Edukira joan

Lumbres

Lumbres
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Frantzia Garaia
Departamendua Pas-de-Calais
Izen ofizialaLumbres
Posta kodea62380
Geografia
Koordenatuak50°42′19″N 2°07′14″E / 50.7053°N 2.1206°E / 50.7053; 2.1206
Mapa
Azalera9,9 km²
Altitudea45 m, 35 m, 133 m eta 67 m
MugakideakQuelmes, Elnes, Acquin-Westbécourt, Affringues, Bayenghem-lès-Seninghem eta Setques
Demografia
Biztanleria3.579 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 1.818 (%50,7) (%49,3) 1.766 alt_right
Dentsitatea362 bizt/km²
villedelumbres.fr

Lumbres Frantziako udalerria da, Pas-de-Calais departamenduan dagoena, Frantzia Garaia eskualdean. Azken erroldaren arabera 3.579 biztanle zituen 9,9 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Quelmes, Elnes, Acquin-Westbécourt, Affringues, Bayenghem-lès-Seninghem eta Setques.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
LumbresLumbres
Població amb 826 habitants (2000)Elnes (2,0 km)
Població amb 631 habitants (2000)Setques (2,4 km)
Població amb 579 habitants (2000)Quelmes (2,8 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima ozeaniko aldatua du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima ozeanikoa du, eta ekialdeko Mantxako kostaldeako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: eguzkialdi urria (1550 ordu/urte); aire-hezetasun handia neguan; haize gogorrak maiz)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H1a zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 10,3 °C-koa da, 13,7 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 905 mm-koa da, urtarrilean 13,1 euri-egun eta uztailean 8,3 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Nielles-lès-Bléquin udalerrian dago, 5,5 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 10,6 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 976,9 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 40,8 °C-koa da, 2019ko uztailaren 25an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -14,4 °C-koa da, 2012ko otsailaren 4an lortua[oh 1][5].

Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 10,4 °C-koa da.[oh 2] Hilabeterik beroena uztaila da (17,6 °C) eta hotzena urtarrila (3,9 °C). Urteko prezipitazioa 765 mm-koa da; hilabeterik euritsuena azaroa da (83 mm) eta lehorrena apirila (44 mm).[6]

1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,31 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (9,5 °C) baino 1,7 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenak 2000tik aurrerakoak dira: 2014, 2020, 2022, 2023 eta 2024. Urterik beroena 2023 izan zen (11,7 °C) eta hotzena 1963 (7,8 °C).[6]

    Datu klimatikoak (Lumbres)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura (ºC) 3.9 4.3 6.6 9.3 12.7 15.5 17.6 17.5 14.5 11.0 7.2 4.5 10.4
Pilatutako prezipitazioa (mm) 64 55 50 44 58 59 67 69 62 71 83 83 765
Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua
Berotze-marrak, 1959–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (9,5 °C).
195919922025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+1,0+1,1+1,2+1,4+1,1+1,1+1,1+1,0+0,2+0,2+1,0+0,7
1961–19901991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: 0 / 20 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1959–2025
°C, 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (9,5 °C)
+3 °C−3 °C
195919922025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[7]

BiztanleriaUrtea0100020003000400050001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 1.766 gizon, 1.818 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.28
 
95+
 
0.28
0.85
 
90-94
 
1.32
1.42
 
85-89
 
2.15
1.42
 
80-84
 
3.25
3.62
 
75-79
 
3.52
4.76
 
70-74
 
6.49
4.76
 
65-69
 
4.90
7.59
 
60-64
 
5.17
7.87
 
55-59
 
9.24
5.95
 
50-54
 
8.20
5.10
 
45-49
 
7.70
4.30
 
40-44
 
5.56
7.42
 
35-39
 
4.46
4.81
 
30-34
 
4.95
4.81
 
25-29
 
7.43
6.00
 
20-24
 
5.50
6.85
 
15-19
 
5.89
10.08
 
10-14
 
5.34
5.78
 
5-9
 
5.06
6.34
 
0-4
 
3.63
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[8].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Lumbres udalerrian 3.579 biztanle zeuden eta 1.657 elkarbizitza unitate[oh 3], hau da, 2,16 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 37,2), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[10]

3.579biztanle
1.657elkarbizitza-unitate
2,16lagun elkarbizitza-unitateko
1.011familia
Udalerria
% 25
% 26
% 10
% 37
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 1.011 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (435). Guraso bakarreko 160 familietatik 135etan ama zen guraso bakarra. 511 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 215k seme-alaba bakarra zuten etxean, 185k bi, eta 100k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 415 bikoteetatik 50tan (% 12,0) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.[10]

435
415
160
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean511
Seme-alaba bat215
Bi seme-alaba185
Hiru seme-alaba75
Lau edo gehiago25

15 urte edo gehiago zituzten 2.940 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 6,7 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 52,8. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 25-39 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 73,2).[10]

Bakarrik bizi da
15-24% 7
25-39% 10
40-54% 15
55-64% 30
65-79% 31
80 +% 53
Bikotean bizi da
15-24% 22
25-39% 73
40-54% 69
55-64% 66
65-79% 65
80 +% 41

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 40,4 ezkonduta zegoen, eta beste % 19,9 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 10,9 izatezko bikotean eta % 9,1 PACS bidez lotuta). % 23,4 ezkongabeak ziren, % 8,5 alargunak eta % 7,7 dibortziatuak.[10]

Ezkonduta% 40,4
Ezkongabea% 23,4
Izatezko bikotean% 10,9
PACS bidez lotuta% 9,1
Alarguna% 8,5
Dibortziatuta% 7,7

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 33,6), enplegatuak (% 20,8), eskulangileak (% 19,3), erdi-mailako lanbideak (% 15,1). Talde nagusia (erretiratuak, % 33,6) Pas-de-Calais departamenduko batez bestekoaren (% 32,6) gainetik dago. Ez zen nekazaririk erregistratu erreferentziazko pertsona gisa.[10]

Udalerria
% 15
% 21
% 19
% 34
Pas-de-Calais
% 15
% 16
% 19
% 33
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 1.815 etxebizitza zeuden. Horietatik 1.655 egoitza nagusi ziren, 18 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 142 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (1.556), eta apartamentuak gutxi ziren (247). Egoitza nagusietatik 937 beren jabearen bizilekuak ziren, 680 alokairuan zeuden, 322 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 38 doan lagata.[11]

1.815etxebizitza
1.655egoitza nagusi
1.556etxe
247apartamentu

Etxebizitza multzoa

1.655
Egoitza nagusia (1.655)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (18)Hutsik (142)

Etxe mota

1.556
247
Etxea (1.556)Apartamentua (247)

Jabetza egoera

937
680
322
Jabeak (937)Alokairuan (680)HLM (322)Doan lagata (38)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1946-1970 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (522).[11]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik96
1919-1945202
1946-1970522
1971-1990464
1991-2005195
2006-2020123

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (872). Gas sarea zen berogailu mota nagusia (877 etxebizitzatan). 1.136 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 797 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 585tan bi edo gehiago.[11]

Gela kopurua

1 gela17
2 gela113
3 gela222
4 gela431
5 gela edo gehiago872

Berogailu mota

877
145
350
278
Gas sarea (877)Fuel-olioa (145)Elektrizitatea (350)Gas botila (5)Bestelakoak (278)

Aparkalekua eta ibilgailuak

1.136aparkalekua
797ibilgailu 1
585ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 2.170 biztanleetatik 1.589 aktibo ziren (% 73,2), horietako 1.407 lanean (% 64,8) eta 182 langabezian (aktiboen % 11,5).

2.17015-64 urteko biztanle
% 73,2aktibo
% 64,8lanean
% 11,5langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 51,0
25-54 urte% 87,6
55-64 urte% 51,7
Gizonak% 76,9
Emakumeak% 69,5

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 22,3
BEPC, brebeta% 20,6
CAP-BEP% 13,8
Batxilergoa% 9,6
Goi-mailako +2% 7,0
Goi-mailako +3/4% 4,3
Goi-mailako +5% 5,6

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 11,5). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

581 ez-aktibotik 174 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 29,9), 136 erretiraturik zeuden (% 23,4) eta 271 bestelako ez-aktibo ziren (% 46,6).

Ez-aktiboak

% 30
% 23
% 47
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 4]

% 26
% 38
% 27
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 2.006 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 1.407 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 5]

2.006enplegu udalerrian
% 90,3soldatapeko
% 9,7ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 22.170 eurokoa zen, eta biztanleen % 19 pobrezian bizi zen (bizimoduaren medianaren % 60tik behera).

22.170 €diru-sarreren mediana▼ Dep.: 23.260 €
% 19,0pobrezia-tasa▼ Dep.: % 19,1

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 199 komertzioetatik, 6 erauzte enpresak ziren, 6 janari enpresak ziren, 7 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 16 eraikuntza enpresak ziren, 49 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 8 garraio enpresak ziren, 15 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 11 finantziazio enpresak ziren, 9 higiezinen enpresak ziren, 22 zerbitzu enpresak ziren, 33 administrazio publikoko enpresak ziren eta 17 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[12]

2009an zeuden norbanakoentzako 56 zerbitzu publikoetatik, 1 Ogasun Publikoaren administrazio bulegoa zen, 1 jendarmeria, 1 posta bulegoa, 5 banku bulegoak, 4 funerariak, 4 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekua, 3 autoeskolak, 1 igeltseroa, 2 margolariak, 2 zurginak, 4 iturginak, 3 argiketariak, 3 eraikuntza enpresak, 8 ile apaindegiak, 2 albaitariak, 7 jatetxeak, 2 higiezinen agentziak, 1 tintoreria eta 1 apaindegia.[13]

2009an zeuden 32 establezimendu komertzialetatik, 1 hipermerkatu zen, 1 supermerkatua zen, 2 120 m2 baino gehiagoko dendak, 2 120 m2 baino gutxiagoko dendak, 5 okindegiak, 3 harategiak, 1 arraindegi zen, 1 liburu denda zen, 4 arropa dendak, 1 etxerako tresna denda zen, 1 zapata-denda zen, 1 elektrotresna denda zen, 1 altzari denda zen, 1 lur eta paretak apaintzeko denda zen, 3 drogeria, 1 bitxi-denda zen eta 3 lore-dendak ziren.[14]

2000. urtean Lumbres udalerrian 16 nekazaritza-ustiategi zeuden, 259 hektarea erabiltzen.[15]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an 2 botika eta 2 anbulantzia zegoen.

2009an 2 haur-eskola eta 3 lehen-hezkuntzako eskola zegoen. Lumbres udalerrian 2 Bigarren Hezkuntzako ikastetxe eta 1lizeo teknologikoaBigarren Hezkuntzako ikastetxeetan 1.045 ikasle zeuden eta lizeo teknologikoetan 364.

  1. ↑ Estazioko erregistroak 2007ko urtarrilaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 4,0 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.
  3. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  4. ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  5. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Nielles-les-blequin_sapc », fiche climatologique. .
  6. 1 2 (Frantsesez) Données changement climatique - SIM quotidienne. Météo-France.
  7. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  8. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  9. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  10. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  12. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  13. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  14. ↑ Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009
  15. ↑ Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]