Edukira joan

Fabras

Fabras
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Auvernia-Rodano-Alpeak
Departamendua Ardèche
Izen ofizialaFabras
Posta kodea07380
Geografia
Koordenatuak44°39′00″N 4°17′23″E / 44.65°N 4.2897°E / 44.65; 4.2897
Mapa
Azalera7,52 km²
Altitudea279 m, 607 m eta 436 m
MugakideakJaujac, Lalevade-d'Ardèche, Meyras, Pont-de-Labeaume, Prades eta Saint-Cirgues-de-Prades
Demografia
Biztanleria467 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 220 (%48,2) (%51,8) 236 alt_right
Dentsitatea62 bizt/km²
fabras.com

Fabras Frantziako udalerri bat da Ardeche departamenduan dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. Azken erroldaren arabera 467 biztanle zituen 7,5 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Jaujac, Lalevade-d'Ardèche, Meyras, Pont-de-Labeaume, Prades eta Saint-Cirgues-de-Prades.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
FabrasFabras
Població amb 1101 habitants (2000)Prades (2,3 km)
Població amb 1181 habitants (2000)Jaujac (3,1 km)
Població amb 826 habitants (2000)Meyras (4,0 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima mediterraneo garbia du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Csa motakoa da: Mediterraneoko klima epela, uda bero eta lehorrarekin[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria mendiko klima du, eta Massif Centraleko hego-ekialdeako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: urteko prezipitazioa 1000-1500 mm artekoa, gutxiena udan, gehiena udazkenean)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H2d zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 11,5 °C-koa da, 5,3 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 1224 mm-koa da, urtarrilean 8,3 euri-egun eta uztailean 5 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Prunet_(Ardèche) udalerrian dago, 6,2 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 11,6 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 1590,2 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 37 °C-koa da, 2023ko abuztuaren 23an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -12 °C-koa da, 2018ko otsailaren 27an lortua[oh 1][5].

Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 12,6 °C-koa da.[oh 2] Hilabeterik beroena uztaila da (22,1 °C) eta hotzena urtarrila (4,5 °C). Urteko prezipitazioa 1313 mm-koa da; hilabeterik euritsuena urria da (196 mm) eta lehorrena uztaila (58 mm).[6]

1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,52 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (10,7 °C) baino 2,6 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenak 2000tik aurrerakoak dira: 2015, 2022, 2023, 2024 eta 2025. Urterik beroena 2022 izan zen (14,2 °C) eta hotzena 1963 (9,8 °C).[6]

    Datu klimatikoak (Fabras)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura (ºC) 4.5 5.1 8.5 11.3 15.3 19.5 22.1 21.6 17.0 12.7 8.0 5.1 12.6
Pilatutako prezipitazioa (mm) 105 69 77 98 104 75 58 74 155 196 184 117 1313
Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua
Berotze-marrak, 1959–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (10,7 °C).
195919922025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+1,8+1,3+2,4+2,2+2,2+2,5+2,0+2,4+0,9+1,1+1,7+1,8
1961–19901991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: 0 / 25 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1959–2025
°C, 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (10,7 °C)
+4 °C−4 °C
195919922025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[7]

BiztanleriaUrtea1002003004005006001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 236 gizon, 220 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
0.00
0.00
 
90-94
 
0.00
2.12
 
85-89
 
2.27
0.00
 
80-84
 
0.00
4.24
 
75-79
 
2.27
8.47
 
70-74
 
6.82
11.02
 
65-69
 
18.64
11.02
 
60-64
 
9.09
8.47
 
55-59
 
6.82
4.24
 
50-54
 
16.36
6.36
 
45-49
 
11.82
4.24
 
40-44
 
7.27
0.00
 
35-39
 
2.27
2.12
 
30-34
 
2.27
2.12
 
25-29
 
0.00
6.78
 
20-24
 
0.00
8.90
 
15-19
 
9.55
15.68
 
10-14
 
0.00
0.00
 
5-9
 
2.27
4.24
 
0-4
 
2.27
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[8].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Fabras udalerrian 467 biztanle zeuden eta 208 elkarbizitza unitate[oh 3], hau da, 2,25 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren (% 37,5). Kide bakarreko elkarbizitza-unitateak % 24,5 ziren, Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[10]

467biztanle
208elkarbizitza-unitate
2,25lagun elkarbizitza-unitateko
152familia
Udalerria
% 23
% 38
% 12
% 25
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 152 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (78). Guraso bakarreko 26 familietatik 26etan ama zen guraso bakarra. 88 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 26k seme-alaba bakarra zuten etxean, 27k bi, eta 10k hiru edo gehiago.[10]

78
48
26
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean88
Seme-alaba bat26
Bi seme-alaba27
Hiru seme-alaba5
Lau edo gehiago5

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 39,9), enplegatuak (% 14,9), artisau, merkatari eta enpresa-buruak (% 14,9), eskulangileak (% 10,1). Talde nagusia (erretiratuak, % 39,9) Ardèche departamenduko batez bestekoaren (% 36,8) gainetik dago. Ez zen nekazaririk erregistratu erreferentziazko pertsona gisa.[10]

Udalerria
% 15
% 10
% 15
% 10
% 40
Ardèche
% 15
% 15
% 15
% 37
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 267 etxebizitza zeuden. Horietatik 208 egoitza nagusi ziren, 52 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 7 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (257), eta apartamentuak gutxi ziren (9). Egoitza nagusietatik 165 beren jabearen bizilekuak ziren, 37 alokairuan zeuden, 1 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 5 doan lagata.[11]

267etxebizitza
208egoitza nagusi
257etxe
9apartamentu

Etxebizitza multzoa

208
52
Egoitza nagusia (208)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (52)Hutsik (7)

Etxe mota

257
Etxea (257)Apartamentua (9)

Jabetza egoera

165
37
Jabeak (165)Alokairuan (37)HLM (1)Doan lagata (5)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1919 aurretik artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (51).[11]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik51
1919-194513
1946-197013
1971-199051
1991-200539
2006-202041

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (85). 102 etxebizitzatan berogailu mota "bestelakoa" erabiltzen zen, INSEEk gehiago zehazten ez duena. 170 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 71 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 131tan bi edo gehiago.[11]

Gela kopurua

1 gela1
2 gela10
3 gela45
4 gela67
5 gela edo gehiago85

Berogailu mota

40
60
102
Fuel-olioa (40)Elektrizitatea (60)Gas botila (6)Bestelakoak (102)

Aparkalekua eta ibilgailuak

170aparkalekua
71ibilgailu 1
131ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 268 biztanleetatik 197 aktibo ziren (% 73,5), horietako 173 lanean (% 64,6) eta 24 langabezian (aktiboen % 12,2).

26815-64 urteko biztanle
% 73,5aktibo
% 64,6lanean
% 12,2langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 48,6
25-54 urte% 93,7
55-64 urte% 42,5
Gizonak% 75,8
Emakumeak% 71,4

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 25,0
BEPC, brebeta% 10,0
CAP-BEP% 13,6
Batxilergoa% 14,3
Goi-mailako +2% 0,0
Goi-mailako +3/4% 7,1
Goi-mailako +5% 13,6

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 12,2). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

70 ez-aktibotik 18 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 25,7), 30 erretiraturik zeuden (% 42,9) eta 22 bestelako ez-aktibo ziren (% 31,4).

Ez-aktiboak

% 26
% 43
% 31
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 4]

% 21
% 15
% 23
% 21
% 18
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 41 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 173 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 5]

41enplegu udalerrian
% 48,8soldatapeko
% 51,2ez-soldatapeko

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 24.070 eurokoa zen.

24.070 €diru-sarreren mediana▼ Dep.: 24.820 €

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 13 komertzioetatik, 2 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 5 eraikuntza enpresak ziren, 4 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen eta 1 zerbitzu enpresa zen.[12]

2009an zeuden norbanakoentzako 5 zerbitzu publikoetatik, 1 igeltseroa zen, 1 margolaria, 1 zurgina eta 2 argiketariak.[13]

2000. urtean Fabras udalerrian 10 nekazaritza-ustiategi zeuden.

  1. ↑ Estazioko erregistroak 2009ko uztailaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 2,6 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.
  3. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  4. ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  5. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Croix Millet », fiche climatologique. .
  6. 1 2 (Frantsesez) Données changement climatique - SIM quotidienne. Météo-France.
  7. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  8. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  9. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  10. 1 2 3 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  12. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  13. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]