Rayman Legends

Rayman Legends – komputerowa gra platformowa z serii Rayman, stworzona przez Ubisoft Montpellier i wydana przez Ubisoft 29 sierpnia 2013 roku. Grę wyreżyserował Michel Ancel, a za jej oprawę graficzną odpowiadał Jean-Christophe Alessandri. Tytuł jest bezpośrednim sequelem Rayman Origins. Pierwotnie zapowiedziano go jako produkcję przeznaczoną wyłącznie na konsolę Wii U, jednak w lutym 2013 roku Ubisoft ogłosił decyzję o wydaniu gry również na PlayStation 3, Xboksa 360 i platformę Windows, co poskutkowało przesunięciem premiery na sierpień tego samego roku. W kolejnych latach gra trafiła także na PlayStation 4, Xbox One i Nintendo Switch.

Akcja gry rozgrywa się po wydarzeniach z Rayman Origins, a rozgrywka zachowuje dwuwymiarową, zręcznościową formułę znaną z poprzednika, wzbogaconą o etapy zsynchronizowane z rytmem muzyki oraz tryb współpracy dla maksymalnie czterech graczy. Rayman Legends spotkał się z bardzo pozytywnym przyjęciem krytyków, którzy chwalili przede wszystkim oprawę wizualną i muzyczną gry oraz różnorodność poziomów. Gra była nominowana m.in. do BAFTA Games Award w kategorii najlepszej gry rodzinnej oraz do D.I.C.E. Awards(inne języki) w trzech kategoriach, a także zdobyła nagrodę NAVGTR(inne języki) za projekt sterowania w 2D oraz dwie francuskie nagrody Ping Awards(inne języki) – za najlepszą grę na konsolę stacjonarną i najlepszą ścieżkę dźwiękową. W czerwcu 2026 roku Ubisoft zapowiedział remake gry pod tytułem Rayman Legends Retold, oparty na silniku Snowdrop.

Akcja gry rozgrywa się po wydarzeniach z Rayman Origins. Podczas trwającego sto lat snu Raymana, Globoxa i małaków^[a] koszmary stopniowo opanowują krainę Rozdroży Marzeń. Przyjazny stworek Murfy budzi bohaterów, aby mogli stawić czoła zagrożeniu^[2]. Śniący Bańki tworzy obrazy przedstawiające poszczególne koszmary, które jednocześnie pełnią funkcję portali do różnych krain. Rayman wraz z towarzyszami odwiedza kolejne z nich, walcząc z przeciwnikami, uwalniając małaki i zbierając lumy^[b][2][4][5].

Świat Rayman Legends jest podzielony na pięć tematycznych krain. Pierwsza, „Małaki w tarapatach”, czerpie inspirację ze średniowiecznego fantasy, gdzie przeciwnikami są m.in. gobliny, orki i smoki^[6]. Druga, „Zakumkana historia”, rozgrywa się w bagnistej scenerii, z przeciwnikami w postaci ropuch, ogrów i zmutowanych roślin^[7]. Trzecia, „Fiesta de los Muertos”, jest silnie inspirowana kulturą meksykańską, z postaciami szkieletów, czerwi i luchadorów^[8]. W czwartej, „20 000 mil podlumskiej żeglugi”, pojawia się tematyka szpiegowska (na podobieństwo serii Splinter Cell), a wrogowie są uzbrojeni m.in. w broń laserową^[9]. Piąta kraina, „Olympus Maximus”, wykazuje silną inspirację mitologią grecką, z udziałem minotaurów, demonów oraz mrocznych potworów jako przeciwników^[10]. Bonusowa sceneria, „Impreza żywych umarlaków”, zawiera etapy muzyczne z coraz większymi utrudnieniami estetycznymi (odwrócone lub rozpikselizowane ekrany)^[11].

Postęp w każdej z krain kończy się starciem z Mrocznymi Małakami (Dark Teensies). Czarodzieje ci porywają niewinne księżniczki i przywołują bossów, których pokonanie jest niezbędne. Gdy bossowie zostaną pokonani, gracz może posłać Mroczne Małaki na księżyc, gdzie te zostają poddane torturom przez żyjące tam demony^[12]. Główna treść fabularna kończy się wraz ze zwycięstwem nad wszystkimi Mrocznymi Małakami^[12].

Rayman Legends zachowuje dwuwymiarową formułę rozgrywki znaną z Rayman Origins. Gracz przemierza kolejne plansze, skacząc, atakując przeciwników i zbierając znajdujące się na poziomach przedmioty. Poszczególne etapy pogrupowane są w kilka tematycznych światów, a stopień ich trudności oznaczono liczbą czaszek^[13]. Osobną kategorię stanowią etapy muzyczne, w których poruszanie się bohatera zsynchronizowane jest z rytmem utworu muzycznego towarzyszącego danemu poziomowi^[14].

Wybrana postać gracza może się poruszać w czterech kierunkach, skakać, uderzać przeciwników, biec oraz przelatywać nad przeszkodami. Część etapów wymaga współpracy gracza z Murfym, który po użyciu odpowiednich przycisków może usuwać przeszkody, obezwładniać przeciwników oraz przesuwać i kręcić platformami^[15].

Grę można ukończyć samodzielnie lub w trybie kooperacji, w którym do zabawy może dołączyć do trzech dodatkowych graczy sterujących pozostałymi postaciami – Globoxem, małakiem oraz nową bohaterką, wojowniczką Barbarą^[16]. Ubisoft zaimplementował również dodatkową minigrę o nazwie Kung-Foot, w której gracze rywalizują ze sobą w uproszczonej odmianie piłki nożnej^[17]. Ponadto w grze zawarto ponad 40 poziomów przeniesionych z Rayman Origins, odblokowywanych po spełnieniu określonych warunków^[18].

Prace koncepcyjne nad Rayman Legends rozpoczęły się pod koniec produkcji Rayman Origins. Pierwotnie tytuł powstał z myślą o konsoli Wii U i miał się ukazać wraz z premierą tej platformy^[20]. Głównym projektantem gry był Émile Morel, natomiast reżyserem – Michel Ancel^[21], który odpowiadał za część koncepcji utworu, w tym etapy rytmiczne^[22]. Za reżyserię artystyczną odpowiadał Jean-Christophe Alessandri, który podczas opracowywania grafiki do gry konsultował wygląd poziomów z kompozytorami^[23.1]. Projektantem poziomów był Simon Choquet-Bottani^[23.2], natomiast projektantem dźwięku – François Dumas^[22].

Grę wyprodukowano przy użyciu autorskiego silnika Ubisoftu, UbiArt Framework, na którym wcześniej oparto również Rayman Origins^[24]. UbiArt pozwalał na tworzenie dwuwymiarowej grafiki z wielokrotnie nakładanymi warstwami teł (głębia ostrości), które nadawały grze iluzji trójwymiarowości^[25]. Sprite’y oraz przedmioty zostały zaprojektowane w wysokiej rozdzielczości^[25]. Prace nad Rayman Legends odbywały się kosztem równoległego procesu tworzenia Beyond Good & Evil 2^[26].

Oficjalna prezentacja Rayman Legends odbyła się na targach Electronic Entertainment Expo w czerwcu 2012 roku^[27]. 13 grudnia 2012 roku Ubisoft opublikował wersję demonstracyjną gry^[28]. Proces wydawniczy Rayman Legends był jednak opóźniany przez zarząd Ubisoftu, w wyniku czego Ancel wraz ze swoim zespołem Ubisoftu Montpellier oprotestował politykę wydawniczą spółki-matki^[29]. W lutym 2013 roku Ubisoft ogłosił, że gra trafi także na PlayStation 3, Xboksa 360 oraz platformę Windows^[20]; decyzję swą prezes firmy Yves Guillemot(inne języki) tłumaczył niezadowalającą sprzedażą ZombiU i obawami, że Rayman Legends będzie również nierentowny po wydaniu na jedną platformę^[30]. Wykorzystując opóźnienia wydawnicze, zespół Ubisoft Montpellier stworzył dodatkowe 30 poziomów gry^[31]. W maju 2013 roku Ubisoft ogłosił przedsprzedaż Rayman Legends. Nabywcy z okresu przed premierą gry otrzymali dodatkowe skórki z kostiumami bohaterów, nawiązujące do innych marek Ubisoftu: Splinter Cell oraz Assassin’s Creeda^[32].

Premiera na wszystkich platformach – z wyjątkiem PlayStation Vita, którego wersję opóźniono o dwa tygodnie – odbyła się 29 sierpnia 2013 roku^[33]. W kolejnych latach gra została wydana także na PlayStation 4, Xboksa One, a w 2017 roku – w formie Rayman Legends: Definitive Edition – na konsolę Nintendo Switch^[34].

Ścieżka dźwiękowa

[edytuj | edytuj kod]

Muzykę do Rayman Legends opracowali Christophe Héral i Billy Martin. Obaj zawarli również w sekwencjach muzycznych przerobione fragmenty znanych utworów innych artystów, np. „Black Betty” zespołu Ram Jam oraz „Eye of the Tiger” zespołu Survivor^[23.3]. Nagrania symfoniczne wykonała orkiestra z Macedonii Północnej^[23.4]. Album ze ścieżką dźwiękową został opublikowany 29 sierpnia 2013 roku nakładem wydawnictwa Ubisoft Music^[35].

Rayman Legends (Original Game Soundtrack) – 2013
Nr	Tytuł utworu	Autorzy	Długość
1.	„Mysterious Swamps”	Christophe Héral	3:00
2.	„Medieval Theme”	Christophe Héral	2:03
3.	„Babel Tower”	Christophe Héral	2:53
4.	„Storming the Castle”	Christophe Héral	2:44
5.	„The Fortified Castle”	Christophe Héral	1:32
6.	„Castle Invaded”	Christophe Héral	1:08
7.	„Medieval Dragon”	Christophe Héral	2:58
8.	„The Swamp Whistler”	Christophe Héral	1:39
9.	„Flight & Whirl”	Christophe Héral	1:43
10.	„Lost in the Clouds”	Christophe Héral	2:07
11.	„Trip to the Jungle”	Christophe Héral	2:35
12.	„Moving Ground”	Christophe Héral	1:36
13.	„Enchanted Forest”	Christophe Héral	1:49
14.	„Enchanted Forest Pursuit”	Christophe Héral	1:51
15.	„Secret Door”	Christophe Héral	1:33
16.	„The Adventure Begins”	Christophe Héral	2:57
17.	„Orchestral Chaos”	Christophe Héral	1:29
18.	„Forest Invaded”	Christophe Héral	1:00
19.	„The Mushroom Whistler”	Christophe Héral	2:29
20.	„Mambo Mambo”	Billy Martin	1:34
21.	„Fiesta de los Muertos”	Christophe Héral	4:37
22.	„Food Invaded”	Christophe Héral	1:37
23.	„Luchador”	Christophe Héral	2:34
24.	„The Chef Whistler”	Christophe Héral	2:05
25.	„20,000 Lums Under the Sea”	Christophe Héral	5:09
26.	„Dive Another Day”	Christophe Héral	3:47
27.	„Toadfinger”	Christophe Héral	2:53
28.	„The Spy Who Kicked Me”	Christophe Héral	3:41
29.	„Infernal Pursuit”	Christophe Héral	1:25
30.	„Ocean Invaded”	Christophe Héral	1:03
31.	„Mechanical Dragon”	Christophe Héral	1:58
32.	„When the Wind Blows”	Christophe Héral	1:24
33.	„Shield and Sirtaki”	–	2:16
34.	„Hades’ Abode”	–	1:06
35.	„Dark Creature Pursuit”	Christophe Héral	1:55
36.	„Hell’s Gate”	Billy Martin	1:03
37.	„Strategy and Spying”	Billy Martin	2:27
38.	„Missile Airlines”	Billy Martin	1:30
39.	„Olympus Maximus Invaded”	Billy Martin	1:02
40.	„Hades’ Hand”	Christophe Héral	1:05
41.	„One-Eyed Harpist”	Christophe Héral	1:18
42.	„Shaolin Challenge”	Billy Martin	1:46
43.	„Grannies World Tour”	Christophe Héral	1:35
44.	„Another World”	Christophe Héral	1:26
45.	„Rayman Theme (8 Bit Version)”	Christophe Héral	2:08
46.	„Orchestral Chaos (8 Bit Version)”	Christophe Héral	1:23
47.	„Grannies World Tour (8 Bit Version)”	Christophe Héral	1:35
			1:36:28

Rayman Legends spotkał się z bardzo pozytywnym odbiorem ze strony recenzentów^[44][45].

Robert Hathorne z „PC Gamera” chwalił grę za różnorodność mechanik: „To, co zaczyna się jako znajome bieganie i skakanie w typowej platformówce, szybko przeradza się w wyzwania rytmiczne rodem z Guitar Hero, lub w etapy skradankowe, w których trzeba lawirować między laserami zabezpieczającymi a unikać rażących prądem strażników”^[39]. Jose Otero z IGN wtórował temu głosowi, pisząc, iż „najbardziej niezwykłą cechą Rayman Legends jest to, jak konsekwentnie gra wprowadza nowe i nieprzewidywalne pomysły na przestrzeni swoich mniej więcej 12 godzin rozgrywki”^[38]. W ocenie Danielle Riendeau z portalu Polygon zespół pracujący nad grą „wykazuje się mistrzowskim wyczuciem flow. Potrafi płynnie łączyć fragmenty pływania, latania, skradania się, walki, wyścigów, a nawet rytmiczne sekcje muzyczne, ani razu nie tracąc tempa”^[40]. Daniel Bartosik z pisma „CD-Action” uważał jednak, że poziom trudności Rayman Legends został przesadnie obniżony w porównaniu z Rayman Origins^[46]. Mateusz Kołodziejski z Gram.pl docenił nawiązania do innych gier platformowych, między innymi Super Meat Boya oraz Where’s My Water(inne języki)^[43].

Z pozytywnymi ocenami spotkała się również oprawa audiowizualna. Krystian Smoszna z serwisu Gry-Online ocenił ją „absolutny majstersztyk, dwuwymiarowe cudo”^[5]. Jeff Cork, piszący dla magazynu „Game Informer”, chwalił nowy silnik oświetlenia, który „dodaje wizualnego blasku do i tak już pięknej serii”^[18]. James Stephanie Sterling z portalu Destructoid był pod wrażeniem kreskówkowego stylu, który „został odświeżony – z dodatkowymi detalami, cieniowaniem i subtelnymi elementami 3D. Te dodatkowe akcenty sprawiają wrażenie ręcznie malowanej grafiki, animowanej z bezbłędną płynnością i emanującej bogatą paletą barw”^[41]. Pozytywnie oceniano również tryb współpracy^[37], choć część recenzentów zwracała uwagę, że jednoczesna gra czterech osób na jednym ekranie bywa chaotyczna, zwłaszcza gdy uczestnicy prezentują różny poziom umiejętności^[37]. Niektórzy recenzenci wskazywali także na uproszczoną, drugoplanową rolę fabuły w grze. Riendeau zauważyła, że „fabuła jest tu marginalna – Rayman i przyjaciele […] muszą uratować urocze stworzonka […] przed armią... złowrogich istot, […] pretekst, by wrzucić gracza w dziesiątki misternie zaprojektowanych dwuwymiarowych poziomów – i w tej roli sprawdza się doskonale^[40]. Recenzent portalu JeuxVidéo.com podsumowywał: „Rayman Legends to arcydzieło, którego pod żadnym pozorem nie można przegapić”^[42].

• Oficjalna strona (ang.)