Wątlak
| Scopula[1] | |||||
| Schrank, 1802[2] | |||||
Imago Scopula floslactata | |||||
| Systematyka | |||||
| Domena | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| Królestwo | |||||
| Typ | |||||
| Gromada | |||||
| Rząd | |||||
| Podrząd | |||||
| Infrarząd | |||||
| (bez rangi) | Eulepidoptera | ||||
| (bez rangi) | Ditrysia | ||||
| (bez rangi) | Macroheterocera | ||||
| Nadrodzina | |||||
| Rodzina | |||||
| Podrodzina | |||||
| Rodzaj |
wątlak | ||||
| |||||
Wątlak[3] (Scopula) – rodzaj motyli z podrodziny Sterrhinae, rodziny miernikowcowatych. Motyle z rodzaju Scopula występują prawie w całej strefie umiarkowanej półkuli północnej.
Morfologia
[edytuj | edytuj kod]Motyle z rodzaju wątlak są zazwyczaj jasno ubarwione, z deseniem szeregu niewyraźnych wąskich przepasek. Plamki środkowe nie występują u wszystkich gatunków. Rozpiętość skrzydeł waha się od 20 do 40 mm. W skrzydle przednim występuje dodatkowa komórka środkowa, a żyłka radialna wybiega zwykle z górnego rogu dodatkowej komórki środkowej. W skrzydle tylnym żyłka radialna i medialna wychodzą z jednego punktu komórki środkowej. Cechą charakterystyczną tego rodzaju jest budowa nóg tylnych samców, które bardzo często mają golenie nóg tylnych mocno rozszerzone (czasami z jedną parą kolców), a stopy bardzo skrócone. U samic nogi zbudowane są proporcjonalnie zawsze z dwoma parami kolców na goleniach[4].
Gąsienice długie, bardzo cienkie, walcowate, od rodzaju Sterrha są mniej pomarszczone. Poczwarki gładkie z jasnobrunatnym deseniem, na końcu z dwoma zakrzywionymi dość silnymi kolcami[4].
Taksonomia
[edytuj | edytuj kod]Takson ten wprowadzony został w 1802 roku przez Franza von Schrank[5]. Obecnie Catalogue of Life (wersja 2024-03-12) zalicza do rodzaju Scopula 842 gatunki[6]. Z czego na terenie Polski występuje 17 gatunków:
- Scopula caricaria – wątlak turzyczyniak[7]
- Scopula corrivalaria – wątlak bagniczak[8]
- Scopula decorata – wątlak ozdobny
- Scopula emutaria – wątlak kieliszniczak
- Scopula immorata – wątlak nawrzosak
- Scopula immutata – wątlak niezmiennik
- Scopula incanata – wątlak siwinek
- Scopula marginepunctata – wątlak brzegokropek
- Scopula nemoraria – wątlak gajowiak
- Scopula nigropunctata – wątlak czarnokropek
- Scopula ornata – wątlak nadobny
- Scopula floslactata (wcześniej Scopula remutaria) – wątlak falistak[9]
- Scopula rubiginata – wątlak rdzawiak
- Scopula subpunctaria –
- Scopula ternata – wątlak trójpasek
- Scopula tessellaria –
- Scopula umbelaria – wątlak cieniowiak
- Scopula virgulata – wątlak pręgowiak[4]
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Scopula, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).
- 1 2 Markku Savela: Scopula Schrank, 1802. [w:] Funet.fi [on-line]. [dostęp 2025-11-13].
- ↑ Jerzy Heintze: Motyle Polski (wyd. II). Warszawa: Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne, 1990, s. 70.
- 1 2 3 Stanisław Błeszyński: Klucze do oznaczania owadów Polski cz. XXVII Motyle – Lepidoptera, zeszyt 46a. Miernikowce – Geometridae. Wstęp i podrodziny Brephinae, Orthostixinae, Geometrinae, Sterrhinae. Warszawa: PWN, Polski Związek Entomologiczny, 1960, s. 42.
- ↑ Franz de Paula von Schrank, Durchgedachte Geschichte der in Baiern einheimischen und zahmen Thiere, „Fauna Boica”, 2, Inglostad 1802, s. 162 (niem.).
- ↑ Donald Hobern, ''Scopula Schrank'', 1802, [w:] Catalogue of Life 2024-03-12 [online] [dostęp 2025-11-14].
- ↑ Christopher Jonko, ''Scopula caricaria'' (Reutti, 1853), [w:] Lepidoptera Mundi [online] [dostęp 2025-11-14].
- ↑ Christopher Jonko, ''Scopula corrivalaria'' (Kretschmar, 1862), [w:] Lepidoptera Mundi [online] [dostęp 2025-11-14].
- ↑ Christopher Jonko, ''Scopula floslactata'' (Haworth, 1809), [w:] Lepidoptera Mundi [online] [dostęp 2025-11-14].