Edukira joan

Puycelsi

Puycelsi
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Okzitania
Departamendua Tarn
BarrutiAlbiko barrutia
Kantonamenducanton of Castelnau-de-Montmiral
Izen ofizialaPuycelsi
Puycelci
Puicelcy-la-Montagne
Posta kodea81140
Geografia
Koordenatuak43°59′35″N 1°42′37″E / 43.9931°N 1.7103°E / 43.9931; 1.7103
Mapa
Azalera39,2 km²
Altitudea280 m, 132 m, 367 m eta 233 m
MugakideakCastelnau-de-Montmiral, Larroque, Lisle-sur-Tarn, Salvagnac, La Sauzière-Saint-Jean, Monclar-de-Quercy eta Puygaillard-de-Quercy
Demografia
Biztanleria456 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 230 (%50) (%50) 230 alt_right
Dentsitatea12 bizt/km²
puycelsi.fr

Puycelsi (frantsesez eta ofizialki: Puycelsi) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Tarn departamenduan dago, Okzitania eskualdean. Azken erroldaren arabera 456 biztanle zituen 39,2 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Castelnau-de-Montmiral, Larroque, Lisle-sur-Tarn, Salvagnac, La Sauzière-Saint-Jean, Monclar-de-Quercy eta Puygaillard-de-Quercy.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
PuycelsiPuycelsi
Població amb 170 habitants (2000)Larroque (1,9 km)
Població amb 583 habitants (2000)Bruniquel (7,8 km)
Població amb 552 habitants (2000)Penne (9,5 km)
Població amb 219 habitants (2000)Saint-Urcisse (9,6 km)
Població amb 1027 habitants (2000)Salvagnac (9,9 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak Hego-mendebaldeko arroko klima du[1]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima ozeaniko aldatua du, eta Akitania eta Gaskoiniako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio ugariak udaberrian; uda beroa (19,5 °C); haize ahulak; ekaitzak maiz udan)[2].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 12,8 °C-koa da, 15,8 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 851 mm-koa da, urtarrilean 10,2 euri-egun eta uztailean 5,9 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, udalerrian bertan dagoen Météo-France estazioan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 13,2 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 740,4 mm-koa delarik[3]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 41,9 °C-koa da, 2023ko abuztuaren 24an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -11,7 °C-koa da, 2012ko otsailaren 8an lortua[oh 1][3].

Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 12,8 °C-koa da.[oh 2] Hilabeterik beroena uztaila da (21,7 °C) eta hotzena urtarrila (5,0 °C). Urteko prezipitazioa 834 mm-koa da; hilabeterik euritsuena apirila da (87 mm) eta lehorrena uztaila (48 mm).[4]

1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,21 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (12,2 °C) baino 1,1 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenak 2000tik aurrerakoak dira: 2003, 2011, 2018, 2020 eta 2022. Urterik beroena 2022 izan zen (14,1 °C) eta hotzena 1963 (11,2 °C).[4]

    Datu klimatikoak (Puycelsi)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura (ºC) 5.0 5.5 8.8 11.6 15.5 19.4 21.7 21.5 17.3 13.5 8.4 5.7 12.8
Pilatutako prezipitazioa (mm) 76 59 63 87 83 65 48 56 64 71 82 81 834
Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua
Berotze-marrak, 1959–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (12,2 °C).
195919922025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+0,3−0,3+1,1+1,2+1,4+1,5+0,8+1,4−0,30,0+0,2+0,2
1961–19901991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: 0 / 25 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1959–2025
°C, 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (12,2 °C)
+2 °C−2 °C
195919922025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[5]

BiztanleriaUrtea300600900120015001800210024001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 230 gizon, 230 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
0.00
0.00
 
90-94
 
4.35
6.52
 
85-89
 
13.04
2.17
 
80-84
 
4.35
2.17
 
75-79
 
6.52
8.70
 
70-74
 
6.52
6.52
 
65-69
 
8.70
8.70
 
60-64
 
4.35
10.87
 
55-59
 
13.04
13.04
 
50-54
 
10.87
4.35
 
45-49
 
8.70
8.70
 
40-44
 
6.52
0.00
 
35-39
 
4.35
4.35
 
30-34
 
0.00
0.00
 
25-29
 
2.17
2.17
 
20-24
 
0.00
10.87
 
15-19
 
4.35
6.52
 
10-14
 
0.00
2.17
 
5-9
 
2.17
2.17
 
0-4
 
0.00
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[6].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Puycelsi udalerrian 456 biztanle zeuden eta 235 elkarbizitza unitate[oh 3], hau da, 1,94 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 40,0), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren gainetik (% 39,2).[8]

456biztanle
235elkarbizitza-unitate
1,94lagun elkarbizitza-unitateko
131familia
Udalerria
% 18
% 27
% 11
% 40
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 131 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (64). Guraso bakarreko 25 familietatik 20etan ama zen guraso bakarra. 89 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean.[8]

64
42
25
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 37,0), erdi-mailako lanbideak (% 16,6), artisau, merkatari eta enpresa-buruak (% 12,8), eskulangileak (% 8,5). Talde nagusia (erretiratuak, % 37,0) Tarn departamenduko batez bestekoaren (% 36,8) gainetik dago. 15 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 6,4).[8]

Udalerria
% 13
% 17
% 8
% 9
% 37
Tarn
% 8
% 14
% 15
% 12
% 37
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 412 etxebizitza zeuden. Horietatik 235 egoitza nagusi ziren, 162 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 15 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (384), eta apartamentuak gutxi ziren (25). Egoitza nagusietatik 189 beren jabearen bizilekuak ziren, 41 alokairuan zeuden, 2 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 6 doan lagata.[9]

412etxebizitza
235egoitza nagusi
384etxe
25apartamentu

Etxebizitza multzoa

235
162
Egoitza nagusia (235)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (162)Hutsik (15)

Etxe mota

384
Etxea (384)Apartamentua (25)

Jabetza egoera

189
41
Jabeak (189)Alokairuan (41)HLM (2)Doan lagata (6)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1919 aurretik artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (129).[9]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik129
1919-194515
1946-197024
1971-199023
1991-200517
2006-202025

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (135). 129 etxebizitzatan berogailu mota "bestelakoa" erabiltzen zen, INSEEk gehiago zehazten ez duena. 163 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 119 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 108tan bi edo gehiago.[9]

Gela kopurua

1 gela3
2 gela18
3 gela34
4 gela45
5 gela edo gehiago135

Berogailu mota

31
66
129
Fuel-olioa (31)Elektrizitatea (66)Gas botila (9)Bestelakoak (129)

Aparkalekua eta ibilgailuak

163aparkalekua
119ibilgailu 1
108ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 268 biztanleetatik 213 aktibo ziren (% 79,5), horietako 184 lanean (% 68,7) eta 29 langabezian (aktiboen % 13,6).

26815-64 urteko biztanle
% 79,5aktibo
% 68,7lanean
% 13,6langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 55,2
25-54 urte% 92,4
55-64 urte% 64,2
Gizonak% 77,5
Emakumeak% 81,7

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 28,6
BEPC, brebeta% 25,0
CAP-BEP% 6,1
Batxilergoa% 12,8
Goi-mailako +2% 17,2
Goi-mailako +3/4% 20,0
Goi-mailako +5% 6,1

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 13,6). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

55 ez-aktibotik 7 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 12,7), 24 erretiraturik zeuden (% 43,6) eta 24 bestelako ez-aktibo ziren (% 43,6).

Ez-aktiboak

% 13
% 44
% 44
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 4]

% 13
% 26
% 11
% 26
% 10
% 13
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 117 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 184 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 5]

117enplegu udalerrian
% 49,6soldatapeko
% 49,6ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 21.740 eurokoa zen.

21.740 €diru-sarreren mediana▼ Dep.: 24.420 €

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 31 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 2 janari enpresak ziren, 2 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 7 eraikuntza enpresak ziren, 6 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 4 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 4 zerbitzu enpresak ziren, 2 administrazio publikoko enpresak ziren eta 3 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[10]

2009an zeuden norbanakoentzako 8 zerbitzu publikoetatik, 2 igeltseroak ziren, 1 margolaria, 1 zurgina, 1 iturgina, 1 argiketaria, 1 ile apaindegia eta 1 jatetxe.[11]

2009an zeuden 4 establezimendu komertzialetatik, 2 120 m2 baino gutxiagoko dendak, 1 okindegi zen eta 1 lore-denda zen.[12]

2000. urtean Puycelsi udalerrian 26 nekazaritza-ustiategi zeuden, 705 hektarea erabiltzen.[13]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.

  1. ↑ Estazioko erregistroak 2003ko urriaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 2,7 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.
  3. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  4. ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  5. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  3. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Puycelsi », fiche climatologique. .
  4. 1 2 (Frantsesez) Données changement climatique - SIM quotidienne. Météo-France.
  5. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  6. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  7. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  8. 1 2 3 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  9. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  10. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  11. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  12. ↑ Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009
  13. ↑ Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]