Komore
Ubumwe bwa Komore Union des Comores | |
|---|---|
| Capital | Moroni |
| Official languages | Igikomore, Icyarabu, Igifaransa |
| Government | |
• Perezida | Azali Assoumani |
| Ubwigenge | |
• Ku Ubufaransa | 1975 |
| Area | |
• Total | 1,861 km2 (719 sq mi) |
| Population | |
• 2026 estimate | 937 300 |
Komore (izina ryemewe: Ubumwe bwa Komore; mu Gikomore: Komori; mu Icyarabu: الاتحاد القمري; mu Igifaransa: Union des Comores) ni igihugu kigizwe n'ibirwa mu Nyanja y'Ubuhinde. Kiri hagati ya Madagasikari na Mozambike. Umurwa mukuru wacyo ni Moroni.
Komore yabonye ubwigenge ku Ubufaransa mu 1975. Indimi zemewe ni Igikomore, Icyarabu n'Igifaransa. Perezida wa Komore ni Azali Assoumani.
Imiterere
[Hindura | hindura inkomoko]
Komore ifite ubuso bwa kilometero kare 1 861.[1]
Komore iri mu majyaruguru y'umuhora wa Mozambike, mu Nyanja y'Ubuhinde. Iri ku kilometero zigera kuri 290 uvuye ku nkombe y'iburasirazuba bwa Afurika. Ibirwa bitatu by'ingenzi ni Grande Comore (Ngazidja), Mohéli (Mwali) na Anjouan (Ndzuwani).[2]
Ibirwa bya Komore byavutse ku birunga. Ikirunga cya Karthala kiri ku kirwa cya Grande Comore. Ni ho hantu hirengeye kurusha ahandi muri Komore. Gifite ubutumburuke bwa metero 2 361.[2]
Mayotte ni ikirwa cya kane cy'aka karere. Komore ivuga ko Mayotte ari iyayo. Ariko Ubufaransa ni bwo bukiyobora Mayotte.[2]
Abaturage
[Hindura | hindura inkomoko]Mu mwaka wa 2026, Komore yari ifite abaturage bagera kuri 937 300. Indimi zemewe ni Igikomore, Icyarabu n'Igifaransa.[1]
Idini ry'Isilamu ni ryo rifite abayoboke benshi. Abaturage benshi batunzwe n'ubuhinzi.[2]
Amateka n'ubutegetsi
[Hindura | hindura inkomoko]Ibirwa bitatu bya Komore byabonye ubwigenge ku Bufaransa mu 1975.[2] Kuva icyo gihe, igihugu cyagize kudeta cyangwa ibigerageza bya kudeta bigera kuri 20.[3]
Azali Assoumani yafashe ubutegetsi bwa mbere mu 1999, binyuze muri kudeta. Yavuye ku butegetsi mu 2002. Mu 2016, yongeye gutorwa kuba Perezida. Mu matora yo muri Mutarama 2024, yiyamamarije manda ya kane.[3]
Inyandiko
[Hindura | hindura inkomoko]- 1 2 "Comoros Facts". Encyclopædia Britannica (in Icyongereza). Retrieved 2026-11-03.
- 1 2 3 4 5 "Comoros". Encyclopædia Britannica (in Icyongereza). Retrieved 2026-11-03.
- 1 2 "Comoros President Assoumani seeks fourth term in January 13 election". Al Jazeera (in Icyongereza). 2024-01-11. Retrieved 2026-11-03.
Ihuza ryo hanze
[Hindura | hindura inkomoko]- Amafoto ya Komore kuri Wikimedia Commons