Somontín
| Somontín | |||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Espainiako udalerria | |||||||||||
| Administrazioa | |||||||||||
| Estatu burujabe | |||||||||||
| Autonomia | |||||||||||
| Probintzia | Almeríako probintzia | ||||||||||
| Alkatea | Ramón Rueda Sánchez | ||||||||||
| Izen ofiziala | Somontín | ||||||||||
| Posta kodea | 04877 | ||||||||||
| INEk ezarritako kodea | 04085 | ||||||||||
| Herriburua | Somontín | ||||||||||
| Geografia | |||||||||||
| Koordenatuak | 37°23′31″N 2°23′17″W / 37.392°N 2.388°W | ||||||||||
![]() | |||||||||||
| Azalera | 19 km² | ||||||||||
| Altitudea | 830 m | ||||||||||
| Mugakideak | Lúcar, Oria, Purchena eta Urrácal | ||||||||||
| Demografia | |||||||||||
| Biztanleria | 497 (2025) | ||||||||||
| |||||||||||
| Dentsitatea | 26 bizt/km² | ||||||||||
| Matrikula | AL | ||||||||||
| somontin.info | |||||||||||
Somontin (Somontín gaztelaniaz), Almeriako udalerria da. Azken zentsuaren arabera 497 biztanle zituen.
Geografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Udalerri mugakideak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Honako udalerri hauek ditu mugakide: Lúcar, Oria, Purchena eta Urrácal.
Demografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]| Biztanleria-piramidea 2025 Guztira: 263 gizon, 240 emakume | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Iturria: Instituto Nacional de Estadística[1] | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Jatorria
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 42,7 udalerri berean jaioak ziren[2], probintziako batez bestekoaren (% 40,4) gainetik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 7,6 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 11,9 —probintzian % 25,2—.
Biztanleria atzerritarra
Espainiar estatutik kanpo jaiotako 60 biztanleren artean, gehienak Europan jaioak dira (% 75)[3]. Jaiotza herrialde nagusiak Erresuma Batua, Nikaragua, Errumania dira.
Etxebizitza
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 454 etxebizitza zeuden: 207 (% 45,6) nagusiak eta 247 (% 54,4) ez-nagusiak.[4]
Tasazio-datuen arabera, 2023an udalerrian tasatutako etxebizitzen batez besteko prezioa 607 €/m²-koa zen (desbideratze tipikoa: 443 €/m²), eta prezio-tarte ohikoena 100-200 €/m² artekoa. Tasatutako etxebizitzen batez besteko azalera 168 m²-koa zen. 2022tik 2023ra % 11,0 igo zen (547 €/m²). Balio hori Almeríako udalerrien medianaren (723 €/m²) % 16,0 azpitik zegoen.[5]
Etxebizitza multzoa
Almeríako mapa
Guztira 207 etxegune zeuden, eta horietatik 85 (% 41,1) pertsona bakarrekoak ziren.[6]
Etxeguneak tamainaren arabera
Hezkuntza-maila
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 491 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 19,1 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 18,5; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 41,3; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 21,0.[7] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 14,3 zen 2021ean eta % 19,1 2024an; beraz, 4,9 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 29,2 izatetik % 21,0 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 21,2 ziren, eta gizonen artean % 17,3; 3,9 puntuko aldea, emakumeen alde. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 23,8 eta gizonen % 18,5 ziren. Azken alde hori, neurri handi batean, adin-egituraren isla izan ohi da: adineko biztanleen artean emakumeak gehiago dira, eta belaunaldi horietan ohikoagoa zen ikasketak goiz uztea.
| Ikasketa-maila | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Goi-mailako ikasketak | 94 | % 19,1 | 45 | % 17,3 | 49 | % 21,2 |
| Bigarren hezkuntzako bigarren etapa | 91 | % 18,5 | 52 | % 20,0 | 39 | % 16,9 |
| Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) | 203 | % 41,3 | 115 | % 44,2 | 88 | % 38,1 |
| Lehen hezkuntza edo gutxiago | 103 | % 21,0 | 48 | % 18,5 | 55 | % 23,8 |
| Guztira | 491 | % 100,0 | 260 | % 100,0 | 231 | % 100,0 |
| Urtea | Goi-mailakoak | Batx. / erdi LH | DBH | Lehen H. edo gutx. | 15 urte edo + |
|---|---|---|---|---|---|
| 2021 | % 14,3 | % 18,1 | % 38,4 | % 29,2 | 414 |
| 2022 | % 15,3 | % 18,3 | % 39,6 | % 26,7 | 404 |
| 2023 | % 19,2 | % 18,2 | % 41,1 | % 21,5 | 484 |
| 2024 | % 19,1 | % 18,5 | % 41,3 | % 21,0 | 491 |
Ekonomia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Diru-sarrerak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]2024. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 13.354 euro-koa zen[8], eta etxegune bakoitzeko 30.315 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (12.244 euro) gainetik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.948 euro) azpitik. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 18.550 euro zen. Errenta gordina 15.725 euro-koa izan zen pertsonako.
Diru-sarreren iturri nagusia soldata da, guztizkoaren % 59,2[9]. Gainerako iturriak: pentsioak (% 27), beste diru-sarrerak (% 6,7), langabezia-prestazioak (% 3), beste prestazioak (% 4,1).
Desberdintasuna
Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[10][oh 1]. Udalerrian indizea 26,5 da, probintziakoaren (31,7;
Almeríako mapa) azpitik eta Espainiakoaren (31,9) azpitik. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 2,3 da, probintziakoaren (2,6;
Almeríako mapa) azpitik eta Espainiakoaren (2,6) azpitik.
Jarduera ekonomikoa
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Somontín udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 234 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 48,2; gainerako % 51,8 inaktibo zeuden.[11] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 14,1 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 54,1 zen eta emakumezkoena % 41,7; langabezia-tasa, aldiz, % 12,2 eta % 16,8 zen, hurrenez hurren.[11]
Okupatuen kopurua 205 zen 2023ean, 2021eko 141etik gora.[12] Emakumeek okupatuen % 37,1 osatzen dute, eta gizonek % 62,9.
| Egoera | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Okupatuak | 201 | % 41,4 | 122 | % 47,5 | 79 | % 34,6 |
| Langabeak | 33 | % 6,8 | 17 | % 6,6 | 16 | % 7,0 |
| Inaktiboak | 251 | % 51,8 | 118 | % 45,9 | 133 | % 58,3 |
| Guztira | 485 | % 100,0 | 257 | % 100,0 | 228 | % 100,0 |
Jarduera-sektoreak
Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 58,0), industria (% 22,0), nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 14,1) eta eraikuntza (% 5,9).[12]
Okupazioa eta lan-egoera
Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 58,0; ondoren, oinarrizko okupazioak daude (% 19,5), eta zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak % 19,5.[13] Bi sexuetan langile kualifikatuak dira nagusi (gizonen % 66,7 eta emakumeen % 43,4).
| Okupazioa | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak | 40 | % 19,5 | 18 | % 14,0 | 22 | % 28,9 |
| Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak | 119 | % 58,0 | 86 | % 66,7 | 33 | % 43,4 |
| Oinarrizko okupazioak | 40 | % 19,5 | 21 | % 16,3 | 19 | % 25,0 |
| Ez dago jasota | 6 | % 2,9 | 4 | % 3,1 | 2 | % 2,6 |
| Guztira | 205 | % 100,0 | 129 | % 100,0 | 76 | % 100,0 |
Okupatuen % 83,4 besteren konturako langileak dira, eta % 16,6 norberaren konturakoak.[14]
| Lan-egoera | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Norberaren kontura | 34 | % 16,6 | 22 | % 17,1 | 12 | % 15,8 |
| Besteren kontura | 171 | % 83,4 | 107 | % 82,9 | 64 | % 84,2 |
| Guztira | 205 | % 100,0 | 129 | % 100,0 | 76 | % 100,0 |
Lehen sektorea
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Nekazaritza
2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 27 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 107 hektarea nekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten[15][oh 2]. Udalerriaren azalera 19 km² denez, NAE lurraldearen % 5,6 da[16]. Lur-erabileraren arabera, NAEren % 92,8 arbolak (99,2 ha, 24 ustiategitan), % 5,4 larre iraunkorrak (5,8 ha, 8 ustiategitan), % 1,5 lur goldagarria (1,6 ha, 6 ustiategitan) eta % 0,3 norberaren kontsumorako baratzeak (0,28 ha, 8 ustiategitan)[oh 3].
Abeltzaintza
2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerriko abeltzaintza-ustiategietan 175 ardi eta ahuntz zeuden[17][oh 4].
Ibilgailu-parkea
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 235 gidari zeuden erroldatuta: 142 gizon (% 60,4) eta 93 emakume (% 39,6)[18]. Biztanleen % 46,7 gidatzeko gai zen.
Ibilgailu-parkea 459 ibilgailuk osatzen zuten: 285 turismo, 42 motozikleta, 42 kamioi, 40 furgoneta eta 30 ziklomotor[18]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 567 turismokoa zen, probintziako (535) eta Espainiako (525) batez bestekoen gainetik.
Turismoen batez besteko adina 15 urtekoa zen; turismoen % 3,9k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 18,6k 25 urte baino gehiago[18]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 60,1 diesel zen eta % 39,6 gasolinazko; 1 ibilgailu elektrifikatu zeuden (% 0,2; probintzian % 0,5). Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 1,1k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 44,5k ez zuen etiketarik[oh 5].
Oharrak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
- ↑ INEk ustiategi baten lur guztiak ustiategia kokatuta dagoen udalerriari egozten dizkio, nahiz eta lur horietako batzuk beste udalerri batzuetan egon. Horregatik, udalerri batzuetan NAE udalerriaren azalera baino handiagoa izan daiteke.
- ↑ Ustiategi batek lur-erabilera bat baino gehiago izan ditzake; horregatik, erabilera bakoitzeko ustiategi-kopuruen batura ustiategi guztien kopurua baino handiagoa izan daiteke.
- ↑ Beste abere mota batzuen datuak ez dira argitaratu, sekretu estatistikoa dela eta (ustiategi gutxi dagoenean, INEk ez ditu datuak zabaltzen, ustiategiak identifika ez daitezen).
- ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.
Erreferentziak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ (Gaztelaniaz) «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)» INE (kontsulta data: 2026-07-31).
- ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Almería.tab.
- ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Almería.tab.
- ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
- ↑ (Gaztelaniaz) Mapa interactivo de precios de la vivienda en España. CoHispania.
- ↑ (Gaztelaniaz) «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo y nivel de estudios (agregado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta Almería.tab.
- ↑ INE, «Distribución por fuente de ingresos» (ADRH), ADRH fuente Almería.tab.
- ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
- 1 2 (Gaztelaniaz) «Población de 16 y más años por sexo y relación con la actividad (agrupado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y rama de actividad (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y ocupación (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ INE, «Explotaciones por tipo de cultivo», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE nekazaritza-azalera Almería.tab (Wikimedia Commons).
- ↑ Udalerriaren azalera: Wikidata, Q1628474.
- ↑ INE, «Explotaciones ganaderas por tipo de ganado», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE abeltzaintza Almería.tab (Wikimedia Commons).
- 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak Almería.tab (Wikimedia Commons).
Ikus, gainera
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Kanpo estekak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- (Gaztelaniaz) Udalaren webgunea.
| Artikulu hau Andaluziako geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz. |

