Edukira joan

Altenach

Altenach
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Ekialde Handia
Departamendua Rhin Garaia
BarrutiAltkircheko barrutia
Kantonamenducanton of Dannemarie
Izen ofizialaAltenach
Posta kodea68210
Geografia
Koordenatuak47°36′24″N 7°06′43″E / 47.6067°N 7.1119°E / 47.6067; 7.1119
Mapa
Azalera6,18 km²
Altitudea313 m, 386 m eta 359 m
MugakideakManspach, Dannemarie, Ballersdorf, Saint-Ulrich, Chavanatte, Chavannes-les-Grands eta Suarce
Demografia
Biztanleria372 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 179 (%47) (%53) 202 alt_right
Dentsitatea60 bizt/km²

Altenach Frantziako udalerria da, Rhin Garaia departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. Azken erroldaren arabera 372 biztanle zituen 6,2 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Manspach, Dannemarie, Ballersdorf, Saint-Ulrich, Chavanatte, Chavannes-les-Grands eta Suarce.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
AltenachAltenach
Població amb 528 habitants (2000)Manspach (1,1 km)
Població amb 306 habitants (2000)Saint-Ulrich (1,5 km)
Població amb 207 habitants (2000)Mertzen (2,4 km)
Població amb 2324 habitants (2000)Dannemarie (2,6 km)
Població amb 335 habitants (2000)Fulleren (2,8 km)
Població amb 321 habitants (2000)Strueth (2,8 km)
Població amb 650 habitants (2000)Retzwiller (3,0 km)
Població amb 200 habitants (2000)Romagny (3,5 km)
Població amb 383 habitants (2000)Wolfersdorf (3,6 km)
Població amb 366 habitants (2000)Gommersdorf (3,8 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima erdikontinental eta mendi-ertzetako klima du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima kontinental du, eta Vosgeetako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio oso handiak (1500-2000 mm/urte) urte osoan; negu gogorra (1 °C baino gutxiago))[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H1b zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 9,9 °C-koa da, 17,7 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 914 mm-koa da, urtarrilean 9,8 euri-egun eta uztailean 9,9 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Carspach udalerrian dago, 8,1 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 11 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 827,7 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 39 °C-koa da, 2026ko ekainaren 27an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -17,7 °C-koa da, 2012ko otsailaren 5an lortua[oh 1][5].

Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 10,1 °C-koa da.[oh 2] Hilabeterik beroena uztaila da (19,4 °C) eta hotzena urtarrila (1,5 °C). Urteko prezipitazioa 957 mm-koa da; hilabeterik euritsuena abendua da (100 mm) eta lehorrena apirila (67 mm).[6]

1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,36 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (9,0 °C) baino 2,0 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenak 2000tik aurrerakoak dira: 2018, 2020, 2022, 2023 eta 2024. Urterik beroena 2022 izan zen (11,8 °C) eta hotzena 1963 (7,9 °C).[6]

    Datu klimatikoak (Altenach)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura (ºC) 1.5 2.3 5.9 9.7 13.9 17.6 19.4 18.7 14.3 10.0 5.3 2.3 10.1
Pilatutako prezipitazioa (mm) 77 68 67 67 93 81 75 84 75 88 82 100 957
Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua
Berotze-marrak, 1959–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (9,0 °C).
195919922025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+1,5+0,9+1,2+1,4+1,2+1,6+1,1+1,2−0,1+0,4+1,0+1,3
1961–19901991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: 0 / 20 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1959–2025
°C, 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (9,0 °C)
+3 °C−3 °C
195919922025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[7]

BiztanleriaUrtea2002503003504004505001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 202 gizon, 179 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
0.00
2.48
 
90-94
 
0.00
0.00
 
85-89
 
0.00
2.48
 
80-84
 
2.79
1.98
 
75-79
 
0.00
6.93
 
70-74
 
7.82
2.48
 
65-69
 
10.61
6.93
 
60-64
 
2.79
9.41
 
55-59
 
10.61
9.41
 
50-54
 
7.82
4.46
 
45-49
 
5.59
7.43
 
40-44
 
10.61
2.97
 
35-39
 
2.79
4.95
 
30-34
 
3.35
8.91
 
25-29
 
8.38
1.98
 
20-24
 
0.00
11.88
 
15-19
 
2.79
5.45
 
10-14
 
2.79
9.90
 
5-9
 
12.29
0.00
 
0-4
 
8.94
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[8].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Altenach udalerrian 372 biztanle zeuden eta 153 elkarbizitza unitate[oh 3], hau da, 2,43 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena seme-alabekin bizi ziren bikoteak ziren (% 34,0). Kide bakarreko elkarbizitza-unitateak % 28,1 ziren, Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[10]

372biztanle
153elkarbizitza-unitate
2,43lagun elkarbizitza-unitateko
110familia
Udalerria
% 34
% 25
% 12
% 28
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 110 familia zeuden, eta horien artean seme-alabak etxean zituzten bikoteak ziren ugarienak (52). Guraso bakarreko 19 familietatik 14etan ama zen guraso bakarra. 62 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean.[10]

38
52
19
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: eskulangileak (% 31,4), erretiratuak (% 21,6), erdi-mailako lanbideak (% 19,0), goi-mailako langileak (% 9,2). Talde nagusia (eskulangileak, % 31,4) Rhin Garaia departamenduko batez bestekoaren (% 18,4) gainetik dago. 5 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 3,3).[10]

Udalerria
% 9
% 19
% 9
% 31
% 22
Rhin Garaia
% 10
% 16
% 15
% 18
% 30
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 176 etxebizitza zeuden. Horietatik 159 egoitza nagusi ziren, 5 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 12 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (161), eta apartamentuak gutxi ziren (13). Egoitza nagusietatik 134 beren jabearen bizilekuak ziren, 21 alokairuan zeuden, 0 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 4 doan lagata.[11]

176etxebizitza
159egoitza nagusi
161etxe
13apartamentu

Etxebizitza multzoa

159
Egoitza nagusia (159)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (5)Hutsik (12)

Etxe mota

161
Etxea (161)Apartamentua (13)

Jabetza egoera

134
21
Jabeak (134)Alokairuan (21)Doan lagata (4)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (42).[11]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik35
1919-19458
1946-197016
1971-199042
1991-200540
2006-202016

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (110). 80 etxebizitzatan berogailu mota "bestelakoa" erabiltzen zen, INSEEk gehiago zehazten ez duena. 145 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 52 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 99tan bi edo gehiago.[11]

Gela kopurua

1 gela2
2 gela5
3 gela15
4 gela27
5 gela edo gehiago110

Berogailu mota

40
29
80
Gas sarea (1)Fuel-olioa (40)Elektrizitatea (29)Gas botila (9)Bestelakoak (80)

Aparkalekua eta ibilgailuak

145aparkalekua
52ibilgailu 1
99ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 240 biztanleetatik 200 aktibo ziren (% 83,3), horietako 188 lanean (% 78,3) eta 12 langabezian (aktiboen % 6,0).

24015-64 urteko biztanle
% 83,3aktibo
% 78,3lanean
% 6,0langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 54,8
25-54 urte% 91,3
55-64 urte% 80,3
Gizonak% 87,1
Emakumeak% 78,7

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 9,1
BEPC, brebeta% 11,1
CAP-BEP% 7,1
Batxilergoa% 8,5
Goi-mailako +2% 0,0
Goi-mailako +3/4% 8,0
Goi-mailako +5% 0,0

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 6,0). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

40 ez-aktibotik 13 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 32,5), 7 erretiraturik zeuden (% 17,5) eta 20 bestelako ez-aktibo ziren (% 50,0).

Ez-aktiboak

% 32
% 18
% 50
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 4]

% 13
% 23
% 23
% 31
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 54 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 188 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 5]

54enplegu udalerrian
% 79,6soldatapeko
% 20,4ez-soldatapeko

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 33.120 eurokoa zen.

33.120 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 27.620 €

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 10 komertzioetatik, 2 erauzte enpresak ziren, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 3 eraikuntza enpresak ziren, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 higiezinen enpresa zen eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.[12]

2009an norbanakoentzat zegoen zerbitzu bakarra margolaria zen.[13]

2000. urtean Altenach udalerrian 12 nekazaritza-ustiategi zeuden, 240 hektarea erabiltzen.[14]

  1. ↑ Estazioko erregistroak 2004ko irailaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 3,8 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.
  3. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  4. ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  5. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Carspach », fiche climatologique. .
  6. 1 2 (Frantsesez) Données changement climatique - SIM quotidienne. Météo-France.
  7. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  8. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  9. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  10. 1 2 3 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  12. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  13. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  14. ↑ Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]