Edukira joan

Osny

Osny
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Île-de-France
DepartamenduaSeine-et-Oise
AlkateaJean-Michel Levesque (en) Itzuli
Izen ofizialaOsny
Posta kodea95520
Geografia
Koordenatuak49°03′33″N 2°03′45″E / 49.0592°N 2.0625°E / 49.0592; 2.0625
Mapa
Azalera12,52 km²
Altitudea27 m, 102 m eta 74 m
MugakideakLivilliers, Cergy, Boissy-l'Aillerie, Ennery, Génicourt, Pontoise eta Puiseux-Pontoise
Demografia
Biztanleria17.954 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 8.146 (%45,4) (%48,8) 8.764 alt_right
Dentsitatea1.434 bizt/km²
osny.fr

Osny Frantziako udalerria da, Val-d'Oise departamenduan dagoena, Île-de-France eskualdean. Azken erroldaren arabera 17.954 biztanle zituen 12,5 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Livilliers, Cergy, Boissy-l'Aillerie, Ennery, Génicourt, Pontoise eta Puiseux-Pontoise.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
OsnyOsny
Població amb 57600 habitants (2000)Cergy (1,4 km)
Població amb 509 habitants (2000)Génicourt (3,3 km)
Població amb 29148 habitants (2000)Pontoise (3,4 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak Erdialdeko eta Iparraldeko lautaden klima ozeaniko degradatua du[1]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima ozeanikoa du, eta Parisko arroaren hego-mendebaldeako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio urriak, batez ere udaberrian (120-150 mm); negu hotza (3,5 °C))[2].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 11,5 °C-koa da, 15,1 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 670 mm-koa da, urtarrilean 10,2 euri-egun eta uztailean 7,7 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Boissy-l'Aillerie udalerrian dago, 4,3 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 11,2 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 635,8 mm-koa delarik[3]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 41,6 °C-koa da, 2019ko uztailaren 25an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -17,8 °C-koa da, 1985ko urtarrilaren 17an lortua[oh 1][3].

Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 11,8 °C-koa da.[oh 2] Hilabeterik beroena uztaila da (20,0 °C) eta hotzena urtarrila (4,7 °C). Urteko prezipitazioa 676 mm-koa da; hilabeterik euritsuena abendua da (73 mm) eta lehorrena iraila (47 mm).[4]

1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,33 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (10,7 °C) baino 1,6 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenak 2000tik aurrerakoak dira: 2014, 2018, 2020, 2022 eta 2023. Urterik beroena 2020 izan zen (12,9 °C) eta hotzena 1963 (9,2 °C).[4]

    Datu klimatikoak (Osny)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura (ºC) 4.7 5.0 7.9 11.0 14.6 17.9 20.0 19.6 15.9 12.1 7.9 5.2 11.8
Pilatutako prezipitazioa (mm) 56 49 49 48 63 55 58 56 47 62 59 73 676
Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua
Berotze-marrak, 1959–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (10,7 °C).
195919922025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+1,2+0,8+1,3+1,5+1,3+1,4+1,4+1,5+0,5+0,7+1,1+0,9
1961–19901991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: 0 / 20 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1959–2025
°C, 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (10,7 °C)
+3 °C−3 °C
195919922025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[5]

BiztanleriaUrtea030006000900012.00015.00018.0001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 8.997 gizon, 8.477 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.13
 
95+
 
0.21
0.29
 
90-94
 
1.10
0.99
 
85-89
 
1.71
1.77
 
80-84
 
2.83
3.09
 
75-79
 
3.56
3.88
 
70-74
 
4.87
4.11
 
65-69
 
5.25
5.12
 
60-64
 
5.69
5.78
 
55-59
 
5.76
6.16
 
50-54
 
6.25
6.06
 
45-49
 
6.56
7.05
 
40-44
 
6.55
7.77
 
35-39
 
6.36
7.08
 
30-34
 
7.29
5.95
 
25-29
 
5.51
7.02
 
20-24
 
5.11
7.27
 
15-19
 
6.25
6.56
 
10-14
 
6.30
7.31
 
5-9
 
6.75
6.61
 
0-4
 
6.10
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[6].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Osny udalerrian 16.558 biztanle zeuden eta 6.396 elkarbizitza unitate[oh 3], hau da, 2,59 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena seme-alabekin bizi ziren bikoteak ziren (% 34,4). Kide bakarreko elkarbizitza-unitateak % 27,0 ziren, Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[8]

16.558biztanle
6.396elkarbizitza-unitate
2,59lagun elkarbizitza-unitateko
4.709familia
Udalerria
% 34
% 25
% 13
% 27
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 4.709 familia zeuden, eta horien artean seme-alabak etxean zituzten bikoteak ziren ugarienak (2.215). Guraso bakarreko 864 familietatik 665etan ama zen guraso bakarra. 2.037 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 943k seme-alaba bakarra zuten etxean, 1.112k bi, eta 616k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 2.215 bikoteetatik 272tan (% 12,3) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.[8]

1.630
2.215
864
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean2.037
Seme-alaba bat943
Bi seme-alaba1.112
Hiru seme-alaba443
Lau edo gehiago173

15 urte edo gehiago zituzten 14.451 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 2,9 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 42,4. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 55-64 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 73,0). 80 urte edo gehiagoko 783 biztanleetatik 721 baino ez ziren elkarbizitza-unitateetan bizi; gainerako 62 kolektibitateren batean.[8]

Bakarrik bizi da
15-24% 3
25-39% 8
40-54% 7
55-64% 13
65-79% 20
80 +% 42
Bikotean bizi da
15-24% 6
25-39% 57
40-54% 72
55-64% 73
65-79% 72
80 +% 48

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 45,1 ezkonduta zegoen, eta beste % 13,6 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 8,6 izatezko bikotean eta % 5,0 PACS bidez lotuta). % 31,0 ezkongabeak ziren, % 5,2 alargunak eta % 5,0 dibortziatuak.[8]

Ezkonduta% 45,1
Ezkongabea% 31,0
Izatezko bikotean% 8,6
Alarguna% 5,2
PACS bidez lotuta% 5,0
Dibortziatuta% 5,0

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 29,2), goi-mailako langileak (% 19,6), erdi-mailako lanbideak (% 19,3), enplegatuak (% 14,6). Talde nagusia (erretiratuak, % 29,2) Oise Harana departamenduko batez bestekoaren (% 22,5) gainetik dago. 7 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 0,1).[8]

Udalerria
% 20
% 19
% 15
% 10
% 29
Oise Harana
% 17
% 19
% 19
% 13
% 23
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 6.741 etxebizitza zeuden. Horietatik 6.402 egoitza nagusi ziren, 61 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 278 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (3.977), eta apartamentuak gutxi ziren (2.739). Egoitza nagusietatik 4.205 beren jabearen bizilekuak ziren, 2.104 alokairuan zeuden, 1.045 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 93 doan lagata.[9]

6.741etxebizitza
6.402egoitza nagusi
3.977etxe
2.739apartamentu

Etxebizitza multzoa

6.402
Egoitza nagusia (6.402)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (61)Hutsik (278)

Etxe mota

3.977
2.739
Etxea (3.977)Apartamentua (2.739)

Jabetza egoera

4.205
2.104
1.045
Jabeak (4.205)Alokairuan (2.104)HLM (1.045)Doan lagata (93)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (2.646).[9]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik107
1919-1945126
1946-1970938
1971-19902.646
1991-20051.297
2006-20201.241

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (2.824). Elektrizitatea zen berogailu mota nagusia (2.935 etxebizitzatan). 5.013 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 2.894 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 2.793tan bi edo gehiago.[9]

Gela kopurua

1 gela120
2 gela774
3 gela1.126
4 gela1.557
5 gela edo gehiago2.824

Berogailu mota

2.649
2.935
Gas sarea (2.649)Fuel-olioa (310)Elektrizitatea (2.935)Gas botila (60)Bestelakoak (448)

Aparkalekua eta ibilgailuak

5.013aparkalekua
2.894ibilgailu 1
2.793ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 11.412 biztanleetatik 7.947 aktibo ziren (% 69,6), horietako 7.093 lanean (% 62,2) eta 854 langabezian (aktiboen % 10,7).

11.41215-64 urteko biztanle
% 69,6aktibo
% 62,2lanean
% 10,7langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 37,3
25-54 urte% 82,2
55-64 urte% 65,4
Gizonak% 66,2
Emakumeak% 73,5

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 17,3
BEPC, brebeta% 22,7
CAP-BEP% 12,6
Batxilergoa% 13,5
Goi-mailako +2% 7,1
Goi-mailako +3/4% 4,4
Goi-mailako +5% 6,4

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 10,7). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

3.465 ez-aktibotik 1.173 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 33,9), 532 erretiraturik zeuden (% 15,4) eta 1.761 bestelako ez-aktibo ziren (% 50,8).

Ez-aktiboak

% 34
% 15
% 51
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 4]

% 29
% 29
% 25
% 12
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 9.094 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 7.093 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 5]

9.094enplegu udalerrian
% 90,5soldatapeko
% 9,5ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 29.260 eurokoa zen, eta biztanleen % 14 pobrezian bizi zen (bizimoduaren medianaren % 60tik behera).

29.260 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 25.890 €
% 14,0pobrezia-tasa▼ Dep.: % 19,4

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 696 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 6 janari enpresak ziren, 13 material elektrikoaren fabrikazioko enpresak ziren, 16 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 88 eraikuntza enpresak ziren, 191 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 43 garraio enpresak ziren, 37 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 18 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 30 finantziazio enpresak ziren, 24 higiezinen enpresak ziren, 85 zerbitzu enpresak ziren, 99 administrazio publikoko enpresak ziren eta 45 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[10]

2009an zeuden norbanakoentzako 149 zerbitzu publikoetatik, 2 posta bulegoak ziren, 7 banku bulegoak, 3 funerariak, 10 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 3 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekuak, 2 autoeskolak, 20 igeltseroak, 13 margolariak, 6 zurginak, 13 iturginak, 16 argiketariak, 9 eraikuntza enpresak, 10 ile apaindegiak, 18 jatetxeak, 9 higiezinen agentziak, 2 tintoreriak eta 6 apaindegiak.[11]

2009an zeuden 76 establezimendu komertzialetatik, 2 hipermerkatuak, 1 supermerkatua zen, 2 brikolaje denda handika, 2 120 m2 baino gehiagoko dendak, 2 120 m2 baino gutxiagoko dendak, 6 okindegiak, 2 harategiak, 2 kongelatu-dendak, 4 liburu dendak, 18 arropa dendak, 5 etxerako tresna dendak, 2 zapata-dendak, 4 elektrotresna dendak, 4 altzari dendak, 4 kirol-dendak, 2 lur eta paretak apaintzeko dendak, 2 drogeria, 3 lurrin-dendak, 4 bitxi-dendak eta 5 lore-dendak ziren.[12]

2000. urtean Osny udalerrian 7 nekazaritza-ustiategi zeuden.

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an tratamendu laburretarako ospitale 1 , iraupen erdiko (jarraipen eta errehabilitazio) tratamenduetarako ospitale 1 bat, urgentzia zentro 1 bat, osasun-zentro 1 bat eta 5 botika zegoen.

2009an 6 haur-eskola eta 6 lehen-hezkuntzako eskola zegoen. Osny udalerrian 2 Bigarren Hezkuntzako ikastetxe, 1hezkuntza orokorreko lizeoa eta 1lizeo teknologikoaBigarren Hezkuntzako ikastetxeetan 953 ikasle zeuden, Hezkuntza orokorreko lizeoetan ez zegoen 602 eta lizeo teknologikoetan 122.

  1. ↑ Estazioko erregistroak 1946ko azaroaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 3,1 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.
  3. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  4. ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  5. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  3. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Pontoise - Aero », fiche climatologique. .
  4. 1 2 (Frantsesez) Données changement climatique - SIM quotidienne. Météo-France.
  5. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  6. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  7. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  8. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  9. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  10. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  11. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  12. ↑ Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]