Edukira joan

Laxou

Laxou
Frantziako udalerria
Administrazioa
DepartamenduaMeurthe
Izen ofizialaLaxou
Posta kodea54520
Geografia
Koordenatuak48°41′08″N 6°09′08″E / 48.6856°N 6.1522°E / 48.6856; 6.1522
Mapa
Azalera15,94 km²
Altitudea213 m, 371 m eta 316 m
MugakideakChaligny, Champigneulles, Maron, Maxéville, Nancy eta Villers-lès-Nancy
Demografia
Biztanleria14.771 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 7.989 (%52,7) (%47,3) 7.174 alt_right
Dentsitatea927 bizt/km²
Informazio gehigarria
Hiri senidetuakHeubach eta Andéramboukane
laxou.fr

Laxou Frantziako udalerri bat da, Meurthe eta Mosela departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. Azken erroldaren arabera 14.771 biztanle zituen 15,9 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Chaligny, Champigneulles, Maron, Maxéville, Nancy eta Villers-lès-Nancy.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
LaxouLaxou
Població amb 105349 habitants (2000)Nancy (3,0 km)
Població amb 8919 habitants (2000)Maxéville (3,3 km)
Població amb 8099 habitants (2000)Malzéville (4,0 km)
Població amb 7656 habitants (2000)Tomblaine (5,0 km)
Població amb 2469 habitants (2000)Houdemont (5,1 km)
Població amb 10050 habitants (2000)Saint-Max (5,1 km)
Població amb 5967 habitants (2000)Heillecourt (5,3 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima erdikontinental eta mendi-ertzetako klima du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima kontinental du, eta Lorena, Langres goi-lautada eta Morvaneko klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: negu gogorra (1,5 °C); haize moderatuak; laino maiz udazkenean eta neguan)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H1b zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 10 °C-koa da, 16,8 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 819 mm-koa da, urtarrilean 12,6 euri-egun eta uztailean 9,2 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Tomblaine udalerrian dago, 5,1 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 11 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 746,3 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 40,4 °C-koa da, 2026ko ekainaren 27an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -24,8 °C-koa da, 1956ko otsailaren 21an lortua[oh 1][5].

Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 10,1 °C-koa da.[oh 2] Hilabeterik beroena uztaila da (19,0 °C) eta hotzena urtarrila (1,9 °C). Urteko prezipitazioa 823 mm-koa da; hilabeterik euritsuena abendua da (91 mm) eta lehorrena apirila (49 mm).[6]

1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,34 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (9,1 °C) baino 1,7 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenak 2000tik aurrerakoak dira: 2014, 2020, 2022, 2023 eta 2024. Urterik beroena 2023 izan zen (11,8 °C) eta hotzena 1963 (7,6 °C).[6]

    Datu klimatikoak (Laxou)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura (ºC) 1.9 2.7 6.0 9.4 13.5 17.0 19.0 18.6 14.3 10.2 5.6 2.8 10.1
Pilatutako prezipitazioa (mm) 71 64 61 49 67 59 68 73 67 74 78 91 823
Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua
Berotze-marrak, 1959–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (9,1 °C).
195919922025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+0,9+0,6+1,2+1,2+1,2+1,5+1,4+1,5+0,2+0,3+0,9+0,9
1961–19901991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: 0 / 20 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1959–2025
°C, 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (9,1 °C)
+3 °C−3 °C
195919922025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[7]

BiztanleriaUrtea030006000900012.00015.00018.0001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 7.174 gizon, 7.989 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.28
 
95+
 
0.50
0.77
 
90-94
 
1.84
0.71
 
85-89
 
2.02
2.69
 
80-84
 
3.45
3.28
 
75-79
 
4.32
4.31
 
70-74
 
5.75
5.30
 
65-69
 
6.73
5.95
 
60-64
 
6.76
5.23
 
55-59
 
6.72
5.81
 
50-54
 
5.65
7.08
 
45-49
 
5.97
5.70
 
40-44
 
5.14
5.94
 
35-39
 
5.58
5.84
 
30-34
 
6.12
5.63
 
25-29
 
4.89
9.38
 
20-24
 
7.50
8.57
 
15-19
 
6.13
4.74
 
10-14
 
5.19
6.16
 
5-9
 
5.19
6.64
 
0-4
 
4.53
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[8].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Laxou udalerrian 13.751 biztanle zeuden eta 6.963 elkarbizitza unitate[oh 3], hau da, 1,97 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 47,7), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren gainetik (% 39,2).[10]

13.751biztanle
6.963elkarbizitza-unitate
1,97lagun elkarbizitza-unitateko
3.531familia
Udalerria
% 17
% 21
% 12
% 48
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 3.531 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (1.496). Guraso bakarreko 883 familietatik 721etan ama zen guraso bakarra. 1.734 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 762k seme-alaba bakarra zuten etxean, 603k bi, eta 432k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 1.152 bikoteetatik 147tan (% 12,8) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.[10]

1.496
1.152
883
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean1.734
Seme-alaba bat762
Bi seme-alaba603
Hiru seme-alaba282
Lau edo gehiago150

15 urte edo gehiago zituzten 12.294 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 16,6 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 37,1. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 40-54 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 56,4). 80 urte edo gehiagoko 904 biztanleetatik 721 baino ez ziren elkarbizitza-unitateetan bizi; gainerako 183 kolektibitateren batean.[10]

Bakarrik bizi da
15-24% 17
25-39% 21
40-54% 24
55-64% 33
65-79% 39
80 +% 37
Bikotean bizi da
15-24% 11
25-39% 56
40-54% 56
55-64% 54
65-79% 56
80 +% 40

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 32,6 ezkonduta zegoen, eta beste % 14,6 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 9,4 izatezko bikotean eta % 5,2 PACS bidez lotuta). % 37,4 ezkongabeak ziren, % 6,6 alargunak eta % 8,8 dibortziatuak.[10]

Ezkongabea% 37,4
Ezkonduta% 32,6
Izatezko bikotean% 9,4
Dibortziatuta% 8,8
Alarguna% 6,6
PACS bidez lotuta% 5,2

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 30,0), goi-mailako langileak (% 16,3), erdi-mailako lanbideak (% 15,7), enplegatuak (% 15,1). Talde nagusia (erretiratuak, % 30,0) Meurthe eta Mosela departamenduko batez bestekoaren (% 29,2) gainetik dago. Ez zen nekazaririk erregistratu erreferentziazko pertsona gisa.[10]

Udalerria
% 16
% 16
% 15
% 10
% 30
% 9
Meurthe eta Mosela
% 11
% 16
% 16
% 15
% 29
% 9
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 7.865 etxebizitza zeuden. Horietatik 7.007 egoitza nagusi ziren, 146 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 713 hutsik zeuden. Apartamentuak ziren nagusi (5.836), etxeak baino gehiago (1.882). Egoitza nagusietatik 3.231 beren jabearen bizilekuak ziren, 3.648 alokairuan zeuden, 1.695 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 128 doan lagata.[11]

7.865etxebizitza
7.007egoitza nagusi
1.882etxe
5.836apartamentu

Etxebizitza multzoa

7.007
713
Egoitza nagusia (7.007)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (146)Hutsik (713)

Etxe mota

1.882
5.836
Etxea (1.882)Apartamentua (5.836)

Jabetza egoera

3.231
3.648
1.695
Jabeak (3.231)Alokairuan (3.648)HLM (1.695)Doan lagata (128)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1946-1970 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (2.363).[11]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik270
1919-1945717
1946-19702.363
1971-19902.213
1991-2005903
2006-2020429

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (2.117). Gas sarea zen berogailu mota nagusia (5.608 etxebizitzatan). 4.188 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 3.927 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 1.573tan bi edo gehiago.[11]

Gela kopurua

1 gela619
2 gela964
3 gela1.656
4 gela1.651
5 gela edo gehiago2.117

Berogailu mota

5.608
1.173
Gas sarea (5.608)Fuel-olioa (90)Elektrizitatea (1.173)Gas botila (30)Bestelakoak (106)

Aparkalekua eta ibilgailuak

4.188aparkalekua
3.927ibilgailu 1
1.573ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 9.157 biztanleetatik 6.267 aktibo ziren (% 68,4), horietako 5.350 lanean (% 58,4) eta 917 langabezian (aktiboen % 14,6).

9.15715-64 urteko biztanle
% 68,4aktibo
% 58,4lanean
% 14,6langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 32,1
25-54 urte% 85,1
55-64 urte% 67,2
Gizonak% 68,8
Emakumeak% 68,1

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 30,0
BEPC, brebeta% 25,2
CAP-BEP% 19,5
Batxilergoa% 20,1
Goi-mailako +2% 8,9
Goi-mailako +3/4% 9,9
Goi-mailako +5% 6,6

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 14,6). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

2.890 ez-aktibotik 1.497 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 51,8), 397 erretiraturik zeuden (% 13,7) eta 996 bestelako ez-aktibo ziren (% 34,5).

Ez-aktiboak

% 52
% 14
% 34
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 4]

% 30
% 26
% 24
% 15
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 8.207 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 5.350 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 5]

8.207enplegu udalerrian
% 92,1soldatapeko
% 7,9ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 26.250 eurokoa zen, eta biztanleen % 22 pobrezian bizi zen (bizimoduaren medianaren % 60tik behera).

26.250 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 25.910 €
% 22,0pobrezia-tasa▲ Dep.: % 16,1

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 673 komertzioetatik, 4 erauzte enpresak ziren, 7 janari enpresak ziren, 2 material elektrikoaren fabrikazioko enpresak ziren, 20 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 50 eraikuntza enpresak ziren, 164 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 21 garraio enpresak ziren, 36 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 34 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 47 finantziazio enpresak ziren, 28 higiezinen enpresak ziren, 107 zerbitzu enpresak ziren, 107 administrazio publikoko enpresak ziren eta 46 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[12]

2009an zeuden norbanakoentzako 118 zerbitzu publikoetatik, 1 poliziaren kaserna zen, 1 Ogasun Publikoaren administrazio bulegoa, 1 lan bilaketa bulegoa, 2 posta bulegoak, 15 banku bulegoak, 10 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 2 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekuak, 1 ibilgailuen alokairu bulegoa, 2 autoeskolak, 6 igeltseroak, 7 margolariak, 1 zurgina, 13 iturginak, 8 argiketariak, 1 eraikuntza enpresa, 15 ile apaindegiak, 1 albaitaria, 1 aldi baterako lan enpresa, 22 jatetxeak, 2 higiezinen agentziak, 2 tintoreriak eta 4 apaindegiak.[13]

2009an zeuden 54 establezimendu komertzialetatik, 1 hipermerkatu zen, 3 supermerkatuak, 1 120 m2 baino gehiagoko denda zen, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 8 okindegiak, 5 harategiak, 1 kongelatu-denda zen, 4 liburu dendak, 9 arropa dendak, 2 etxerako tresna dendak, 3 elektrotresna dendak, 8 altzari dendak, 2 kirol-dendak, 1 lur eta paretak apaintzeko denda zen, 1 lurrin-denda zen, 1 bitxi-denda zen eta 3 lore-dendak ziren.[14]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an psikiatriko 1 , 2 osasun-zentro eta 7 botika zegoen.

2009an 5 haur-eskola eta 6 lehen-hezkuntzako eskola zegoen. Laxou udalerrian 3 Bigarren Hezkuntzako ikastetxe, 2 hezkuntza orokorreko lizeo eta 1lizeo teknologikoaBigarren Hezkuntzako ikastetxeetan 722 ikasle zeuden, Hezkuntza orokorreko lizeoetan ez zegoen 1.000 eta lizeo teknologikoetan 63.

Laxou udalerriak goi-mailako hezkuntza ez unibertsitarioko osasun-formakuntzako zentro bat zuen.

  1. ↑ Estazioko erregistroak 1927ko irailaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 2,6 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.
  3. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  4. ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  5. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Nancy-Essey », fiche climatologique. .
  6. 1 2 (Frantsesez) Données changement climatique - SIM quotidienne. Météo-France.
  7. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  8. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  9. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  10. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  12. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  13. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  14. ↑ Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]