Edukira joan

Vilamada

Vilamada
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Okzitania
DepartamenduaTarn eta Garona
Izen ofizialaVillemade
Posta kodea82130
Geografia
Koordenatuak44°04′31″N 1°17′14″E / 44.0753°N 1.2872°E / 44.0753; 1.2872
Mapa
Azalera9,21 km²
Altitudea73 m, 90 m eta 80 m
MugakideakAlbefeuille-Lagarde, Barry-d'Islemade, Lafrançaise, Montastruc, Montauban eta Piquecos
Demografia
Biztanleria834 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 414 (%50,4) (%49,6) 407 alt_right
Dentsitatea91 bizt/km²
villemade.fr

Vilamada (okzitanieraz Vilamada, frantsesez eta ofizialki: Villemade) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Tarn eta Garona departamenduan dago, Midi-Pyrénées eskualdean. Azken erroldaren arabera 834 biztanle zituen 9,2 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Albefeuille-Lagarde, Barry-d'Islemade, Lafrançaise, Montastruc, Montauban eta Piquecos.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
VillemadeVillemade
Població amb 266 habitants (2000)Montastruc (2,9 km)
Població amb 1022 habitants (2000)Meauzac (3,7 km)
Població amb 363 habitants (2000)Piquecos (4,1 km)
Població amb 2805 habitants (2000)Lafrançaise (6,6 km)
Població amb 3433 habitants (2000)Montbeton (7,2 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak Hego-mendebaldeko arroko klima du[1]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima ozeaniko aldatua du, eta Akitania eta Gaskoiniako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio ugariak udaberrian; uda beroa (19,5 °C); haize ahulak; ekaitzak maiz udan)[2].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 13,4 °C-koa da, 15,6 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 754 mm-koa da, urtarrilean 9,6 euri-egun eta uztailean 6,1 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Montauban udalerrian dago, 8,9 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 13,9 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 710,2 mm-koa delarik[3]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 42,6 °C-koa da, 2023ko abuztuaren 24an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -20 °C-koa da, 1985ko urtarrilaren 16an lortua[oh 1][3].

Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 13,3 °C-koa da.[oh 2] Hilabeterik beroena uztaila da (22,0 °C) eta hotzena urtarrila (5,4 °C). Urteko prezipitazioa 716 mm-koa da; hilabeterik euritsuena maiatza da (75 mm) eta lehorrena uztaila (46 mm).[4]

1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,28 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (12,5 °C) baino 1,6 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenak 2000tik aurrerakoak dira: 2020, 2022, 2023, 2024 eta 2025. Urterik beroena 2022 izan zen (15,2 °C) eta hotzena 1963 (11,7 °C).[4]

    Datu klimatikoak (Vilamada)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura (ºC) 5.4 6.2 9.5 12.2 16.2 20.0 22.0 21.8 17.8 13.8 8.8 5.9 13.3
Pilatutako prezipitazioa (mm) 64 48 54 69 75 62 46 48 56 59 69 65 716
Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua
Berotze-marrak, 1959–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (12,5 °C).
195919922025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+0,7−0,1+1,1+1,0+1,4+1,6+0,8+1,40,0+0,3+0,5+0,6
1961–19901991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: 0 / 25 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1959–2025
°C, 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (12,5 °C)
+3 °C−3 °C
195919922025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[5]

BiztanleriaUrtea4005006007008009001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 407 gizon, 414 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
0.00
0.00
 
90-94
 
0.00
0.00
 
85-89
 
2.42
4.91
 
80-84
 
1.21
4.91
 
75-79
 
1.21
4.91
 
70-74
 
7.25
2.46
 
65-69
 
6.04
7.62
 
60-64
 
3.62
7.62
 
55-59
 
8.70
7.62
 
50-54
 
7.49
6.39
 
45-49
 
7.49
10.07
 
40-44
 
10.14
6.39
 
35-39
 
8.94
3.69
 
30-34
 
3.62
1.23
 
25-29
 
2.42
3.69
 
20-24
 
6.28
5.16
 
15-19
 
6.52
7.86
 
10-14
 
7.73
10.32
 
5-9
 
5.07
5.16
 
0-4
 
3.86
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[6].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Villemade udalerrian 834 biztanle zeuden eta 345 elkarbizitza unitate[oh 3], hau da, 2,42 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena seme-alabekin bizi ziren bikoteak ziren (% 32,8). Kide bakarreko elkarbizitza-unitateak % 24,1 ziren, Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[8]

834biztanle
345elkarbizitza-unitate
2,42lagun elkarbizitza-unitateko
246familia
Udalerria
% 33
% 25
% 14
% 24
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 246 familia zeuden, eta horien artean seme-alabak etxean zituzten bikoteak ziren ugarienak (113). Guraso bakarreko 47 familietatik 42etan ama zen guraso bakarra. 112 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 47k seme-alaba bakarra zuten etxean, 65k bi, eta 23k hiru edo gehiago.[8]

86
113
47
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean112
Seme-alaba bat47
Bi seme-alaba65
Hiru seme-alaba17
Lau edo gehiago6

15 urte edo gehiago zituzten 672 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 1,3 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 34,9. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 55-64 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 82,2).[8]

Bakarrik bizi da
15-24% 1
25-39% 3
40-54% 11
55-64% 15
65-79% 22
80 +% 35
Bikotean bizi da
15-24% 4
25-39% 79
40-54% 81
55-64% 82
65-79% 75
80 +% 47

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 47,2 ezkonduta zegoen, eta beste % 21,6 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 12,5 izatezko bikotean eta % 9,1 PACS bidez lotuta). % 20,2 ezkongabeak ziren, % 5,4 alargunak eta % 5,8 dibortziatuak.[8]

Ezkonduta% 47,2
Ezkongabea% 20,2
Izatezko bikotean% 12,5
PACS bidez lotuta% 9,1
Dibortziatuta% 5,8
Alarguna% 5,4

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 27,5), erdi-mailako lanbideak (% 24,1), enplegatuak (% 16,8), eskulangileak (% 13,6). Talde nagusia (erretiratuak, % 27,5) Tarn eta Garona departamenduko batez bestekoaren (% 34,1) azpitik dago. Ez zen nekazaririk erregistratu erreferentziazko pertsona gisa.[8]

Udalerria
% 9
% 24
% 17
% 14
% 28
Tarn eta Garona
% 8
% 15
% 15
% 16
% 34
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 386 etxebizitza zeuden. Horietatik 344 egoitza nagusi ziren, 9 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 33 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (378), eta apartamentuak gutxi ziren (8). Egoitza nagusietatik 288 beren jabearen bizilekuak ziren, 49 alokairuan zeuden, 5 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 7 doan lagata.[9]

386etxebizitza
344egoitza nagusi
378etxe
8apartamentu

Etxebizitza multzoa

344
33
Egoitza nagusia (344)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (9)Hutsik (33)

Etxe mota

378
Etxea (378)Apartamentua (8)

Jabetza egoera

288
49
Jabeak (288)Alokairuan (49)HLM (5)Doan lagata (7)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (107).[9]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik31
1919-194549
1946-197028
1971-1990107
1991-200562
2006-202067

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (213). Elektrizitatea zen berogailu mota nagusia (166 etxebizitzatan). 291 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 137 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 194tan bi edo gehiago.[9]

Gela kopurua

1 gela2
2 gela5
3 gela23
4 gela101
5 gela edo gehiago213

Berogailu mota

58
166
95
Fuel-olioa (58)Elektrizitatea (166)Gas botila (26)Bestelakoak (95)

Aparkalekua eta ibilgailuak

291aparkalekua
137ibilgailu 1
194ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 509 biztanleetatik 405 aktibo ziren (% 79,6), horietako 365 lanean (% 71,7) eta 40 langabezian (aktiboen % 9,9).

50915-64 urteko biztanle
% 79,6aktibo
% 71,7lanean
% 9,9langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 45,6
25-54 urte% 95,0
55-64 urte% 65,1
Gizonak% 81,0
Emakumeak% 78,1

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 29,6
BEPC, brebeta% 20,0
CAP-BEP% 7,9
Batxilergoa% 9,8
Goi-mailako +2% 7,2
Goi-mailako +3/4% 3,8
Goi-mailako +5% 0,0

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 9,9). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

104 ez-aktibotik 42 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 40,4), 36 erretiraturik zeuden (% 34,6) eta 26 bestelako ez-aktibo ziren (% 25,0).

Ez-aktiboak

% 40
% 35
% 25
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 4]

% 15
% 38
% 25
% 16
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 76 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 365 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 5]

76enplegu udalerrian
% 73,7soldatapeko
% 27,6ez-soldatapeko

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 26.870 eurokoa zen.

26.870 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 24.350 €

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 28 komertzioetatik, 2 janari enpresak ziren, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 6 eraikuntza enpresak ziren, 10 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 2 zerbitzu enpresak ziren, 4 administrazio publikoko enpresak ziren eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.[10]

2009an zeuden norbanakoentzako 9 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 3 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 igeltseroa, 2 margolariak, 1 zurgina eta 1 eraikuntza enpresa.[11]

2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra okindegi bat zen.[12]

2000. urtean Villemade udalerrian 35 nekazaritza-ustiategi zeuden, 450 hektarea erabiltzen.[13]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an zegoen osasun-ekipamendu bakarra anbulantzia zen.

2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.

  1. ↑ Estazioko erregistroak 1885ko urtarrilaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 1,0 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.
  3. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  4. ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  5. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  3. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Montauban », fiche climatologique. .
  4. 1 2 (Frantsesez) Données changement climatique - SIM quotidienne. Météo-France.
  5. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  6. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  7. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  8. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  9. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  10. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  11. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  12. ↑ Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009
  13. ↑ Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]