Edukira joan

Mimbaste

Mimbaste
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Akitania Berria
Departamendua Landak
BarrutiAkizeko barrutia
Kantonamenducanton of Pouillon
Izen ofizialaMimbaste
Posta kodea40350
Geografia
Koordenatuak43°38′54″N 0°58′23″W / 43.6483°N 0.9731°W / 43.6483; -0.9731
Mapa
Azalera20,6 km²
Altitudea5 m, 72 m eta 34 m
MugakideakClermont, Estibeaux, Pouillon, Saugnac-et-Cambran eta Sort-en-Chalosse
Demografia
Biztanleria1.001 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 477 (%48) (%52) 516 alt_right
Dentsitatea49 bizt/km²
mimbaste.fr

Mimbaste (frantsesez eta ofizialki: Mimbaste) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Landak departamenduan dago, Akitania Berria eskualdean. Azken erroldaren arabera 1.001 biztanle zituen 20,6 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Clermont, Estibeaux, Pouillon, Saugnac-et-Cambran eta Sort-en-Chalosse.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
MimbasteMimbaste
Població amb 842 habitants (2000)Clermont (4,6 km)
Població amb 2782 habitants (2000)Pouillon (5,1 km)
Població amb 181 habitants (2000)Garrey (5,8 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima ozeaniko aldatua du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima ozeanikoa du, eta Akitania eta Gaskoiniako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio ugariak udaberrian; uda beroa (19,5 °C); haize ahulak; ekaitzak maiz udan)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H2c zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 13,8 °C-koa da, 14 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 1236 mm-koa da, urtarrilean 12,5 euri-egun eta uztailean 7,8 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Akize udalerrian dago, 9,1 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 14,5 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 1155,2 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 42,1 °C-koa da, 2026ko ekainaren 23an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -16,2 °C-koa da, 1985ko urtarrilaren 15an lortua[oh 1][5].

Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 13,8 °C-koa da.[oh 2] Hilabeterik beroena abuztua da (21,2 °C) eta hotzena urtarrila (7,0 °C). Urteko prezipitazioa 1289 mm-koa da; hilabeterik euritsuena azaroa da (174 mm) eta lehorrena uztaila (66 mm).[6]

1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,27 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (13,0 °C) baino 1,5 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenak 2000tik aurrerakoak dira: 2014, 2020, 2022, 2023 eta 2025. Urterik beroena 2022 izan zen (15,1 °C) eta hotzena 1972 (12,2 °C).[6]

    Datu klimatikoak (Mimbaste)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura (ºC) 7.0 7.7 10.6 12.7 16.1 19.2 21.0 21.2 18.3 14.7 10.1 7.6 13.8
Pilatutako prezipitazioa (mm) 127 103 94 114 102 81 66 72 101 123 174 132 1289
Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua
Berotze-marrak, 1959–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (13,0 °C).
195919922025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+0,70,0+1,3+1,1+1,3+1,3+0,7+1,2+0,2+0,6+0,8+0,8
1961–19901991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: 0 / 25 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1959–2025
°C, 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (13,0 °C)
+3 °C−3 °C
195919922025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[7]

BiztanleriaUrtea900100011001200130014001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 516 gizon, 477 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.97
 
95+
 
0.00
0.00
 
90-94
 
5.24
1.94
 
85-89
 
2.10
2.91
 
80-84
 
3.14
3.88
 
75-79
 
5.03
3.88
 
70-74
 
7.13
7.56
 
65-69
 
5.24
8.53
 
60-64
 
11.32
9.50
 
55-59
 
8.18
9.50
 
50-54
 
8.18
7.56
 
45-49
 
12.16
5.62
 
40-44
 
3.98
4.65
 
35-39
 
2.10
3.68
 
30-34
 
3.98
4.65
 
25-29
 
1.05
5.62
 
20-24
 
2.94
3.68
 
15-19
 
7.13
6.59
 
10-14
 
5.03
4.65
 
5-9
 
3.14
4.65
 
0-4
 
2.94
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[8].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Mimbaste udalerrian 993 biztanle zeuden eta 442 elkarbizitza unitate[oh 3], hau da, 2,25 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren (% 32,4). Kide bakarreko elkarbizitza-unitateak % 30,1 ziren, Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[10]

993biztanle
442elkarbizitza-unitate
2,25lagun elkarbizitza-unitateko
310familia
Udalerria
% 28
% 32
% 9
% 30
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 310 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (147). Guraso bakarreko 39 familietatik 20etan ama zen guraso bakarra. 177 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 69k seme-alaba bakarra zuten etxean, 39k bi, eta 25k hiru edo gehiago.[10]

147
123
39
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean177
Seme-alaba bat69
Bi seme-alaba39
Hiru seme-alaba25
Lau edo gehiago0

15 urte edo gehiago zituzten 859 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 2,0 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 45,3. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 40-54 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 78,2).[10]

Bakarrik bizi da
15-24% 2
25-39% 12
40-54% 9
55-64% 16
65-79% 20
80 +% 45
Bikotean bizi da
15-24% 12
25-39% 69
40-54% 78
55-64% 74
65-79% 73
80 +% 43

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 46,3 ezkonduta zegoen, eta beste % 17,9 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 10,6 izatezko bikotean eta % 7,3 PACS bidez lotuta). % 22,9 ezkongabeak ziren, % 8,5 alargunak eta % 4,3 dibortziatuak.[10]

Ezkonduta% 46,3
Ezkongabea% 22,9
Izatezko bikotean% 10,6
Alarguna% 8,5
PACS bidez lotuta% 7,3
Dibortziatuta% 4,3

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 35,5), enplegatuak (% 17,9), eskulangileak (% 14,5), erdi-mailako lanbideak (% 12,2). Talde nagusia (erretiratuak, % 35,5) Landak departamenduko batez bestekoaren (% 37,0) azpitik dago. 5 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 1,1).[10]

Udalerria
% 9
% 12
% 18
% 14
% 35
Landak
% 15
% 16
% 14
% 37
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 512 etxebizitza zeuden. Horietatik 447 egoitza nagusi ziren, 24 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 41 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (468), eta apartamentuak gutxi ziren (43). Egoitza nagusietatik 348 beren jabearen bizilekuak ziren, 90 alokairuan zeuden, 8 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 9 doan lagata.[11]

512etxebizitza
447egoitza nagusi
468etxe
43apartamentu

Etxebizitza multzoa

447
41
Egoitza nagusia (447)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (24)Hutsik (41)

Etxe mota

468
43
Etxea (468)Apartamentua (43)

Jabetza egoera

348
90
Jabeak (348)Alokairuan (90)HLM (8)Doan lagata (9)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1919 aurretik artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (124).[11]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik124
1919-194536
1946-197041
1971-1990109
1991-200573
2006-202061

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (320). Elektrizitatea zen berogailu mota nagusia (183 etxebizitzatan). 390 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 165 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 255tan bi edo gehiago.[11]

Gela kopurua

1 gela1
2 gela13
3 gela31
4 gela82
5 gela edo gehiago320

Berogailu mota

67
183
171
Gas sarea (3)Fuel-olioa (67)Elektrizitatea (183)Gas botila (23)Bestelakoak (171)

Aparkalekua eta ibilgailuak

390aparkalekua
165ibilgailu 1
255ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 595 biztanleetatik 449 aktibo ziren (% 75,5), horietako 405 lanean (% 68,1) eta 44 langabezian (aktiboen % 9,8).

59515-64 urteko biztanle
% 75,5aktibo
% 68,1lanean
% 9,8langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 54,5
25-54 urte% 92,9
55-64 urte% 57,4
Gizonak% 79,9
Emakumeak% 70,7

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 16,7
BEPC, brebeta% 14,3
CAP-BEP% 6,7
Batxilergoa% 11,4
Goi-mailako +2% 6,8
Goi-mailako +3/4% 14,0
Goi-mailako +5% 8,1

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 9,8). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

146 ez-aktibotik 41 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 28,1), 54 erretiraturik zeuden (% 37,0) eta 51 bestelako ez-aktibo ziren (% 34,9).

Ez-aktiboak

% 28
% 37
% 35
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 4]

% 9
% 25
% 36
% 21
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 102 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 405 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 5]

102enplegu udalerrian
% 60,8soldatapeko
% 39,2ez-soldatapeko

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 25.540 eurokoa zen.

25.540 €diru-sarreren mediana▼ Dep.: 25.650 €

2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 630 ziren, horien artean 476 aktiboak ziren eta 154 inaktiboak ziren. 476 pertsona aktiboetatik 427 lanean zeuden (234 gizon eta 193 emakume) eta 49 langabezian zeuden (20 gizon eta 29 emakume). 154 pertsona inaktiboetatik 67 erretiraturik zeuden, 43 ikasten zeuden eta 44 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.[12]

Diru sarrerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an Mimbaste udalerrian 394 unitate fiskal zeuden, 1.028 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.555 euro zen.[13]

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 44 komertzioetatik, 1 coque eta refinazio enpresa zen, 2 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 14 eraikuntza enpresak ziren, 7 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 4 garraio enpresak ziren, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 finantziazio enpresa zen, 2 higiezinen enpresak ziren, 5 zerbitzu enpresak ziren, 4 administrazio publikoko enpresak ziren eta 2 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[14]

2009an zeuden norbanakoentzako 15 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia, 2 igeltseroak, 3 margolariak, 5 zurginak, 1 iturgina, 1 argiketaria eta 1 ile apaindegia.[15]

2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra drogeria bat zen.[16]

2000. urtean Mimbaste udalerrian 59 nekazaritza-ustiategi zeuden, 782 hektarea erabiltzen.[17]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.

  1. ↑ Estazioko erregistroak 1958ko uztailaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 2,7 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.
  3. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  4. ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  5. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Dax », fiche climatologique. .
  6. 1 2 (Frantsesez) Données changement climatique - SIM quotidienne. Météo-France.
  7. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  8. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  9. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  10. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  12. ↑ Emploi et population active 1999 et 2007
  13. ↑ Revenus fiscaux des ménages en 2008
  14. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  15. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  16. ↑ Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009
  17. ↑ Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]