Fuentespalda
| Fuentespalda Fuentespalda | |||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Espainiako udalerria | |||||||||||
| Administrazioa | |||||||||||
| Estatu burujabe | |||||||||||
| Autonomia | |||||||||||
| Probintzia | Teruelgo probintzia | ||||||||||
| Alkatea | Nerea Caldú Gabalda | ||||||||||
| Izen ofiziala | Fuentespalda | ||||||||||
| Jatorrizko izena | Fuentespalda | ||||||||||
| Posta kodea | 44587 | ||||||||||
| INEk ezarritako kodea | 44114 | ||||||||||
| Herriburua | Fuentespalda | ||||||||||
| Geografia | |||||||||||
| Koordenatuak | 40°48′24″N 0°03′53″E / 40.8068°N 0.0647°E | ||||||||||
![]() | |||||||||||
| Azalera | 38,995203 km² | ||||||||||
| Altitudea | 712 m | ||||||||||
| Mugakideak | Valderrobres, Peñarroya de Tastavins, Monroyo eta Ráfales | ||||||||||
| Demografia | |||||||||||
| Biztanleria | 305 (2025) | ||||||||||
| |||||||||||
| Dentsitatea | 8 bizt/km² | ||||||||||
| Matrikula | TE | ||||||||||
| fuentespalda.com | |||||||||||
Fuentespalda Teruelgo udalerria da, Matarraña eskualdean dagoena.
Azken erroldaren arabera 305 biztanle zituen 39 km²-ko azaleran.
Geografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Udalerri mugakideak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Honako udalerri hauek ditu mugakide: Valderrobres, Peñarroya de Tastavins, Monroyo eta Ráfales.
Demografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]| Biztanleria-piramidea 2025 Guztira: 153 gizon, 153 emakume | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Iturria: Instituto Nacional de Estadística[1] | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Jatorria
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 40,2 udalerri berean jaioak ziren[2], probintziako batez bestekoaren (% 44,9) azpitik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 24,2 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 13,7 —probintzian % 16,2—.
Biztanleria atzerritarra
Espainiar estatutik kanpo jaiotako 42 biztanleren artean, gehienak Europan jaioak dira (% 42,9)[3]. Jaiotza herrialde nagusiak Erresuma Batua, Peru, Senegal dira.
Etxebizitza
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 342 etxebizitza zeuden: 129 (% 37,7) nagusiak eta 213 (% 62,3) ez-nagusiak.[4] INEren estatistika esperimentalaren arabera, 2026ko maiatzean 14 etxebizitza turistiko zeuden udalerrian, guztira 76 plazarekin (5,43 plaza etxebizitzako).[5]
Tasazio-datuen arabera, 2023an udalerrian tasatutako etxebizitzen batez besteko prezioa 764 €/m²-koa zen (desbideratze tipikoa: 388 €/m²), eta prezio-tarte ohikoena 600-800 €/m² artekoa. Tasatutako etxebizitzen batez besteko azalera 150 m²-koa zen. Balio hori Teruelgo udalerrien medianaren (460,5 €/m²) % 65,9 gainetik zegoen.[6]
Etxebizitza multzoa
Teruelgo mapa
Guztira 129 etxegune zeuden, eta horietatik 42 (% 32,6) pertsona bakarrekoak ziren.[7]
Etxeguneak tamainaren arabera
Hezkuntza-maila
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 271 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 29,9 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 20,7; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 25,8; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 23,6.[8] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 25,3 zen 2021ean eta % 29,9 2024an; beraz, 4,6 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 28,6 izatetik % 23,6 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 30,9 ziren, eta gizonen artean % 28,9; 2,0 puntuko aldea, emakumeen alde. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 22,8 eta gizonen % 24,4 ziren.
| Ikasketa-maila | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Goi-mailako ikasketak | 81 | % 29,9 | 39 | % 28,9 | 42 | % 30,9 |
| Bigarren hezkuntzako bigarren etapa | 56 | % 20,7 | 28 | % 20,7 | 28 | % 20,6 |
| Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) | 70 | % 25,8 | 35 | % 25,9 | 35 | % 25,7 |
| Lehen hezkuntza edo gutxiago | 64 | % 23,6 | 33 | % 24,4 | 31 | % 22,8 |
| Guztira | 271 | % 100,0 | 135 | % 100,0 | 136 | % 100,0 |
| Urtea | Goi-mailakoak | Batx. / erdi LH | DBH | Lehen H. edo gutx. | 15 urte edo + |
|---|---|---|---|---|---|
| 2021 | % 25,3 | % 17,1 | % 29,0 | % 28,6 | 269 |
| 2022 | % 25,6 | % 18,3 | % 28,2 | % 27,8 | 273 |
| 2023 | % 28,8 | % 18,4 | % 28,1 | % 24,7 | 267 |
| 2024 | % 29,9 | % 20,7 | % 25,8 | % 23,6 | 271 |
Ekonomia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Diru-sarrerak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]2024. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 14.341 euro-koa zen[9], eta etxegune bakoitzeko 31.725 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (15.364 euro) azpitik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.948 euro) azpitik. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 17.850 euro zen. Errenta gordina 17.500 euro-koa izan zen pertsonako.
Diru-sarreren iturri nagusia soldata da, guztizkoaren % 41,7[10]. Gainerako iturriak: pentsioak (% 30), beste diru-sarrerak (% 21,7), langabezia-prestazioak (% 1,4), beste prestazioak (% 5,2).
Desberdintasuna
Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[11][oh 1]. Udalerrian indizea 27,8 da, probintziakoaren (28,1;
Teruelgo mapa) parean eta Espainiakoaren (31,9) azpitik. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 2,3 da, probintziakoaren (2,5;
Teruelgo mapa) azpitik eta Espainiakoaren (2,6) azpitik.
Jarduera ekonomikoa
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Fuentespalda udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 125 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 46,1; gainerako % 53,9 inaktibo zeuden.[12] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 5,6 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 50,4 zen eta emakumezkoena % 41,9; langabezia-tasa, aldiz, % 2,9 eta % 8,8 zen, hurrenez hurren.[12]
Okupatuen kopurua 114 zen 2023ean, 2021eko 118etik behera.[13] Emakumeek okupatuen % 47,4 osatzen dute, eta gizonek % 52,6.
| Egoera | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Okupatuak | 118 | % 43,5 | 66 | % 48,9 | 52 | % 38,2 |
| Langabeak | 7 | % 2,6 | 2 | % 1,5 | 5 | % 3,7 |
| Inaktiboak | 146 | % 53,9 | 67 | % 49,6 | 79 | % 58,1 |
| Guztira | 271 | % 100,0 | 135 | % 100,0 | 136 | % 100,0 |
Jarduera-sektoreak
Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 60,5), nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 21,9), industria (% 10,5) eta eraikuntza (% 7,0).[13]
Okupazioa eta lan-egoera
Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 57,0; ondoren, zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak daude (% 25,4), eta oinarrizko okupazioak % 9,6.[14] Bi sexuetan langile kualifikatuak dira nagusi (gizonen % 56,7 eta emakumeen % 57,4).
| Okupazioa | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak | 29 | % 25,4 | 11 | % 18,3 | 18 | % 33,3 |
| Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak | 65 | % 57,0 | 34 | % 56,7 | 31 | % 57,4 |
| Oinarrizko okupazioak | 11 | % 9,6 | 8 | % 13,3 | 3 | % 5,6 |
| Ez dago jasota | 9 | % 7,9 | 7 | % 11,7 | 2 | % 3,7 |
| Guztira | 114 | % 100,0 | 60 | % 100,0 | 54 | % 100,0 |
Okupatuen % 55,3 besteren konturako langileak dira, eta % 44,7 norberaren konturakoak.[15]
| Lan-egoera | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Norberaren kontura | 51 | % 44,7 | 30 | % 50,0 | 21 | % 38,9 |
| Besteren kontura | 63 | % 55,3 | 30 | % 50,0 | 33 | % 61,1 |
| Guztira | 114 | % 100,0 | 60 | % 100,0 | 54 | % 100,0 |
Lehen sektorea
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Nekazaritza
2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 71 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 921 hektarea nekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten[16][oh 2]. Udalerriaren azalera 39 km² denez, NAE lurraldearen % 23,6 da[17]. Lur-erabileraren arabera, NAEren % 56,4 arbolak (519 ha, 66 ustiategitan), % 43,2 lur goldagarria (398 ha, 57 ustiategitan), % 0,4 larre iraunkorrak (3,4 ha, 12 ustiategitan) eta norberaren kontsumorako baratzeak (0,35 ha, 16 ustiategitan)[oh 3].
Abeltzaintza
2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerriko abeltzaintza-ustiategietan 9.752 txerri eta 114.354 hegazti zeuden[18][oh 4].
Ibilgailu-parkea
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 186 gidari zeuden erroldatuta: 102 gizon (% 54,8) eta 84 emakume (% 45,2)[19]. Biztanleen % 60,8 gidatzeko gai zen.
Ibilgailu-parkea 391 ibilgailuk osatzen zuten: 207 turismo, 48 furgoneta, 36 kamioi, 25 motozikleta eta 24 ziklomotor[19]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 676 turismokoa zen, probintziako (595) eta Espainiako (525) batez bestekoen gainetik.
Turismoen batez besteko adina 15 urtekoa zen; turismoen % 5,3k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 16,9k 25 urte baino gehiago[19]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 67,8 diesel zen eta % 31,3 gasolinazko; 3 ibilgailu elektrifikatu zeuden (% 0,8; probintzian % 0,4). Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 2,7k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 43,6k ez zuen etiketarik[oh 5].
Oharrak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
- ↑ INEk ustiategi baten lur guztiak ustiategia kokatuta dagoen udalerriari egozten dizkio, nahiz eta lur horietako batzuk beste udalerri batzuetan egon. Horregatik, udalerri batzuetan NAE udalerriaren azalera baino handiagoa izan daiteke.
- ↑ Ustiategi batek lur-erabilera bat baino gehiago izan ditzake; horregatik, erabilera bakoitzeko ustiategi-kopuruen batura ustiategi guztien kopurua baino handiagoa izan daiteke.
- ↑ Beste abere mota batzuen datuak ez dira argitaratu, sekretu estatistikoa dela eta (ustiategi gutxi dagoenean, INEk ez ditu datuak zabaltzen, ustiategiak identifika ez daitezen).
- ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.
Erreferentziak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ (Gaztelaniaz) «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)» INE (kontsulta data: 2026-07-31).
- ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Teruel.tab.
- ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Teruel.tab.
- ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitza turistikoak, plazak eta plazak etxebizitza turistiko bakoitzeko. Udalerriak» Etxebizitza turistikoen kopuruaren neurketa (estatistika esperimentala) (Espainiako Estatistika Institutua).
- ↑ (Gaztelaniaz) Mapa interactivo de precios de la vivienda en España. CoHispania.
- ↑ (Gaztelaniaz) «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo y nivel de estudios (agregado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta Teruel.tab.
- ↑ INE, «Distribución por fuente de ingresos» (ADRH), ADRH fuente Teruel.tab.
- ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
- 1 2 (Gaztelaniaz) «Población de 16 y más años por sexo y relación con la actividad (agrupado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y rama de actividad (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y ocupación (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ INE, «Explotaciones por tipo de cultivo», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE nekazaritza-azalera Teruel.tab (Wikimedia Commons).
- ↑ Udalerriaren azalera: Wikidata, Q1653347.
- ↑ INE, «Explotaciones ganaderas por tipo de ganado», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE abeltzaintza Teruel.tab (Wikimedia Commons).
- 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak Teruel.tab (Wikimedia Commons).
Ikus, gainera
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Kanpo estekak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- (Gaztelaniaz) Udalaren webgunea.
| Artikulu hau Aragoiko geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz. |

