Saltu al enhavo

Volumeno

El Vikipedio, la libera enciklopedio
Ne konfuzu ĉi tiun artikolon kun volumo.
Volumeno
volumeno • derivita kvanto laŭ la Internacia Sistemo de Kvantoj • ampleksa fizika grando • skalara fizika grando • fizika grando • adicia kvanto • geometric measure • fizika eco • three-dimensionally extensive
Antaŭe areo vd
v • d • r
Konuso, sfero kaj cilindro de radiuso r kaj alto h

La volumeno estas la spaco okupata de iu korpo.

Francisko Azorín havigas la saman difinon de volumeno nome Spaco okupata de korpo.[1] Li indikas etimologion el la latina volumen (volumeno). Kaj li aldonas la terminon volumenmetro, por aparato por mezuri volumenojn de korpoj; kaj volumenmetrio.[2]

La formulsignalo jenas  V. La SI-unuo estas  m3 (kubmetro).

La unuaj konataj formuloj de la volumenkalkulo devenas el Egiptio. La Moskva papiruso estas kolektaĵo de kalkuloj kaj datita al la jaro 1850 a.K.. Interalie aperas tie la formuloj por kalkuli la volumenon de egalflanka kvarangula konuso.

La kalkulo okazis per analizo kaj konekta sintezo. Tio signifas, ke la korpoj estis al konataj korpoj diserigitaj kaj la unuopaj volumenoj estis adiciitaj.

Mezurmetodoj

[redakti | redakti fonton]

Dum longa tempo evoluis multaj metodoj por mezuri, kalkuli la volumenon:

  • Plenigo: La korpo estis per sablo aŭ akvo plenigita, kies kvanto estis difinita per konata barelo.
  • Akvoelpremo La korpo estas mergata en barelon plenigitan tute per akvo. La superfluita akvo estas mezurita en konata barelo.

Algebra kalkulo

[redakti | redakti fonton]

Oni povas el konataj dimensioj kaj formoj kalkuli la volumenon de korpo, por kiu estis priskribita matematika formulo:

Vol⁡(D)=∭Ddxdydz

Tiel volumeno de regiono D estas triopa integralo de la konstanta funkcio 1 tra la regiono.

Ekzemploj:

Kelkaj formuloj por elementaraj solidoj

[redakti | redakti fonton]
Formo formulo de volumeno Variabloj
Kubo V=a3
Briko V=abc
Prismo

(B: areo de bazo)

V=Bh
Piramido

(B: areo de bazo)

V=13Bh
Parallelepipedo V=abcK K=1+2cos⁡(α)cos⁡(β)cos⁡(γ)−cos2(α)−cos2(β)−cos2(γ)
Regula kvaredro (tetrahedrono) V=212a3
Sfero V=43πr3
Ellipsoido V=43πabc
Cirkula Cilindro V=πr2h
Konuso V=13πr2h
Solida toro V=2π2Rr2
Solido de revolucio V=π⋅∫abf(x)2dx
Solida korpo kun kontinua areo

A(x) de ĝiaj sekcoj

(ekzemplo: Steinmetz solid)

V=∫abA(x)dx Por la supra solido de revolucio:

A(x)=πf(x)2

1 m3= 1000 dm3 = 1000 Litroj

forstoekonomio:
1 spacometro (staploligno) = 0.7 m3 (lignomaso sen interna aero)

Vidu ankaŭ

[redakti | redakti fonton]
  1. ↑ Francisko Azorín, arkitekto, Universala Terminologio de la Arkitekturo (arkeologio, arto, konstruo k. metio), Presejo Chulilla y Ángel, Madrido, 1932, paĝo 213.
  2. ↑ Azorín, samloke.