Jean Graton

den
Reizh pe jener	paotr
Bro ar geodedouriezh	Frañs
Anv e yezh-vamm an den	Jean Graton
Anv-bihan	Jean
Anv-familh	Graton
Deiziad ganedigezh	10 Eost 1923
Lec'h ganedigezh	Naoned
Deiziad ar marv	21 Genver 2021
Lec'h ar marv	Brusel
Pried	Francine Graton
Bugel	Philippe Graton
Yezhoù komzet pe skrivet	galleg
Micher	aozer bannoù-treset, comics creator
Tachenn labour	bannoù-treset
Deroù ar prantad labour	1949
Dibenn ar prantad labour	2004
Oberenn heverk	Michel Vaillant, Julie Wood
Luskad	School of Brussels
Tachenn	Franco-Belgian comics
Statud e wirioù aozer	Oberennoù dezhe gwirioù aozer

Un treser ha senarioer bannoù-treset eo Jean Graton. Ganet e oa d'an 10 a viz Eost 1923 e Naoned. Krouer an heuliadenn Michel Vaillant an hini eo.

Buhezskrid

Dizoleiñ a ra Jean Graton ar sportoù dre glefusker dre micher e zad, komiser Klub marc'hoù-tan Naoned. Soñj en deus dont da welout 24 eurvezh ar Mañs gantañ pa eo yaouank tout. Dleout a ra ar Jean bihan labourat abred evel deskard junter betek 1943. Annezañ a ra e Brusel e 1947 (24 bloaz eo), un TGM junter gantañ nemetken. Labourat a ra e embregerezhioù bevaat ha bruderezh. Kregiñ a ra e 1951 da skeudennaouiñ Les Belles Histoires de l'oncle Paul a zo embannet er Journal de Spirou a-drugarez da Jean-Michel Charlier. Lakaat a ra e anv evit tresañ er Journal de Tintin ha embann a ra ennañ e dresadennoù kentañ e 1953. Lod anezho diwar-benn ar sport hag ar c'hirri zo embannet gant Le Lombard dindan an titl Ca c'est du sport ! e 1957.

Krouiñ a ra er memes bloaz an dudenn Michel Vaillant, e miz C'hwevrer. E 1959 eo embannet an albom kentañ gant Le Lombard. E wreg Francine a sikour anezhañ en ul livañ an tresadennoù. Homañ a zo senarioourez an heuliadenn Les Labourdet krouet espres kaer evit ar merc'hed e 1966. E 1972 eo krouet an heuliadenn Julie Wood.

Diazezañ a ra gant e vab Philippe Graton an ti-embann Graton Editeur e 1982. Krouiñ a reont e 1995 an heuliadenn Dossiers Michel Vaillant, pep albom dezhi dediet d'ur bleinier brudet. Krouiñ a reont e 2000 an heuliadenn Palmarès Inedit, tresadennoù Jean Graton eus ar bloavezhioù 1950-1960 enni. Sikouret eo ivez gant e vab Philippe evit azasaat Michel Vaillant d'ar sinema. Philippe Graton a zo e karg ar senariooù abaoe 1994 bremañ. Gurval ha Jean-Claude zo graet eus e vibien all.

War e leve emañ abaoe 2004, o vezañ o chom e departamant Var.

Prizioù

e 1986 : Festival Bannoù-treset Morzine Avoriaz, priz a-ziforc'h "Le sport : Une oeuvre, un Auteur"
e 1989 : Festival Bannoù-treset Han-sur-Lesse e Belgia, "Prix spécial d'exception pour l'ensemble de son oeuvre"
e 2004 : priz meur an arzh e-pad Festival ar c'hirri
e 2005 : anvet eo "Marc'heg Urzh Leopold" gant Belgia.

E oberennoù

Ar sportoù kirri

Sot eo Jean Graton gant ar sportoù dre geflusker, abalamour d'e vugaleaj e Naoned. Aet eo diwezatoc'h da sellout ouzh redadegoù kirri. Ober a ra anaoudegezh gant meur a vleiner. Isañ a ra e heuliadennoù bannoù-treset bleinerien zo da zibab ar micher-mañ.

Levrlennadur

heuliad pajennadoù BT evit ar journal de Spirou : Les belles histoires de l'Oncle Paul (24 istor embannet e 12 albom e 1953-1954)
Ca, c'est du sport ! (1 album, 1957)
heuliadenn Michel Vaillant. E heuliadenn vrudetañ an hini eo, 96 albom enni, er Journal de Tintin abaoe 1957.
heuliadenn Les Labourdet (9 albom eus 1967 da 2008)
Un exploit de Michel Vaillant (1 albom, 1972)
heuliadenn Julie Wood (12 albom, eus 1976 da 1980)
Dossiers Michel Vaillant (9 albom, 1995-2008)
Palmarès inédit (6 albom, 2000-2006)

Liammoù diavaez

(fr) http://www.bedetheque.com/auteur-312-BD-Graton-Jean.html
(fr) http://www.bdparadisio.com/scripts/detail.cfm?Id=391
(en) http://lambiek.net/artists/g/graton_j.htm
(fr) (nl) (en) Lec'hienn ofisiel Michel Vaillant
(fr) http://vaillantfanclub.free.fr/ Fan Club