Mont d’an endalc’had

Devanāgarī

Eus Wikipedia
(Adkaset eus Devanagari)

An devanāgarī (देवनागरी; RLVK: devanāgarī) 'zo anezhañ un doare-skrivañ implijet evit skrivañ meur a yezh eus Indez, da skouer ar sañskriteg, an hindeg hag ivez an nepaleg.

Dont a reas war wel an devanagari tro-dro 1000 goude Jezuz, diorroet diwar ar skritur siddhamek. Met ar skritur brahmek eo mammenn kazi holl skriturioù implijet e India, ar sañskriteg en o zouez.

Mont-en-dro an devanagari

[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

Kentoc'h eget ul lizherenneg ez eo ar devanagari un abugida, da lâret eo e talvez pep lizherenn diazez d'ur gensonenn staget ouzh ur vogalenn diazez. Kemmet e vez ar vogalenn dre ouzhpennañ skrapoù ha pikoù a bep seurt a-us pe tro-dro d'al lizherenn diazez pe ivez evit lakaat ar vogalenn diazez da vezañ mut.

Stummoù diverret ispisial (lizherennoù kevrennek) ez eus ivez implijet pa vez skrivet ur gensonenn an eil war-lerc'h eben hep vogalenn ebet kenetreze.

Skrivet e vez a gleiz da dehoù hep diforc'h ebet etre lizherennoù bras (lizhernnoù pennañ) ha lizherennoù bihan.

En holl ez eus 34 c'hensonenn (vyanjana) ha 12 vogalenn (svara).

Lizherennoù an devanagari

[kemmañ | kemmañ ar vammenn]

En daolenn-mañ e vez diskwelet stummoù stag ar vogalennoù gant al lizherenn diazez "p(a)". Ar vogalenn "a" eo vogalenn diazez pep lizherenn diazez e devanagari. Diswelet e vez ivez distagadur pep lizherenn hervez an doare ma vezont distaget e hindeg a-vremañ.

Vogalennoù
LizherennSin ar vogalenn gant [p]AnvDistagadur (IPA)
अप (hini ebet) aə
आपा aaɑ
इपि iɪ
ईपी iii
उपु uʊ
ऊपू uuu
ऋपृ r vogalennekrɪ ([r ̩])
ॠपॄ rr vogalennekrɪ ([rː̩])
ऌपॢ l vogalennek([l ̩])
ॡपॣ ll vogalennek(lː̩])
ऍपॅ candra e
ऎपॆ e berre
एपे ee(ː)
ऐपै aiɛ ([ai])
ऑपॉ candra o
ऒपॊ o berro
ओपो oo(ː)
औपौ auɔ ([au])
Sinoù all
Sin gant [p]AnvFunctionDistagadur (IPA)
प् viramahalant; mutaat ar vogalenn[p]
पँ candrabinduFriadur[pə̃]
पं anusvaraFriadur[pə̃]
पः visargaC'hwezhañ[pəh] / [pəə̥]
प़ nuktaEvit sonioù o tonet eus ar perseg (d.s., ph + nukta = f)
पऽ avagrahaHiraat ar vogalenn[pə:]

Ar vogalenn "a" a zo e pep lizherenn diazez da heul ar gensonenn nemet ma vefe kemmet ar vogalenn dre implijout stummoù stag vogalennoù all pe c'hoazh pa vez mutaet ar vogalenn dre implijout ur sin ispisial anvet halant pe virama.

Kensonennoù
LizherennAnvTreuzlizherennadurDistagadur (IPA)
कkakk
खkhakhkh
गgagg
घghaghgɦ
ङngaṅŋ
चcactʃ
छchachtʃh
जjajdʒ
झjhajhdʒɦ
ञnyañɲ
टttaṭʈ
ठtthaṭhʈh
डddaḍɖ / ɽ
ढddhaḍhɖɦ / ɽɦ
णnnaṇɳ
तtatt̪
थthatht̪h
दdadd̪
धdhadhd̪ɦ
नnann̪
पpapp
फphaphph
बbabb
भbhabhbɦ
मmamm
यyayj
रrarɾ
लlall
ळllaḷɭ
वvavv
शshaśɕ
षssaṣʂ
सsass
हhahh

Ne vez ket implijet al lizherenn ळ e hindeg. Implijet e vez an holl lizherennoù e marateg (marathi).

Setu sifroù ar skritur devanagari:

Sifroù
०१२३४ ५६७८९
01234 56789
Devanagari
अआउऊओ
इईऔएऐऋऌ
कखगघङ
चछजझञ
टठडढण
तथदधन
पफबभम
यरलळव
शसषह
Chandrabindu

Liammoù diavaez:

[kemmañ | kemmañ ar vammenn]