Forfoleda
| Forfoleda | |||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Espainiako udalerria | |||||||||||
 | |||||||||||
| |||||||||||
| Administrazioa | |||||||||||
| Estatu burujabe |  Espainia | ||||||||||
| Autonomia |  Gaztela eta Leon | ||||||||||
| Probintzia |  Salamancako probintzia | ||||||||||
| Alkatea | Juan Feliciano Medina Gomez | ||||||||||
| Izen ofiziala | Forfoleda | ||||||||||
| Posta kodea | 37799 | ||||||||||
| INEk ezarritako kodea | 37130 | ||||||||||
| Herriburua | Forfoleda | ||||||||||
| Geografia | |||||||||||
| Koordenatuak | 41°05′43″N 5°45′38″W / 41.095277777778°N 5.7605555555556°W | ||||||||||
 | |||||||||||
 | |||||||||||
| Azalera | 38,07 km² | ||||||||||
| Altitudea | 789 m | ||||||||||
| Mugakideak | Valverdón, Torresmenudas, Valdelosa, Valdunciel eta Calzada de Valdunciel | ||||||||||
| Demografia | |||||||||||
| Biztanleria | 207 (2025) | ||||||||||
| |||||||||||
| Dentsitatea | 5 bizt/km² | ||||||||||
| Matrikula | SA | ||||||||||
| aytoforfoleda.es | |||||||||||
Forfoleda Salamancako udalerria da, Ledesma eskualdean dagoena.
Azken erroldaren arabera 207 biztanle zituen 38,1 km²-ko azaleran.
Geografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Udalerri mugakideak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Honako udalerri hauek ditu mugakide: Valverdón, Torresmenudas, Valdelosa, Valdunciel eta Calzada de Valdunciel.
Demografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Salamancako mapa interaktiboak
| Biztanleria-piramidea 2025 Guztira: 118 gizon, 89 emakume | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Iturria: Instituto Nacional de Estadística[1] | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Jatorria
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 43,5 udalerri berean jaioak ziren[2], probintziako batez bestekoaren (% 41,7) gainetik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 3,4 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 6,3 —probintzian % 10,6—.
Salamancako mapaBiztanleria atzerritarra
Espainiar estatutik kanpo jaiotako 13 biztanleren artean, gehienak Europan jaioak dira (% 69,2)[3]. Jaiotza herrialde nagusiak Portugal, Bolivia, Kolonbia dira.
Etxebizitza
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 139 etxebizitza zeuden: 87 (% 62,6) nagusiak eta 52 (% 37,4) ez-nagusiak.[4]
Etxebizitza multzoa Salamancako mapa
Guztira 87 etxegune zeuden, eta horietatik 36 (% 41,4) pertsona bakarrekoak ziren.[5]
Etxeguneak tamainaren arabera
Hezkuntza-maila
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 193 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 39,4 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 19,7; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 19,2; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 21,8.[6] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 35,3 zen 2021ean eta % 39,4 2024an; beraz, 4,1 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 24,6 izatetik % 21,8 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 38,4 ziren, eta gizonen artean % 40,2; 1,8 puntuko aldea, gizonen alde. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 24,4 eta gizonen % 19,6 ziren. Azken alde hori, neurri handi batean, adin-egituraren isla izan ohi da: adineko biztanleen artean emakumeak gehiago dira, eta belaunaldi horietan ohikoagoa zen ikasketak goiz uztea.
Salamancako mapa| Ikasketa-maila | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Goi-mailako ikasketak | 76 | % 39,4 | 43 | % 40,2 | 33 | % 38,4 |
| Bigarren hezkuntzako bigarren etapa | 38 | % 19,7 | 26 | % 24,3 | 12 | % 14,0 |
| Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) | 37 | % 19,2 | 17 | % 15,9 | 20 | % 23,3 |
| Lehen hezkuntza edo gutxiago | 42 | % 21,8 | 21 | % 19,6 | 21 | % 24,4 |
| Guztira | 193 | % 100,0 | 107 | % 100,0 | 86 | % 100,0 |
| Urtea | Goi-mailakoak | Batx. / erdi LH | DBH | Lehen H. edo gutx. | 15 urte edo + |
|---|---|---|---|---|---|
| 2021 | % 35,3 | % 22,5 | % 17,6 | % 24,6 | 187 |
| 2022 | % 36,0 | % 22,8 | % 17,5 | % 23,8 | 189 |
| 2023 | % 37,4 | % 22,6 | % 17,4 | % 22,6 | 195 |
| 2024 | % 39,4 | % 19,7 | % 19,2 | % 21,8 | 193 |
Ekonomia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Diru-sarrerak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]2024. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 18.089 euro-koa zen[7], eta etxegune bakoitzeko 39.004 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (15.458 euro) gainetik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.948 euro) gainetik. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 22.050 euro zen. Errenta gordina 21.854 euro-koa izan zen pertsonako.
Diru-sarreren iturri nagusia soldata da, guztizkoaren % 50,1[8]. Gainerako iturriak: pentsioak (% 27,5), beste diru-sarrerak (% 18,6), langabezia-prestazioak (% 0,9), beste prestazioak (% 2,9).
Desberdintasuna
Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[9][oh 1]. Udalerrian indizea 33,8 da, probintziakoaren (30,2; Salamancako mapa) gainetik eta Espainiakoaren (31,9) gainetik. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 3 da, probintziakoaren (2,6; Salamancako mapa) gainetik eta Espainiakoaren (2,6) gainetik.
Jarduera ekonomikoa
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Forfoleda udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 93 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 48,7; gainerako % 51,3 inaktibo zeuden.[10] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 4,3 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 59,0 zen eta emakumezkoena % 36,0; langabezia-tasa, aldiz, % 1,6 eta % 9,7 zen, hurrenez hurren.[10]
Okupatuen kopurua 84 zen 2023ean, 2021eko 86etik behera.[11] Emakumeek okupatuen % 33,3 osatzen dute, eta gizonek % 66,7.
| Egoera | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Okupatuak | 89 | % 46,6 | 61 | % 58,1 | 28 | % 32,6 |
| Langabeak | 4 | % 2,1 | 1 | % 1,0 | 3 | % 3,5 |
| Inaktiboak | 98 | % 51,3 | 43 | % 41,0 | 55 | % 64,0 |
| Guztira | 191 | % 100,0 | 105 | % 100,0 | 86 | % 100,0 |
Jarduera-sektoreak
Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 57,1), nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 23,8), industria (% 13,1) eta eraikuntza (% 6,0).[11]
Salamancako mapaOkupazioa eta lan-egoera
Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 56,0; ondoren, zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak daude (% 34,5), eta oinarrizko okupazioak % 3,6.[12] Sexuaren arabera, gizonen artean langile kualifikatuak dira nagusi (% 64,3), eta emakumeen artean goi eta erdi maila (% 46,4).
| Okupazioa | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak | 29 | % 34,5 | 16 | % 28,6 | 13 | % 46,4 |
| Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak | 47 | % 56,0 | 36 | % 64,3 | 11 | % 39,3 |
| Oinarrizko okupazioak | 3 | % 3,6 | 2 | % 3,6 | 1 | % 3,6 |
| Ez dago jasota | 5 | % 6,0 | 2 | % 3,6 | 3 | % 10,7 |
| Guztira | 84 | % 100,0 | 56 | % 100,0 | 28 | % 100,0 |
Okupatuen % 75,0 besteren konturako langileak dira, eta % 25,0 norberaren konturakoak.[13]
| Lan-egoera | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Norberaren kontura | 21 | % 25,0 | 17 | % 30,4 | 4 | % 14,3 |
| Besteren kontura | 63 | % 75,0 | 39 | % 69,6 | 24 | % 85,7 |
| Guztira | 84 | % 100,0 | 56 | % 100,0 | 28 | % 100,0 |
Lehen sektorea
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Nekazaritza
2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 37 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 4.704 hektarea nekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten[14][oh 2]. Kopuru hori udalerriaren azalera (38,1 km²) baino handiagoa da, udalerrian kokatutako ustiategien lurrak beste udalerri batzuetan ere badaudelako[15]. Lur-erabileraren arabera, NAEren % 64,3 lur goldagarria (3.026 ha, 35 ustiategitan), % 35,6 larre iraunkorrak (1.675 ha, 16 ustiategitan), arbolak (3,3 ha, 3 ustiategitan) eta norberaren kontsumorako baratzeak (0,13 ha, 4 ustiategitan)[oh 3].
Abeltzaintza
2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerriko abeltzaintza-ustiategietan 2.849 behi eta 818 txerri zeuden[16][oh 4].
Ibilgailu-parkea
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 92 gidari zeuden erroldatuta: 61 gizon (% 66,3) eta 31 emakume (% 33,7)[17]. Biztanleen % 44,4 gidatzeko gai zen.
Ibilgailu-parkea 182 ibilgailuk osatzen zuten: 133 turismo, 18 furgoneta, 13 motozikleta, 12 kamioi eta 4 ziklomotor[17]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 643 turismokoa zen, probintziako (559) eta Espainiako (525) batez bestekoen gainetik.
Turismoen batez besteko adina 14,7 urtekoa zen; turismoen % 6k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 22,6k 25 urte baino gehiago[17]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 52,5 diesel zen eta % 47 gasolinazko; 1 ibilgailu elektrifikatu zeuden (% 0,6; probintzian % 0,5). Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 5k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 39,8k ez zuen etiketarik[oh 5].
Oharrak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
- ↑ INEk ustiategi baten lur guztiak ustiategia kokatuta dagoen udalerriari egozten dizkio, nahiz eta lur horietako batzuk beste udalerri batzuetan egon. Horregatik, udalerri batzuetan NAE udalerriaren azalera baino handiagoa izan daiteke.
- ↑ Ustiategi batek lur-erabilera bat baino gehiago izan ditzake; horregatik, erabilera bakoitzeko ustiategi-kopuruen batura ustiategi guztien kopurua baino handiagoa izan daiteke.
- ↑ Beste abere mota batzuen datuak ez dira argitaratu, sekretu estatistikoa dela eta (ustiategi gutxi dagoenean, INEk ez ditu datuak zabaltzen, ustiategiak identifika ez daitezen).
- ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.
Erreferentziak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ (Gaztelaniaz) «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)» INE (kontsulta data: 2026-07-31).
- ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Salamanca.tab.
- ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Salamanca.tab.
- ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo y nivel de estudios (agregado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta Salamanca.tab.
- ↑ INE, «Distribución por fuente de ingresos» (ADRH), ADRH fuente Salamanca.tab.
- ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
- 1 2 (Gaztelaniaz) «Población de 16 y más años por sexo y relación con la actividad (agrupado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y rama de actividad (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y ocupación (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ INE, «Explotaciones por tipo de cultivo», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE nekazaritza-azalera Salamanca.tab (Wikimedia Commons).
- ↑ Udalerriaren azalera: Wikidata, Q976425.
- ↑ INE, «Explotaciones ganaderas por tipo de ganado», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE abeltzaintza Salamanca.tab (Wikimedia Commons).
- 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak Salamanca.tab (Wikimedia Commons).
Ikus, gainera
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Kanpo estekak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]
 |
Artikulu hau Gaztela eta Leongo geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz. |
