Edukira joan

Pelayos

Pelayos
Espainiako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Espainia
Autonomia Gaztela eta Leon
Probintzia Salamancako probintzia
AlkateaBenigno López Suárez
Izen ofizialaPelayos
Posta kodea37787
INEk ezarritako kodea37242
HerriburuaPelayos
Geografia
Koordenatuak40°38′57″N 5°34′29″W / 40.649166666667°N 5.5747222222222°W / 40.649166666667; -5.5747222222222
Mapa
Azalera44,4 km²
Altitudea952 m
MugakideakFresno Alhándiga, Sieteiglesias de Tormes, Galisancho, Galinduste, Armenteros, Salvatierra de Tormes, Montejo eta La Maya
Demografia
Biztanleria72 (2025)
alt_left 32 (%44,4) (%55,6) 40 alt_right
Dentsitatea2 bizt/km²
MatrikulaSA

Pelayos Salamancako udalerria da, Tierras del Tormes eskualdean dagoena.

Azken erroldaren arabera 72 biztanle zituen 44,4 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Fresno Alhándiga, Sieteiglesias de Tormes, Galisancho, Galinduste, Armenteros, Salvatierra de Tormes, Montejo eta La Maya.

Biztanleriaren tamainaUrtea708090100110120130200020052010201520202025PelayosBiztanleriaren estatistikaOharra: grafiko hau Wikidatan jasotako datuetatik egin da, automatikoki. Daturen bat aldatu edo eguneratu behar izanez gero, egizu Wikidatan bertan.
Biztanleria-piramidea 2025
Guztira: 40 gizon, 32 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
100+
 
0.00
2.50
 
95-99
 
0.00
2.50
 
90-94
 
9.38
2.50
 
85-89
 
3.12
7.50
 
80-84
 
3.12
15.00
 
75-79
 
15.62
12.50
 
70-74
 
18.75
7.50
 
65-69
 
12.50
2.50
 
60-64
 
3.12
12.50
 
55-59
 
3.12
10.00
 
50-54
 
3.12
10.00
 
45-49
 
6.25
5.00
 
40-44
 
6.25
2.50
 
35-39
 
3.12
2.50
 
30-34
 
9.38
2.50
 
25-29
 
0.00
0.00
 
20-24
 
0.00
2.50
 
15-19
 
0.00
0.00
 
10-14
 
0.00
0.00
 
5-9
 
0.00
0.00
 
0-4
 
3.12
Iturria: Instituto Nacional de Estadística[1]

Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 37,5 udalerri berean jaioak ziren[2], probintziako batez bestekoaren (% 41,7) azpitik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 11,1 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 5,6 —probintzian % 10,6—.

Biztanleria jaiolekuaren arabera Salamancako mapa
Udal
Prob
Best
Udalerri berean · % 37,5Probintzia berean · % 41,7Erkidegoan · % 4,2Beste erkidegoa · % 11,1Estatutik kanpo · % 5,6
Jaiolekua bizilekuarekin alderatuta (2025). Iturria: INE.

Biztanleria atzerritarra

Espainiar estatutik kanpo jaiotako 4 biztanleren artean, gehienak Amerikan jaioak dira (% 50)[3]. Jaiotza herrialde nagusiak Portugal, Erresuma Batua, Mexiko dira.

Atzerrian jaiotakoak, eskualdeka
Amer
Euro
Amerika · % 50Europa · % 50
Espainiar estatutik kanpo jaiotakoak, eskualdeka (2025). Iturria: INE.
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera
◄ gizonezkoakjaioterriaemakumezkoak ►
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera (2025). Iturria: INE.

INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 110 etxebizitza zeuden: 38 (% 34,5) nagusiak eta 72 (% 65,5) ez-nagusiak.[4]

110etxebizitza
38etxegune

Etxebizitza multzoa Salamancako mapa

38
72
Etxebizitza nagusia (38)Ez-nagusia (bigarrena edo hutsa) (72)

Guztira 38 etxegune zeuden, eta horietatik 14 (% 36,8) pertsona bakarrekoak ziren.[5]

Etxeguneak tamainaren arabera

Pertsona 114
2 pertsona13
3 pertsona7
4 pertsona3
5 edo gehiago1

Hezkuntza-maila

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 71 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 21,1 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 22,5; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 36,6; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 19,7.[6] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 25,6 zen 2021ean eta % 21,1 2024an; beraz, 4,5 puntu jaitsi zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 20,5 izatetik % 19,7 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 23,3 ziren, eta gizonen artean % 19,5; 3,8 puntuko aldea, emakumeen alde. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 26,7 eta gizonen % 14,6 ziren. Azken alde hori, neurri handi batean, adin-egituraren isla izan ohi da: adineko biztanleen artean emakumeak gehiago dira, eta belaunaldi horietan ohikoagoa zen ikasketak goiz uztea.

71biztanle 15 urte edo +, 2024
% 21,1goi-mailako ikasketak−4,5 puntu 2021etik mapa
% 19,7lehen hezkuntza edo gutxiago−0,8 puntu 2021etik mapa
% 19,7
% 36,6
% 22,5
% 21,1
Lehen hezkuntza edo gutxiago · % 19,7Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) · % 36,6Bigarren hezkuntzako bigarren etapa · % 22,5Goi-mailako ikasketak · % 21,1
Lortutako ikasketa-mailarik altuena, 15 urte edo gehiagoko biztanleen artean (2024). Salamancako mapa
Sexuaren araberako banaketa
15 urte edo gehiagoko biztanleria ikasketa-mailaren eta sexuaren arabera, Pelayos, 2024
Ikasketa-mailaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Goi-mailako ikasketak15% 21,18% 19,57% 23,3
Bigarren hezkuntzako bigarren etapa16% 22,59% 22,07% 23,3
Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH)26% 36,618% 43,98% 26,7
Lehen hezkuntza edo gutxiago14% 19,76% 14,68% 26,7
Guztira71% 100,041% 100,030% 100,0
Urtez urteko bilakaera
Ikasketa-mailaren bilakaera (%), Pelayos, 2021–2024
UrteaGoi-mailakoakBatx. / erdi LHDBHLehen H. edo gutx.15 urte edo +
2021% 25,6% 20,5% 33,3% 20,578
2022% 26,7% 20,0% 33,3% 20,075
2023% 24,7% 20,5% 34,2% 20,573
2024% 21,1% 22,5% 36,6% 19,771
500 biztanletik beherako udalerrietan, INEk ikasketa-maila lau multzo nagusitan baino ez du argitaratzen, eta ez du jaiolekuaren araberako daturik ez ikasten ari direnei buruzkorik ematen.

Diru-sarrerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2024. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 16.577 euro-koa zen[7], eta etxegune bakoitzeko 32.877 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (15.458 euro) gainetik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.948 euro) gainetik. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) — zen. Errenta gordina 19.824 euro-koa izan zen pertsonako.

Desberdintasuna

Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[8][oh 1].

Jarduera ekonomikoa

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Pelayos udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 24 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 33,8; gainerako % 66,2 inaktibo zeuden.[9] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 4,2 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 41,5 zen eta emakumezkoena % 23,3; langabezia-tasa, aldiz, % 5,9 eta % 0,0 zen, hurrenez hurren.[9]

Okupatuen kopurua 21 zen 2023ean, 2021eko 26etik behera.[10] Emakumeek okupatuen % 23,8 osatzen dute, eta gizonek % 76,2.

21okupatu, 2023−% 19,2 2021etik
% 23,8emakumeak okupatuen artean
% 33,8jarduera-tasa, 2024
% 4,2langabezia-tasa, 2024
16 urte edo gehiagoko biztanleria jarduerarekiko loturaren arabera (2024)
% 32,4
% 66,2
Okupatuak · % 32,4Langabeak · % 1,4Inaktiboak · % 66,2
16 urte edo gehiagoko biztanleria jardueraren eta sexuaren arabera, Pelayos, 2024
EgoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Okupatuak23% 32,416% 39,07% 23,3
Langabeak1% 1,41% 2,40% 0,0
Inaktiboak47% 66,224% 58,523% 76,7
Guztira71% 100,041% 100,030% 100,0

Jarduera-sektoreak

Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 52,4), nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 23,8), industria (% 19,0) eta eraikuntza (% 4,8).[10]

Okupatuak jarduera-sektorearen arabera (2023) Salamancako mapa
% 23,8
% 19,0
% 52,4
Nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza · % 23,8Industria · % 19,0Eraikuntza · % 4,8Zerbitzuak · % 52,4

Okupazioa eta lan-egoera

Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 57,1; ondoren, zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak daude (% 28,6), eta oinarrizko okupazioak % 14,3.[11] Sexuaren arabera, gizonen artean langile kualifikatuak dira nagusi (% 62,5), eta emakumeen artean goi eta erdi maila (% 60,0).

% 28,6
% 57,1
% 14,3
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak · % 28,6Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak · % 57,1Oinarrizko okupazioak · % 14,3Ez dago jasota · % 0,0
Okupatuak okupazioaren eta sexuaren arabera, Pelayos, 2023
OkupazioaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak6% 28,63% 18,83% 60,0
Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak12% 57,110% 62,52% 40,0
Oinarrizko okupazioak3% 14,33% 18,80% 0,0
Ez dago jasota0% 0,00% 0,00% 0,0
Guztira21% 100,016% 100,05% 100,0

Okupatuen % 66,7 besteren konturako langileak dira, eta % 33,3 norberaren konturakoak.[12]

% 33,3
% 66,7
Norberaren kontura · % 33,3Besteren kontura eta beste egoera bat · % 66,7
Okupatuak lan-egoeraren eta sexuaren arabera, Pelayos, 2023
Lan-egoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Norberaren kontura7% 33,34% 25,03% 60,0
Besteren kontura14% 66,712% 75,02% 40,0
Guztira21% 100,016% 100,05% 100,0

Lehen sektorea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Nekazaritza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 40 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 3.742 hektarea nekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten[13][oh 2]. Udalerriaren azalera 44,4 km² denez, NAE lurraldearen % 84,3 da[14]. Lur-erabileraren arabera, NAEren % 56,1 larre iraunkorrak (2.100 ha, 26 ustiategitan), % 43,6 lur goldagarria (1.631 ha, 37 ustiategitan), % 0,3 arbolak (10,9 ha, ustiategi batean), norberaren kontsumorako baratzeak (0,05 ha, 3 ustiategitan) eta berotegiak edo babes garai irisgarriak (0,05 ha, ustiategi batean)[oh 3].

Nekazaritzako azalera erabilgarria (NAE)
NAE udalerriaren azaleran
84%
16%
NAE · 3.742 ha (% 84,3)Gainerako azalera · 698 ha (% 15,7)
NAE, lur-erabileraren arabera
44%
56%
Lur goldagarria · 1.631 ha (% 43,6)Larre iraunkorrak · 2.100 ha (% 56,1)Arbolak · 10,9 ha (% 0,3)Baratzeak · 0,05 ha (< % 0,1)Berotegiak · 0,05 ha (< % 0,1)
Iturria: INE, Nekazaritza Errolda 2020; udalerriaren azalera: Wikidata.

Abeltzaintza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerriko abeltzaintza-ustiategietan 2.442 behi eta 24.453 txerri (probintziako kopururik handiena) zeuden[15][oh 4].

Ibilgailu-parkea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 25 gidari zeuden erroldatuta: 19 gizon (% 76) eta 6 emakume (% 24)[16]. Biztanleen % 34,7 gidatzeko gai zen.

Ibilgailu-parkea 62 ibilgailuk osatzen zuten: 39 turismo, 9 furgoneta, 5 kamioi, 5 motozikleta eta 1 ziklomotor[16]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 542 turismokoa zen, probintziako batez bestekoaren (559) azpitik eta Espainiakoaren (525) gainetik.

Turismoen batez besteko adina 16,1 urtekoa zen; turismoen % 0k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 35,9k 25 urte baino gehiago[16]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 66,1 diesel zen eta % 33,9 gasolinazko. Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 0k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 61,3k ez zuen etiketarik[oh 5].

Ibilgailu-parkea (2025)
Ingurumen-etiketa
16%
23%
61%
C etiketa · 10 (% 16,1)B etiketa · 14 (% 22,6)Etiketarik gabe · 38 (% 61,3)
Turismoak, adinaren arabera
23%
38%
36%
4–8 urte · 1 (% 2,6)8–15 urte · 9 (% 23,1)15–25 urte · 15 (% 38,5)≥ 25 urte · 14 (% 35,9)
Iturria: DGT, «Datos municipales general» (2025).
  1. ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
  2. ↑ INEk ustiategi baten lur guztiak ustiategia kokatuta dagoen udalerriari egozten dizkio, nahiz eta lur horietako batzuk beste udalerri batzuetan egon. Horregatik, udalerri batzuetan NAE udalerriaren azalera baino handiagoa izan daiteke.
  3. ↑ Ustiategi batek lur-erabilera bat baino gehiago izan ditzake; horregatik, erabilera bakoitzeko ustiategi-kopuruen batura ustiategi guztien kopurua baino handiagoa izan daiteke.
  4. ↑ Beste abere mota batzuen datuak ez dira argitaratu, sekretu estatistikoa dela eta (ustiategi gutxi dagoenean, INEk ez ditu datuak zabaltzen, ustiategiak identifika ez daitezen).
  5. ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ (Gaztelaniaz) «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)» INE (kontsulta data: 2026-07-31).
  2. ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Salamanca.tab.
  3. ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Salamanca.tab.
  4. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  5. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  6. ↑ (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo y nivel de estudios (agregado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  7. ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta Salamanca.tab.
  8. ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
  9. 1 2 (Gaztelaniaz) «Población de 16 y más años por sexo y relación con la actividad (agrupado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  10. 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y rama de actividad (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  11. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y ocupación (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  12. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  13. ↑ INE, «Explotaciones por tipo de cultivo», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE nekazaritza-azalera Salamanca.tab (Wikimedia Commons).
  14. ↑ Udalerriaren azalera: Wikidata, Q1983137.
  15. ↑ INE, «Explotaciones ganaderas por tipo de ganado», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE abeltzaintza Salamanca.tab (Wikimedia Commons).
  16. 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak Salamanca.tab (Wikimedia Commons).

Ikus, gainera

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Geografia
Gaztela eta Leon
Artikulu hau Gaztela eta Leongo geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz.