Edukira joan

Ruoms

Ruoms
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Auvernia-Rodano-Alpeak
Departamendua Ardèche
Izen ofizialaRuoms
Posta kodea07120
Geografia
Koordenatuak44°27′11″N 4°20′31″E / 44.4531°N 4.3419°E / 44.4531; 4.3419
Mapa
Azalera12,14 km²
Altitudea80 m, 252 m eta 149 m
MugakideakChauzon, Labeaume, Lagorce, Pradons, Saint-Alban-Auriolles, Sampzon eta Vallon-Pont-d'Arc
Demografia
Biztanleria2.311 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 1.295 (%56,6) (%43,4) 995 alt_right
Dentsitatea190 bizt/km²
Informazio gehigarria
Hiri senidetuakGeislingen
ruoms.fr

Ruoms Frantziako udalerri bat da Ardeche departamenduan dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. Azken erroldaren arabera 2.311 biztanle zituen 12,1 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Chauzon, Labeaume, Lagorce, Pradons, Saint-Alban-Auriolles, Sampzon eta Vallon-Pont-d'Arc.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
RuomsRuoms
Població amb 412 habitants (2000)Pradons (2,7 km)
Població amb 536 habitants (2000)Labeaume (2,8 km)
Població amb 213 habitants (2000)Sampzon (3,1 km)
Població amb 317 habitants (2000)Chauzon (3,9 km)
Població amb 908 habitants (2000)Lagorce (6,1 km)
Població amb 330 habitants (2000)Balazuc (6,7 km)
Població amb 816 habitants (2000)Grospierres (7,3 km)
Població amb 534 habitants (2000)Salavas (7,4 km)
Població amb 393 habitants (2000)Uzer (7,5 km)
Població amb 1077 habitants (2000)Rosières (7,5 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima mediterraneo garbia du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Csa motakoa da: Mediterraneoko klima epela, uda bero eta lehorrarekin[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria mendiko klima du, eta Proventza eta Lengadoka-Roselloneko klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio urriak udan; eguzkialdi oso ona (2600 ordu/urte); uda beroa (21,5 °C); haize gogorrak; laino gutxi)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H2d zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 13,5 °C-koa da, 2,7 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 1021 mm-koa da, urtarrilean 7,3 euri-egun eta uztailean 3,9 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Vallon-Pont-d'Arc udalerrian dago, 8,4 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 13,8 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 1004,7 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 43 °C-koa da, 2023ko abuztuaren 22an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -12,5 °C-koa da, 2005ko martxoaren 2an lortua[oh 1][5].

Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 13,4 °C-koa da.[oh 2] Hilabeterik beroena uztaila da (23,2 °C) eta hotzena urtarrila (4,9 °C). Urteko prezipitazioa 1012 mm-koa da; hilabeterik euritsuena urria da (140 mm) eta lehorrena uztaila (49 mm).[6]

1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,30 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (12,5 °C) baino 1,6 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenak 2000tik aurrerakoak dira: 2020, 2022, 2023, 2024 eta 2025. Urterik beroena 2022 izan zen (15,2 °C) eta hotzena 1963 (11,5 °C).[6]

    Datu klimatikoak (Ruoms)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura (ºC) 4.9 5.7 9.3 12.3 16.4 20.6 23.2 22.5 17.9 13.5 8.6 5.4 13.4
Pilatutako prezipitazioa (mm) 80 50 58 77 86 60 49 63 134 140 138 78 1012
Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua
Berotze-marrak, 1959–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (12,5 °C).
195919922025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+0,5+0,1+1,3+1,3+1,4+1,7+1,1+1,3−0,2+0,2+0,6+0,5
1961–19901991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: 0 / 25 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1959–2025
°C, 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (12,5 °C)
+3 °C−3 °C
195919922025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[7]

BiztanleriaUrtea300600900120015001800210024001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 995 gizon, 1.295 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
1.54
2.51
 
90-94
 
3.09
3.02
 
85-89
 
4.25
5.53
 
80-84
 
5.41
7.54
 
75-79
 
8.49
12.56
 
70-74
 
9.65
8.54
 
65-69
 
6.95
6.53
 
60-64
 
7.72
4.52
 
55-59
 
7.72
6.03
 
50-54
 
5.41
3.02
 
45-49
 
5.02
4.52
 
40-44
 
3.47
6.03
 
35-39
 
4.63
5.03
 
30-34
 
3.86
6.03
 
25-29
 
5.79
4.52
 
20-24
 
4.63
3.02
 
15-19
 
1.93
6.03
 
10-14
 
2.70
3.02
 
5-9
 
4.63
2.01
 
0-4
 
3.09
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[8].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Ruoms udalerrian 2.075 biztanle zeuden eta 1.176 elkarbizitza unitate[oh 3], hau da, 1,76 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 47,5), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren gainetik (% 39,2).[10]

2.075biztanle
1.176elkarbizitza-unitate
1,76lagun elkarbizitza-unitateko
602familia
Udalerria
% 12
% 35
% 48
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 602 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (413). Guraso bakarreko 51 familietatik 46etan ama zen guraso bakarra. 433 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 75k seme-alaba bakarra zuten etxean, 79k bi, eta 15k hiru edo gehiago.[10]

413
139
51
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean433
Seme-alaba bat75
Bi seme-alaba79
Hiru seme-alaba10
Lau edo gehiago5

15 urte edo gehiago zituzten 2.094 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 15,3 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 36,6. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 65-79 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 64,7). 80 urte edo gehiagoko 328 biztanleetatik 238 baino ez ziren elkarbizitza-unitateetan bizi; gainerako 90 kolektibitateren batean.[10]

Bakarrik bizi da
15-24% 15
25-39% 21
40-54% 23
55-64% 30
65-79% 27
80 +% 37
Bikotean bizi da
15-24% 18
25-39% 55
40-54% 57
55-64% 58
65-79% 65
80 +% 34

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 36,1 ezkonduta zegoen, eta beste % 16,7 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 12,7 izatezko bikotean eta % 4,0 PACS bidez lotuta). % 26,8 ezkongabeak ziren, % 12,9 alargunak eta % 7,5 dibortziatuak.[10]

Ezkonduta% 36,1
Ezkongabea% 26,8
Alarguna% 12,9
Izatezko bikotean% 12,7
Dibortziatuta% 7,5
PACS bidez lotuta% 4,0

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 48,9), enplegatuak (% 17,9), eskulangileak (% 9,5), erdi-mailako lanbideak (% 7,4). Talde nagusia (erretiratuak, % 48,9) Ardèche departamenduko batez bestekoaren (% 36,8) gainetik dago. 15 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 1,3).[10]

Udalerria
% 18
% 10
% 49
Ardèche
% 15
% 15
% 15
% 37
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 1.836 etxebizitza zeuden. Horietatik 1.174 egoitza nagusi ziren, 372 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 291 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (1.205), eta apartamentuak gutxi ziren (609). Egoitza nagusietatik 664 beren jabearen bizilekuak ziren, 468 alokairuan zeuden, 68 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 42 doan lagata.[11]

1.836etxebizitza
1.174egoitza nagusi
1.205etxe
609apartamentu

Etxebizitza multzoa

1.174
372
291
Egoitza nagusia (1.174)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (372)Hutsik (291)

Etxe mota

1.205
609
Etxea (1.205)Apartamentua (609)

Jabetza egoera

664
468
Jabeak (664)Alokairuan (468)HLM (68)Doan lagata (42)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (290).[11]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik122
1919-194570
1946-1970218
1971-1990290
1991-2005239
2006-2020213

Egoitza nagusien artean gehienek 4 gela zituzten (370). Elektrizitatea zen berogailu mota nagusia (807 etxebizitzatan). 952 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 688 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 332tan bi edo gehiago.[11]

Gela kopurua

1 gela31
2 gela117
3 gela344
4 gela370
5 gela edo gehiago311

Berogailu mota

164
807
174
Gas sarea (9)Fuel-olioa (164)Elektrizitatea (807)Gas botila (19)Bestelakoak (174)

Aparkalekua eta ibilgailuak

952aparkalekua
688ibilgailu 1
332ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 1.171 biztanleetatik 862 aktibo ziren (% 73,6), horietako 708 lanean (% 60,5) eta 154 langabezian (aktiboen % 17,9).

1.17115-64 urteko biztanle
% 73,6aktibo
% 60,5lanean
% 17,9langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 64,2
25-54 urte% 91,5
55-64 urte% 43,2
Gizonak% 76,7
Emakumeak% 71,0

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 19,9
BEPC, brebeta% 30,6
CAP-BEP% 19,4
Batxilergoa% 16,5
Goi-mailako +2% 10,4
Goi-mailako +3/4% 20,5
Goi-mailako +5% 13,7

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 17,9). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

308 ez-aktibotik 53 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 17,2), 124 erretiraturik zeuden (% 40,3) eta 131 bestelako ez-aktibo ziren (% 42,5).

Ez-aktiboak

% 17
% 40
% 43
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 4]

% 15
% 19
% 33
% 24
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 1.411 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 708 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 5]

1.411enplegu udalerrian
% 77,2soldatapeko
% 22,8ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 23.590 eurokoa zen, eta biztanleen % 15 pobrezian bizi zen (bizimoduaren medianaren % 60tik behera).

23.590 €diru-sarreren mediana▼ Dep.: 24.820 €
% 15,0pobrezia-tasa▼ Dep.: % 15,6

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 257 komertzioetatik, 4 erauzte enpresak ziren, 8 janari enpresak ziren, 1 material elektrikoaren fabrikazioko enpresa zen, 4 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 30 eraikuntza enpresak ziren, 70 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 6 garraio enpresak ziren, 44 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 3 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 10 finantziazio enpresak ziren, 18 higiezinen enpresak ziren, 19 zerbitzu enpresak ziren, 28 administrazio publikoko enpresak ziren eta 12 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[12]

2009an zeuden norbanakoentzako 75 zerbitzu publikoetatik, 1 jendarmeria zen, 1 posta bulegoa, 5 banku bulegoak, 5 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 2 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekuak, 2 autoeskolak, 10 igeltseroak, 3 margolariak, 4 zurginak, 3 iturginak, 5 argiketariak, 6 ile apaindegiak, 1 albaitaria, 21 jatetxeak, 5 higiezinen agentziak eta 1 apaindegia.[13]

2009an zeuden 29 establezimendu komertzialetatik, 1 supermerkatu zen, 1 brikolaje denda handia zen, 2 120 m2 baino gutxiagoko dendak, 7 okindegiak, 1 harategi zen, 3 liburu dendak, 7 arropa dendak, 1 etxerako tresna denda zen, 1 elektrotresna denda zen, 1 kirol-denda zen, 1 lur eta paretak apaintzeko denda zen, 1 bitxi-denda zen eta 2 lore-dendak ziren.[14]

2000. urtean Ruoms udalerrian 23 nekazaritza-ustiategi zeuden, 136 hektarea erabiltzen.[15]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an 2 botika eta anbulantzia 1 bat zegoen.

2009an haur-eskola 1 eta 2 lehen-hezkuntzako eskola zegoen. Ruoms udalerrian Bigarren Hezkuntzako ikastetxe bat zegoen 186 ikaslekin.

  1. ↑ Estazioko erregistroak 1991ko urtarrilaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 5,5 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.
  3. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  4. ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  5. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Vallon Sa », fiche climatologique. .
  6. 1 2 (Frantsesez) Données changement climatique - SIM quotidienne. Météo-France.
  7. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  8. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  9. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  10. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  12. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  13. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  14. ↑ Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009
  15. ↑ Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]