Edukira joan

Haute-Rivoire

Haute-Rivoire
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Auvernia-Rodano-Alpeak
DepartamenduaRodano
Izen ofizialaHaute-Rivoire
Posta kodea69610
Geografia
Koordenatuak45°42′56″N 4°23′47″E / 45.7156°N 4.3964°E / 45.7156; 4.3964
Mapa
Azalera20,29 km²
Altitudea437 m, 667 m eta 584 m
MugakideakSaint-Clément-les-Places, Souzy, Saint-Laurent-de-Chamousset, Saint-Martin-Lestra, Virigneux, Les Halles eta Meys
Demografia
Biztanleria1.430 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 691 (%48,8) (%51,2) 726 alt_right
Dentsitatea70 bizt/km²
haute-rivoire.com

Haute-Rivoire Frantziako udalerria da, Rodano departamenduan dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. Azken erroldaren arabera 1.430 biztanle zituen 20,3 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Saint-Clément-les-Places, Souzy, Saint-Laurent-de-Chamousset, Saint-Martin-Lestra, Virigneux, Les Halles eta Meys.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Haute-RivoireHaute-Rivoire
Població amb 456 habitants (2000)Les Halles (2,8 km)
Població amb 674 habitants (2000)Meys (4,2 km)
Població amb 658 habitants (2000)Souzy (4,2 km)
Població amb 563 habitants (2000)Virigneux (4,4 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima erdikontinental eta mendi-ertzetako klima du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfa motakoa da: klima epela, uda beroa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria mendiko klima du, eta Massif Centraleko ipar-ekialdeako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: urteko prezipitazioa 800-1200 mm artekoa, urte osoan ondo banatuta)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H1c zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 9,9 °C-koa da, 16,3 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 816 mm-koa da, urtarrilean 9,3 euri-egun eta uztailean 7,1 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Chazelles-sur-Lyon udalerrian dago, 8,1 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 10,6 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 764 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 39,4 °C-koa da, 1983ko uztailaren 31an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -19 °C-koa da, 1985ko urtarrilaren 16an lortua[oh 1][5].

Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 10,9 °C-koa da.[oh 2] Hilabeterik beroena uztaila da (20,2 °C) eta hotzena urtarrila (2,7 °C). Urteko prezipitazioa 850 mm-koa da; hilabeterik euritsuena azaroa da (93 mm) eta lehorrena otsaila (44 mm).[6]

1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,48 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (9,3 °C) baino 2,5 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenak 2000tik aurrerakoak dira: 2018, 2019, 2020, 2022 eta 2023. Urterik beroena 2020 izan zen (12,6 °C) eta hotzena 1963 (8,1 °C).[6]

    Datu klimatikoak (Haute-Rivoire)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura (ºC) 2.7 3.3 6.8 9.9 14.0 18.0 20.2 19.8 15.3 11.3 6.4 3.5 10.9
Pilatutako prezipitazioa (mm) 55 44 50 68 82 79 75 75 81 90 93 57 850
Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua
Berotze-marrak, 1959–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (9,3 °C).
195919922025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+1,5+0,8+2,1+2,1+2,0+2,4+1,9+2,3+0,7+1,0+1,4+1,6
1961–19901991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: 0 / 25 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1959–2025
°C, 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (9,3 °C)
+4 °C−4 °C
195919922025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[7]

BiztanleriaUrtea100012001400160018001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 726 gizon, 691 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
0.00
1.38
 
90-94
 
0.72
3.44
 
85-89
 
3.62
2.75
 
80-84
 
2.89
4.13
 
75-79
 
5.07
6.20
 
70-74
 
5.07
6.89
 
65-69
 
5.79
8.26
 
60-64
 
7.96
8.95
 
55-59
 
2.89
5.51
 
50-54
 
7.96
6.20
 
45-49
 
6.51
8.26
 
40-44
 
6.51
5.51
 
35-39
 
6.51
5.51
 
30-34
 
3.62
3.44
 
25-29
 
4.34
4.13
 
20-24
 
1.45
5.51
 
15-19
 
7.24
9.09
 
10-14
 
11.00
2.75
 
5-9
 
5.79
2.07
 
0-4
 
5.07
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[8].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Haute-Rivoire udalerrian 1.351 biztanle zeuden eta 608 elkarbizitza unitate[oh 3], hau da, 2,22 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 34,0), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[10]

1.351biztanle
608elkarbizitza-unitate
2,22lagun elkarbizitza-unitateko
390familia
Udalerria
% 25
% 33
% 34
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 390 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (200). Guraso bakarreko 35 familietatik 15etan ama zen guraso bakarra. 210 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 51k seme-alaba bakarra zuten etxean, 90k bi, eta 40k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 155 bikoteetatik 10tan (% 6,5) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.[10]

200
155
35
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean210
Seme-alaba bat51
Bi seme-alaba90
Hiru seme-alaba30
Lau edo gehiago10

15 urte edo gehiago zituzten 1.164 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 5,2 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 37,0. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 25-39 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 79,1). 80 urte edo gehiagoko 92 biztanleetatik 61 baino ez ziren elkarbizitza-unitateetan bizi; gainerako 31 kolektibitateren batean.[10]

Bakarrik bizi da
15-24% 5
25-39% 11
40-54% 12
55-64% 20
65-79% 23
80 +% 37
Bikotean bizi da
15-24% 9
25-39% 79
40-54% 78
55-64% 69
65-79% 68
80 +% 28

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 43,9 ezkonduta zegoen, eta beste % 21,8 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 14,3 izatezko bikotean eta % 7,5 PACS bidez lotuta). % 22,9 ezkongabeak ziren, % 7,7 alargunak eta % 3,8 dibortziatuak.[10]

Ezkonduta% 43,9
Ezkongabea% 22,9
Izatezko bikotean% 14,3
Alarguna% 7,7
PACS bidez lotuta% 7,5
Dibortziatuta% 3,8

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 38,2), eskulangileak (% 16,6), enplegatuak (% 15,1), erdi-mailako lanbideak (% 11,7). Talde nagusia (erretiratuak, % 38,2) Rodano departamenduko batez bestekoaren (% 24,7) gainetik dago. 15 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 2,5).[10]

Udalerria
% 8
% 12
% 15
% 17
% 38
Rodano
% 20
% 17
% 15
% 11
% 25
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 716 etxebizitza zeuden. Horietatik 597 egoitza nagusi ziren, 51 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 68 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (644), eta apartamentuak gutxi ziren (71). Egoitza nagusietatik 457 beren jabearen bizilekuak ziren, 133 alokairuan zeuden, 38 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 7 doan lagata.[11]

716etxebizitza
597egoitza nagusi
644etxe
71apartamentu

Etxebizitza multzoa

597
68
Egoitza nagusia (597)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (51)Hutsik (68)

Etxe mota

644
71
Etxea (644)Apartamentua (71)

Jabetza egoera

457
133
Jabeak (457)Alokairuan (133)HLM (38)Doan lagata (7)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1919 aurretik artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (189).[11]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik189
1919-194555
1946-197053
1971-1990116
1991-200593
2006-202086

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (325). 226 etxebizitzatan berogailu mota "bestelakoa" erabiltzen zen, INSEEk gehiago zehazten ez duena. 483 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 247 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 310tan bi edo gehiago.[11]

Gela kopurua

1 gela4
2 gela14
3 gela80
4 gela175
5 gela edo gehiago325

Berogailu mota

153
182
226
Gas sarea (9)Fuel-olioa (153)Elektrizitatea (182)Gas botila (27)Bestelakoak (226)

Aparkalekua eta ibilgailuak

483aparkalekua
247ibilgailu 1
310ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 863 biztanleetatik 666 aktibo ziren (% 77,2), horietako 618 lanean (% 71,6) eta 48 langabezian (aktiboen % 7,2).

86315-64 urteko biztanle
% 77,2aktibo
% 71,6lanean
% 7,2langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 45,7
25-54 urte% 94,7
55-64 urte% 51,4
Gizonak% 79,3
Emakumeak% 74,9

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 23,1
BEPC, brebeta% 0,0
CAP-BEP% 6,5
Batxilergoa% 4,9
Goi-mailako +2% 3,8
Goi-mailako +3/4% 12,0
Goi-mailako +5% 4,3

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 7,2). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

197 ez-aktibotik 60 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 30,5), 91 erretiraturik zeuden (% 46,2) eta 46 bestelako ez-aktibo ziren (% 23,4).

Ez-aktiboak

% 30
% 46
% 23
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 4]

% 10
% 15
% 17
% 28
% 26
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 507 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 618 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 5]

507enplegu udalerrian
% 80,7soldatapeko
% 19,3ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 25.620 eurokoa zen.

25.620 €diru-sarreren mediana▼ Dep.: 27.500 €

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 85 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 2 janari enpresak ziren, 1 material elektrikoaren fabrikazioko enpresa zen, 5 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 24 eraikuntza enpresak ziren, 14 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 8 garraio enpresak ziren, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 2 finantziazio enpresak ziren, 3 higiezinen enpresak ziren, 9 zerbitzu enpresak ziren, 7 administrazio publikoko enpresak ziren eta 5 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[12]

2009an zeuden norbanakoentzako 22 zerbitzu publikoetatik, 2 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak ziren, 3 igeltseroak, 5 margolariak, 3 zurginak, 3 iturginak, 3 argiketariak, 1 ile apaindegia, 1 jatetxe eta 1 higiezinen agentzia.[13]

2009an zeuden 4 establezimendu komertzialetatik, 2 120 m2 baino gutxiagoko dendak, 1 okindegi zen eta 1 harategia zen.[14]

2000. urtean Haute-Rivoire udalerrian 69 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.380 hektarea erabiltzen.[15]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an zegoen osasun-ekipamendu bakarra botika zen.

2009an 2 lehen-hezkuntzako eskola zegoen.

  1. ↑ Estazioko erregistroak 1956ko urriaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 3,1 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.
  3. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  4. ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  5. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Chazelles-Lyon », fiche climatologique. .
  6. 1 2 (Frantsesez) Données changement climatique - SIM quotidienne. Météo-France.
  7. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  8. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  9. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  10. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  12. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  13. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  14. ↑ Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009
  15. ↑ Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]