Edukira joan

Ambrus

Ambrus
Ambrus
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Akitania Berria
Departamendua Lot eta Garona
BarrutiNéraceko barrutia
Kantonamenducanton of Damazan
Izen ofizialaAmbrus
Jatorrizko izenaAmbrus
Posta kodea47160
Geografia
Koordenatuak44°13′41″N 0°14′35″E / 44.2281°N 0.2431°E / 44.2281; 0.2431
Mapa
Azalera12,35 km²
Altitudea68 m, 175 m eta 132 m
MugakideakSaint-Pierre-de-Buzet, Pompiey, Xaintrailles, Buzet-sur-Baïse, Caubeyres, Damazan eta Fargues-sur-Ourbise
Demografia
Biztanleria110 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 51 (%47,7) (%52,3) 56 alt_right
Dentsitatea9 bizt/km²

Ambrus Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Lot eta Garona departamenduan dago, Akitania Berria eskualdean. Azken erroldaren arabera 110 biztanle zituen 12,3 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Saint-Pierre-de-Buzet, Pompiey, Xaintrailles, Buzet-sur-Baïse, Caubeyres, Damazan eta Fargues-sur-Ourbise.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
AmbrusAmbrus
Població amb 382 habitants (2000)Xaintrailles (2,7 km)
Població amb 221 habitants (2000)Pompiey (4,2 km)
Població amb 191 habitants (2000)Mongaillard (4,6 km)
Població amb 170 habitants (2000)Caubeyres (4,7 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak Hego-mendebaldeko arroko klima du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfa motakoa da: klima epela, uda beroa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima ozeaniko aldatua du, eta Akitania eta Gaskoiniako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio ugariak udaberrian; uda beroa (19,5 °C); haize ahulak; ekaitzak maiz udan)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H2c zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 12,9 °C-koa da, 14,5 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 816 mm-koa da, urtarrilean 11,3 euri-egun eta uztailean 6,8 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Réaup-Lisse udalerrian dago, 15,7 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 13,8 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 858,3 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 42,6 °C-koa da, 2023ko abuztuaren 24an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -23 °C-koa da, 1956ko otsailaren 15an lortua[oh 1][5].

Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 13,2 °C-koa da.[oh 2] Hilabeterik beroena uztaila da (21,5 °C) eta hotzena urtarrila (5,6 °C). Urteko prezipitazioa 758 mm-koa da; hilabeterik euritsuena azaroa da (78 mm) eta lehorrena uztaila (50 mm).[6]

1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,40 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (12,0 °C) baino 2,1 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenak 2000tik aurrerakoak dira: 2011, 2020, 2022, 2023 eta 2025. Urterik beroena 2022 izan zen (15,1 °C) eta hotzena 1963 (11,1 °C).[6]

    Datu klimatikoak (Ambrus)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura (ºC) 5.6 6.3 9.4 12.1 16.0 19.5 21.5 21.4 17.7 13.9 9.0 6.2 13.2
Pilatutako prezipitazioa (mm) 70 51 53 73 72 68 50 51 60 63 78 70 758
Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua
Berotze-marrak, 1959–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (12,0 °C).
195919922025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+1,2+0,4+1,5+1,4+1,7+1,7+1,1+1,8+0,5+1,0+1,2+1,2
1961–19901991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: 0 / 25 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1959–2025
°C, 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (12,0 °C)
+4 °C−4 °C
195919922025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

2007an Ambrus udalerrian erroldatutako biztanleak 93 ziren. Familiak 34 ziren, horien artean 13 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren gizonak eta 9 bakarrik bizi ziren emakumeak), 17 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 4 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[7]

BiztanleriaUrtea501001502002503003501750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 56 gizon, 51 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
0.00
0.00
 
90-94
 
0.00
0.00
 
85-89
 
0.00
8.93
 
80-84
 
9.80
0.00
 
75-79
 
0.00
8.93
 
70-74
 
19.61
8.93
 
65-69
 
0.00
0.00
 
60-64
 
0.00
8.93
 
55-59
 
0.00
0.00
 
50-54
 
0.00
0.00
 
45-49
 
9.80
17.86
 
40-44
 
0.00
0.00
 
35-39
 
31.37
8.93
 
30-34
 
0.00
0.00
 
25-29
 
0.00
0.00
 
20-24
 
0.00
0.00
 
15-19
 
0.00
37.50
 
10-14
 
9.80
0.00
 
5-9
 
19.61
0.00
 
0-4
 
0.00
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[8].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Ambrus udalerrian 110 biztanle zeuden eta 47 elkarbizitza unitate[oh 3], hau da, 2,34 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Horietatik 16 kide bakarrekoak ziren, 10 etxean seme-alabarik ez zuten bikoteek osatuak eta 16 seme-alabekin bizi ziren bikoteek. Datuok erroldaren laginketan oinarritzen direnez, udalerri honetako kopuruak biribilduta daude eta zehaztasun mugatukoak dira.[10]

110biztanle
47elkarbizitza-unitate
2,34lagun elkarbizitza-unitateko
31familia
16Bikotea seme-alabekin
10Bikotea seme-alabarik gabe etxean
5Guraso bakarrekoak
16Kide bakarrekoa
Laginketan oinarritutako datuak, biribilduta; ez dira ehunekotan adierazten.

Udalerrian 31 familia zeuden, eta horien artean seme-alabak etxean zituzten bikoteak ziren ugarienak (16). Guraso bakarreko 5 familietatik 5etan ama zen guraso bakarra. 10 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean.[10]

10
16
5
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra

2023 erroldaren arabera, udalerrian 66 etxebizitza zeuden. Horietatik 47 egoitza nagusi ziren, 8 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 11 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (65), eta apartamentuak gutxi ziren (0). Egoitza nagusietatik 38 beren jabearen bizilekuak ziren, 8 alokairuan zeuden, 0 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 1 doan lagata.[11]

66etxebizitza
47egoitza nagusi
65etxe
0apartamentu

Etxebizitza multzoa

47
8
11
Egoitza nagusia (47)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (8)Hutsik (11)

Etxe mota

65
Etxea (65)

Jabetza egoera

38
8
Jabeak (38)Alokairuan (8)Doan lagata (1)

Eraikuntza garaia

1919 aurretik13
1919-19454
1946-19706
1971-19904
1991-20057
2006-202012

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (30). 17 etxebizitzatan berogailu mota "bestelakoa" erabiltzen zen, INSEEk gehiago zehazten ez duena. 43 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 20 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 26tan bi edo gehiago.[11]

Gela kopurua

1 gela0
2 gela0
3 gela5
4 gela12
5 gela edo gehiago30

Berogailu mota

13
14
17
Fuel-olioa (13)Elektrizitatea (14)Gas botila (2)Bestelakoak (17)

Aparkalekua eta ibilgailuak

43aparkalekua
20ibilgailu 1
26ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 62 biztanleetatik 43 aktibo ziren (% 69,4), horietako 43 lanean (% 69,4) eta 0 langabezian (aktiboen % 0,0).

6215-64 urteko biztanle
% 69,4aktibo
% 69,4lanean
% 0,0langabezia-tasa

19 ez-aktibotik 8 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 42,1), 5 erretiraturik zeuden (% 26,3) eta 6 bestelako ez-aktibo ziren (% 31,6).

Ez-aktiboak

% 42
% 26
% 32
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Udalerrian 13 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 43 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

13enplegu udalerrian
% 84,6soldatapeko
% 15,4ez-soldatapeko

2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 56 ziren, horien artean 41 aktiboak ziren eta 15 inaktiboak ziren. 41 pertsona aktiboetatik 36 lanean zeuden (22 gizon eta 14 emakume) eta 5 langabezian zeuden (2 gizon eta 3 emakume). 15 pertsona inaktiboetatik 4 erretiraturik zeuden, 4 ikasten zeuden eta 7 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.[12]

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an herrian zegoen saltoki bakarra eraikuntza enpresa batena zen.[13]

2009an norbanakoentzat zegoen zerbitzu bakarra argiketaria zen.[14]

  1. ↑ Estazioko erregistroak 1952ko otsailaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 5,0 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.
  3. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  4. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Reaup », fiche climatologique. .
  6. 1 2 (Frantsesez) Données changement climatique - SIM quotidienne. Météo-France.
  7. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  8. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  9. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  10. 1 2 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. 1 2 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  12. ↑ Emploi et population active 1999 et 2007
  13. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  14. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]