Boggle
Το Boggle είναι επιτραπέζιο παιχνίδι λέξεων στο οποίο οι παίκτες προσπαθούν να εντοπίσουν όσο το δυνατόν περισσότερες λέξεις μέσα σε περιορισμένο χρόνο, χρησιμοποιώντας γράμματα που εμφανίζονται σε πλέγμα από ζάρια.
.jpg)
Το παιχνίδι σχεδιάστηκε από τον Αμερικανό Άλαν Τούροφ (Allan Turoff) και κυκλοφόρησε εμπορικά το 1973 από την Parker Brothers, εταιρεία που αργότερα εντάχθηκε στη Hasbro.[1][2][3] Ελληνόγλωσση έκδοση του παιχνιδιού καταγράφεται το 2003, με διανομή στην Ελλάδα από τη Hasbro Hellas και στην Κύπρο από τη Jumbo Trading.[4][5]
Ιστορία
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Ο Άλαν Τούροφ, σχεδιαστής από τη Νέα Υόρκη που είχε σπουδάσει στο Pratt Institute του Μπρούκλιν, εργάστηκε αρχικά στον βιομηχανικό σχεδιασμό. Το 1964 στράφηκε στον σχεδιασμό παιχνιδιών. Η πρώτη του ιδέα για παιχνίδι, παρότι πωλήθηκε, δεν προχώρησε σε παραγωγή εξαιτίας του κόστους κατασκευής της.[6]
Στη συνέχεια επικεντρώθηκε στα παιχνίδια λέξεων. Το 1969 κατασκεύασε ένα πρωτότυπο με τυχαία διατεταγμένα γράμματα σε πλέγμα, το οποίο ονομαζόταν αρχικά Find-A-Word. Σκοπός του ήταν ο σχηματισμός λέξεων από τα διαθέσιμα γράμματα, ενώ ο σχεδιασμός του απευθυνόταν τόσο σε παιδιά όσο και σε ενηλίκους.[6]
Η Parker Brothers απέρριψε αρχικά την πρόταση, αλλά το 1972 επανεξέτασε το παιχνίδι στο πλαίσιο της ανάπτυξης μιας σειράς παιχνιδιών λέξεων. Το πρωτότυπο τροποποιήθηκε, μετονομάστηκε σε Boggle και διατέθηκε στην αγορά για την εορταστική περίοδο του 1973, μαζί με τα παιχνίδια Fluster και Grapple.[6]
Κανόνες
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Στη βασική μορφή του παιχνιδιού χρησιμοποιούνται 16 ζάρια, καθένα από τα οποία φέρει ένα γράμμα σε κάθε έδρα του. Οι παίκτες τοποθετούν τα ζάρια σε ειδική πλαστική βάση, κλείνουν το καπάκι και ανακινούν τη βάση ώστε τα ζάρια να καταλήξουν σε τυχαία διάταξη 4 × 4. Έπειτα αφαιρούν το καπάκι και αναποδογυρίζουν μια κλεψύδρα διάρκειας τριών λεπτών. Όλοι οι παίκτες αναζητούν ταυτόχρονα λέξεις και τις σημειώνουν σε ξεχωριστά φύλλα χαρτιού.[4][7]
Κάθε λέξη πρέπει να πληροί τις ακόλουθες προϋποθέσεις:
- Να αποτελείται από τουλάχιστον τρία γράμματα.
- Τα διαδοχικά γράμματά της να βρίσκονται σε γειτονικά ζάρια, οριζόντια, κάθετα ή διαγώνια.
- Κάθε ζάρι να χρησιμοποιείται το πολύ μία φορά για τον σχηματισμό της ίδιας λέξης.
- Να είναι αποδεκτή σύμφωνα με το λεξικό της γλώσσας στην οποία παίζεται το παιχνίδι. Κατά τους κανόνες της ελληνικής έκδοσης, δεν επιτρέπονται ξένες λέξεις, συντομογραφίες, κύρια ονόματα και λέξεις με ενωτικό.[4]
Η ίδια λέξη μπορεί να εμφανίζεται σε διαφορετικές διαδρομές του πλέγματος, αλλά κάθε παίκτης τη βαθμολογεί μόνο μία φορά. Αντίθετα, επιτρέπονται διαφορετικοί γραμματικοί τύποι, όπως ο ενικός και ο πληθυντικός ή διαφορετικοί χρόνοι ενός ρήματος, εφόσον είναι αποδεκτοί σύμφωνα με το συμφωνημένο λεξικό. Επιτρέπονται επίσης λέξεις που αποτελούν τμήματα μεγαλύτερων λέξεων. Διαφορετικές σημασίες της ίδιας γραπτής λέξης δεν προσμετρώνται ως ξεχωριστές λέξεις.[4]
Με τη λήξη του χρόνου οι παίκτες σταματούν να γράφουν και διαβάζουν διαδοχικά τις λέξεις που βρήκαν. Όσες λέξεις έχουν γραφτεί από περισσότερους από έναν παίκτες διαγράφονται από όλες τις αντίστοιχες λίστες και δεν αποφέρουν βαθμούς. Για τις υπόλοιπες λέξεις απονέμονται βαθμοί ανάλογα με το μήκος τους:[4]
| Αριθμός γραμμάτων | Βαθμοί |
|---|---|
| 3–4 | 1 |
| 5 | 2 |
| 6 | 3 |
| 7 | 5 |
| 8 ή περισσότερα | 11 |
Πριν από την έναρξη του παιχνιδιού οι συμμετέχοντες συμφωνούν είτε σε συγκεκριμένο αριθμό γύρων είτε σε βαθμολογικό όριο. Νικητής είναι αντίστοιχα ο παίκτης που συγκεντρώνει τους περισσότερους βαθμούς μετά τον τελευταίο γύρο ή εκείνος που φτάνει πρώτος στο προκαθορισμένο όριο.[4]
Ελληνικές εκδόσεις
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Στους καταλόγους εκδόσεων του Boggle περιλαμβάνεται ελληνόγλωσση έκδοση με χρονολογία 2003, καθώς και χωριστή καταχώριση για ελληνική έκδοση της Parker Brothers χωρίς αναφερόμενο έτος κυκλοφορίας. Επομένως, από αυτές τις καταχωρίσεις δεν προκύπτει με βεβαιότητα πότε εμφανίστηκε για πρώτη φορά το παιχνίδι στην ελληνική γλώσσα.[5]
Το φυλλάδιο οδηγιών με ένδειξη πνευματικών δικαιωμάτων © 2003 αναφέρει ως διανομέα στην Ελλάδα τη Hasbro Hellas ΑΒΕΕ, με έδρα το Μαρούσι, ενώ για την Κύπρο αναφέρει ως εισαγωγέα και διανομέα την Jumbo Trading Ltd, με διεύθυνση στη Λευκωσία. Το φυλλάδιο περιγράφει τη βασική έκδοση με 16 ζάρια, βάση με καπάκι και κλεψύδρα τριών λεπτών. Οι οδηγίες, τα παραδείγματα και οι κανόνες αποδοχής λέξεων είναι στα ελληνικά.[4]
Γράμματα των ζαριών της έκδοσης του 2003
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Τα ζάρια της ελληνικής έκδοσης φέρουν γράμματα του ελληνικού αλφαβήτου. Ο ακόλουθος πίνακας παρουσιάζει την καταγραφή των έξι εδρών καθενός από τα 16 ζάρια σε αντίτυπο του Δεκεμβρίου 2003.
| Ζάρι | Πάνω | Μπροστά | Κάτω | Πίσω | Αριστερά | Δεξιά |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | Ε | Ζ | Ο | Θ | Μ | Π |
| 2 | Τ | Μ | Α | Γ | Ε | Π |
| 3 | Τ | Γ | Ο | Α | Ν | Ι |
| 4 | Κ | Α | Υ | Η | Τ | Σ |
| 5 | Δ | Κ | Ε | Η | Λ | Ο |
| 6 | Α | Κ | Ι | Ο | Ρ | Τ |
| 7 | Θ | Β | Ω | Ι | Α | Ο |
| 8 | Χ | Ρ | Σ | Ν | Ι | Α |
| 9 | Η | Ε | Ξ | Δ | Σ | Ρ |
| 10 | Τ | Λ | Ο | Α | Σ | Ι |
| 11 | Μ | Α | Π | Η | Φ | Τ |
| 12 | Τ | Μ | Ω | Ι | Ε | Ψ |
| 13 | Α | Λ | Η | Ν | Ρ | Σ |
| 14 | Λ | Ο | Α | Β | Υ | Σ |
| 15 | Ο | Δ | Ν | Ε | Σ | Χ |
| 16 | Π | Κ | Μ | Ι | Η | Ε |
Οργανωμένο και αγωνιστικό παιχνίδι
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Το Boggle μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε ομαδικές συναντήσεις και άτυπους αγώνες, χωρίς να απαιτείται αλλαγή των βασικών κανόνων. Σε αντίθεση με το Σκραμπλ, δεν έχει αναπτύξει αντίστοιχα καθιερωμένο σύστημα εθνικών και διεθνών διοργανώσεων. Σε άρθρο του 2013 στο περιοδικό Slate επισημαινόταν η απουσία εθνικού πρωταθλήματος Boggle στις Ηνωμένες Πολιτείες.[8] Για τη δημιουργία τυχαίων πλεγμάτων μπορούν επίσης να χρησιμοποιούνται προγράμματα υπολογιστή.[9]
Παραπομπές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- ↑ Christian, Gary (7 Δεκεμβρίου 1977). «The Games Game». The Houston Post. σελ. 67.
- ↑ Murphy, Mary Beth (9 Δεκεμβρίου 1978). «Toy Designer's Creations, Bill Cooke, 1974 Boggle the Mind». Milwaukee Sentinel. τμήμα 1, σ. 10.
- ↑ Hinebaugh, Jeffrey P. (2009). A Board Game Education. R&L Education. σελίδες 57–65. ISBN 9781607092605.
- 1 2 3 4 5 6 7 Πώς παίζεται το Boggle, ελληνόγλωσσο φυλλάδιο οδηγιών, Hasbro, © 2003, κωδ. 120341815110.
- 1 2 «Boggle társasjáték», Tarsasjatekok.com, κατάλογος εκδόσεων του παιχνιδιού (στα ουγγρικά). Ανακτήθηκε στις 2 Νοεμβρίου 2026.
- 1 2 3 Self, Glenda-Jo (12 Δεκεμβρίου 1976). «Designer Transforms Ideas». The Kansas City Star. σελ. 87.
- ↑ «BOGGLE Game», επίσημοι κανόνες και οδηγίες, Hasbro.
- ↑ Turner, Julia (1 Αυγούστου 2013). «Boggle Is Better Than Scrabble». Slate.
- ↑ Troy, Noah (26 Μαρτίου 2019). «Roboxum: A Free, Open-Source Word Finder Puzzle Generator». GitHub.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- Επίσημες οδηγίες του Boggle στη Hasbro (στα αγγλικά)
- Boggle στη βάση δεδομένων BoardGameGeek (στα αγγλικά)
