  8. ↑ register of German municipalities (4th quarter 2022) — Destatis, 2023. Праверана 12 лютага 2023.
  9. ↑ Alle politisch selbständigen Gemeinden mit ausgewählten Merkmalen am 31.12.2022 — Destatis, 2023. Праверана 7 кастрычніка 2023.
  10. ↑ Alle politisch selbständigen Gemeinden mit ausgewählten Merkmalen am 31.12.2023 — Destatis, 2024. Праверана 16 лістапада 2024.
  11. ↑ Alle politisch selbständigen Gemeinden mit ausgewählten Merkmalen am 31.12.2024 — Destatis, 2025. Праверана 29 чэрвеня 2026.
  12. ↑ Alle politisch selbständigen Gemeinden mit ausgewählten Merkmalen am 31.12.2025 — Destatis, 2026. Праверана 3 верасня 2026.